Mở lối tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ

Đội rà phá bom mìn thuộc Sư đoàn 316 thực hiện rà phá bom mìn, vật nổ tại xã biên giới Bạch Đích, tỉnh Tuyên Quang.

Đồng loạt rà phá tại 12 xã biên giới

Trong cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía bắc, tại nhiều xã biên giới của tỉnh Tuyên Quang đã diễn ra những trận đánh ác liệt. Hậu quả chiến tranh để lại rất nặng nề, toàn tỉnh có hơn 95.000ha đất bị ô nhiễm bom mìn, vật nổ, trong đó gần 20.000ha thuộc diện ô nhiễm nặng.

Theo Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Tuyên Quang Hoàng Gia Long, công tác khắc phục hậu quả bom mìn, vật nổ luôn được tỉnh xác định là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu. Từ năm 2012 đến 2025, tỉnh huy động nhiều nguồn lực, phối hợp chặt chẽ với Quân khu 2 và các đơn vị công binh rà phá hơn 19.000ha, trong đó có hơn 15.000ha bị ô nhiễm nặng; thu gom, xử lý hơn 100.000 bom mìn, vật nổ các loại. Kết quả này không chỉ tạo thêm quỹ đất phục vụ phát triển hạ tầng, sản xuất, dịch vụ, bố trí dân cư mà còn tạo thuận lợi cho công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ.

Tuy nhiên, diện tích đất bị ô nhiễm bom mìn, vật nổ trên địa bàn tỉnh vẫn còn rất lớn, nhất là ở những địa phương từng là chiến trường ác liệt, căn cứ chiến đấu, kho tàng như Thanh Thủy, Bản Máy, Xín Mần, Bạch Đích, Minh Tân. Đây là trở ngại lớn, ảnh hưởng đến việc thực hiện Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác minh danh tính hài cốt liệt sĩ.

Cuối năm 2025, Quân khu 2 đã khởi công Dự án rà phá bom mìn, vật nổ khắc phục hậu quả sau chiến tranh, giai đoạn 2025-2027 tại các tỉnh: Điện Biên, Tuyên Quang, Lào Cai, Lai Châu. Riêng tại Tuyên Quang, dự án tập trung rà phá 4.460ha đất ô nhiễm bom mìn nặng, phấn đấu hoàn thành trong năm 2026 nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất để tỉnh hoàn thành mục tiêu tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ trên các điểm cao nơi biên giới.

Với khối lượng công việc nhiều, diện tích rà phá rộng, để bảo đảm tiến độ, Quân khu 2 đã huy động 26 đơn vị với hơn 3.000 cán bộ, chiến sĩ; tổ chức hơn 170 đội thi công, triển khai đồng loạt trên địa bàn 12 xã biên giới của tỉnh Tuyên Quang.

Phần lớn diện tích đất bị ô nhiễm bom mìn, vật nổ nằm ở các điểm cao biên giới, địa hình chủ yếu là đồi núi, khe đá nên việc tiếp cận hiện trường khó khăn; các đơn vị đối mặt với thời tiết khắc nghiệt, nắng nóng, mưa lớn; nhiều khu vực có mật độ bom mìn còn dày đặc, hệ thống hầm hào, công sự sau nhiều năm đã sụt lở khiến vật nổ bị vùi sâu dưới lòng đất, làm cho công tác rà phá thêm phức tạp.

Do đó, Quân khu 2 đã ưu tiên huy động lực lượng có kinh nghiệm. Trước khi thực hiện nhiệm vụ, toàn bộ lực lượng được đào tạo, nắm vững quy trình kỹ thuật rà phá, sử dụng thành thạo trang bị chuyên dụng và được cấp đầy đủ trang bị bảo hộ.

Đội rà phá bom mìn thuộc Sư đoàn 316 hành quân đi rà phá bom mìn, vật nổ tại các thôn biên giới xã Bạch Đích, tỉnh Tuyên Quang.

Đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ

Tại xã Bạch Đích, Đội rà phá bom mìn, Sư đoàn 316 được giao nhiệm vụ làm sạch 250ha đất tại các thôn biên giới. Hơn 140 cán bộ, chiến sĩ được chia thành ba tổ thi công. Hằng ngày, các chiến sĩ khuân vác thiết bị, hành quân bộ vượt hàng chục ki-lô-mét đường đèo dốc để đến hiện trường thi công.

Thượng úy Phan Viết Anh, Đại đội phó Đại đội 17, Trung đoàn 98, Sư đoàn 316 cho biết: Cán bộ, chiến sĩ trong đơn vị xác định nhiệm vụ lần này không chỉ có ý nghĩa làm sạch đất bị ô nhiễm bom mìn mà còn góp phần đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ. Do đó, toàn đơn vị thể hiện tinh thần, trách nhiệm cao, khắc phục mọi khó khăn để hoàn thành nhiệm vụ được giao, lấy kết quả để tri ân những người lính đã ngã xuống trong cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía bắc.

Cán bộ, chiến sĩ Đội rà phá bom mìn, Sư đoàn 316 bám nắm hiện trường, thực hiện nghiêm, hiệu quả công tác rà phá, từ phát quang hiện trường, chia ô, dò tìm đến đánh dấu, xử lý vật nổ. Mỗi mét vuông đất biên giới được dò tìm, xác minh, xử lý một cách cẩn trọng, an toàn.

Thượng sĩ Lò Văn Thanh, Tiểu đội trưởng Tiểu đội 1, Trung đội 1, Đại đội 17, Trung đoàn 98, Sư đoàn 316 cho biết, trước khi thực hiện nhiệm vụ, chúng tôi đã được đào tạo bài bản, nắm vững quy trình xử lý từng loại bom mìn và sử dụng thành thạo các trang bị kỹ thuật. Trong quá trình làm nhiệm vụ, chúng tôi luôn xác định an toàn là yêu cầu cao nhất. Tất cả các loại mìn, vật nổ đều được xử lý đúng quy trình, tuyệt đối an toàn.

Với tinh thần làm việc khẩn trương, trách nhiệm, đến trung tuần tháng 7, Đội rà phá bom mìn, Sư đoàn 316 đã hoàn thành rà phá 250ha, thu gom hơn 70 quả mìn 652 A cùng nhiều loại mìn, vật nổ, bàn giao đất sạch cho địa phương quản lý.

Đại tá Nguyễn Minh Khôi, Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Tuyên Quang cho biết, các đơn vị đã thể hiện quyết tâm rất cao, tổ chức thi công khoa học, thực hiện nghiêm túc quy trình kỹ thuật và bảo đảm an toàn.

Đến nay, tại 12 xã biên giới, các đơn vị đã làm sạch hơn 3.500ha, thu gom, xử lý hàng nghìn bom mìn, vật nổ và phấn đấu hoàn thành toàn bộ khối lượng công việc trong năm 2026.

Khi triển khai Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ thuộc Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Tuyên Quang được tăng cường quân số và chia thành 9 đội, trong đó có 2 đội bám theo các đơn vị công binh đang rà phá bom mìn dọc tuyến biên giới để khảo sát, khoanh vùng những vị trí nghi có hài cốt liệt sĩ.

Trung tá Hoàng Vũ Dũng, Đội phó Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ cho biết, các đơn vị công binh làm sạch địa bàn đã tạo điều kiện thuận lợi để lực lượng tìm kiếm triển khai xác minh, mở rộng phạm vi tìm kiếm. Đến nay, sau hơn 3 tháng triển khai chiến dịch, đã quy tập được 28 hài cốt liệt sĩ và 5 mộ tập thể.

KHÁNH TOÀN - HẢI CHUNG