Mô hình thực hành theo dự án trong đào tạo ngành Đạo diễn sân khấu

Các sinh viên diễn xuất khá tốt trong vai Nguyễn Trãi và Lễ nghi học sĩ Nguyễn Thị Lộ trong tác phẩm "Huyết án"

Chiều 17.6, tại Sân khấu 3B, Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh TP.HCM, lớp Đạo diễn Sân khấu Chính quy K24 tổ chức báo cáo học phần Kỹ thuật Diễn xuất 4 với tác phẩm Huyết án, được dàn dựng từ trích đoạn kịch bản Bí mật vườn Lệ Chi của tác giả Hoàng Hữu Đản.

Đây là sản phẩm học tập của sinh viên ngành Đạo diễn Sân khấu, đồng thời là kết quả của mô hình thực hành theo dự án được triển khai trong học phần Kỹ thuật Diễn xuất 4.

Khác với phương thức thực hành truyền thống, sinh viên chia thành nhiều nhóm nhỏ để thực hiện các trích đoạn ngắn độc lập, học phần năm nay được tổ chức như một dự án sân khấu tập thể.

Toàn bộ sinh viên trong lớp cùng tham gia xây dựng một tác phẩm chung, từ khâu tổ chức sản xuất đến dàn dựng và biểu diễn.

Cảnh Nguyễn Trãi đối thoại cùng vua Lê Thái Tông

Trong quá trình thực hiện, sinh viên được phân công đảm nhiệm nhiều vị trí khác nhau như đạo diễn, phó đạo diễn, biên kịch, sản xuất và diễn viên.

Cách tổ chức này giúp người học không chỉ tiếp cận yêu cầu chuyên môn của môn học mà còn được trải nghiệm môi trường làm việc gần với thực tế nghề nghiệp.

Thông qua việc xây dựng một tác phẩm hoàn chỉnh, sinh viên có điều kiện rèn luyện kỹ năng phân tích kịch bản, xây dựng nhân vật, chỉ đạo diễn xuất, đồng thời phát triển năng lực làm việc nhóm, tổ chức sản xuất, giao tiếp nghề nghiệp và tinh thần trách nhiệm đối với sản phẩm nghệ thuật tập thể.

Các nhân vật vua Lê Thái Tông, Hoàng hậu Nguyễn Thị Anh và thứ phi Ngô Thị Ngọc Dao

Vụ án Lệ Chi Viên là một trong những vụ án nổi tiếng trong lịch sử Việt Nam, gắn với cuộc đời và bi kịch của danh nhân văn hóa Nguyễn Trãi (1380-1442). Sự kiện này để lại nhiều suy ngẫm về công lý, quyền lực, lòng trung nghĩa và số phận con người trong xã hội phong kiến.

Từ chất liệu lịch sử ấy, tác giả Hoàng Hữu Đản đã xây dựng vở kịch nói kinh điển Bí mật vườn Lệ Chi, tác phẩm vẫn được nhiều thế hệ người làm sân khấu lựa chọn khai thác và dàn dựng...

Các phân cảnh trong tác phẩm được dàn dựng mang tính ước lệ cao

Theo TS. Lê Thị Ái Liên, giảng viên phụ trách học phần Kỹ thuật Diễn xuất 4, Khoa Sân khấu Trường Đại học Sân khấu – Điện ảnh TP.HCM, việc lựa chọn trích đoạn từ Bí mật vườn Lệ Chi xuất phát từ mong muốn đưa sinh viên tiếp cận những chất liệu lịch sử có chiều sâu tư tưởng và giá trị văn hóa dân tộc.

Đây cũng là cơ hội để người học thử sức với các nhân vật có nội tâm phức tạp, đòi hỏi khả năng nghiên cứu, phân tích và xử lý tâm lý nhân vật ở mức độ cao hơn.

Cảnh diễn tái hiện những mâu thuẫn vặt nội tâm của Nguyễn Thị Anh trước lựa chọn quyền lực và nhân tâm

TS. Ái Liên cho biết mục tiêu của mô hình này là xây dựng môi trường học tập cởi mở, khuyến khích tư duy độc lập và khả năng sáng tạo của người học. Thay vì áp đặt một khuôn mẫu cố định, giảng viên tập trung quan sát năng lực riêng của từng sinh viên để có phương pháp hỗ trợ phù hợp.

Đối với mô hình này, giảng viên giữ vai trò tổ chức, định hướng và tạo điều kiện để sinh viên phát huy tối đa khả năng sáng tạo.

Theo bà, đào tạo nghệ thuật đòi hỏi người học phải được trải nghiệm thực tế, được thử nghiệm ý tưởng và tự rút ra bài học từ quá trình lao động sáng tạo.

Khi tham gia vào một dự án tập thể, sinh viên không chỉ học cách hoàn thành công việc cá nhân mà còn hiểu được vai trò của mình trong tổng thể một ê kíp sáng tạo.

Cảnh Nguyễn Thị Anh buông rèm nhiếp chính, triệu Nguyễn Trãi vào triều luận tội vụ án Lệ Chi viên

Đối với sinh viên ngành đạo diễn sân khấu, việc tiếp cận quy trình sản xuất một tác phẩm từ giai đoạn hình thành ý tưởng đến khi hoàn thiện trên sân khấu có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Đây là cơ sở để các em từng bước hình thành tư duy nghề nghiệp, kỹ năng điều phối và khả năng giải quyết các tình huống phát sinh trong quá trình dàn dựng.

Theo các giảng viên của Khoa Sân khấu, mô hình học tập theo dự án đang được xem là một trong những hướng tiếp cận phù hợp đối với đào tạo nghệ thuật hiện nay.

Phương thức này giúp rút ngắn khoảng cách giữa môi trường học đường và thực tiễn nghề nghiệp, tạo điều kiện để sinh viên tiếp cận sớm với yêu cầu của hoạt động sáng tạo chuyên nghiệp.

Các sinh viên tặng hoa tri ân TS. Lê Thị Ái Liên - giảng viên phụ trách học phần

Trong bối cảnh công nghiệp văn hóa đang được quan tâm phát triển, yêu cầu đặt ra đối với công tác đào tạo nghệ thuật không chỉ dừng ở việc trang bị kiến thức chuyên môn mà còn phải giúp người học thích ứng với thực tiễn sáng tạo, nâng cao năng lực làm việc trong môi trường chuyên nghiệp và sẵn sàng tham gia thị trường lao động sau khi tốt nghiệp.

THÙY TRANG