Mâm cỗ cúng đặc biệt chiều 27-7 và những ánh nến tri ân các liệt sĩ dưới mưa

Cán bộ Phòng Tham mưu CATP chuẩn bị mâm cỗ cúng chiều 27-7 ở nhà ông Ngô Văn Tu, xã Quang Minh. Ông là thương binh, cũng là con liệt sĩ

Mâm cơm đặc biệt dâng người cha liệt sĩ chưa một lần rõ mặt

Mưa nặng hạt khiến ngõ nhỏ thôn Thanh Minh (xã Quang Minh) ướt đẫm. Trên sân gạch, bong bóng nước vỡ lụp bụp. Hai mái đầu bạc trắng của vợ chồng ông Ngô Văn Tu (sinh năm 1947) đã đứng ngóng ra cổng từ bao giờ. Chiếc ô che nghiêng không chắn hết vạt áo ướt sũng, nhưng nụ cười của người cựu binh 79 tuổi vẫn vẹn nguyên sự nồng hậu khi đón đoàn công tác bước vào nhà.

Ông Tu là thương binh, con trai duy nhất của liệt sĩ Ngô Văn Ti. Trong gian khách nhỏ ấm cúng, ông ngồi nép bên mép ghế, đôi bàn tay chằng chịt sẹo cứ xoa vào nhau mỗi khi nhắc đến người cha chưa một lần rõ mặt.

"Bố tôi hy sinh năm 1948 ở mặt trận Cao Bằng. Ngày ông ngã xuống, tôi mới tròn 1 tuổi, còn ngơ ngác trên tay mẹ. Ký ức về cha chỉ là những lời kể ngắt quãng của dân làng...", giọng ông chìm đi giữa tiếng mưa dội trên mái tôn.

Mâm cơm cúng chiều 27-7 được trân trọng bê lên để sắp trên bàn thờ

Ông Tu thắp nén hương nhớ bố - người cha liệt sĩ đã mất khi ông mới hơn một tuổi

Tấm lòng thành kính của cán bộ chiến sĩ Phòng Tham mưu với các liệt sĩ

Vợ chồng ông Tu phấn khởi lắm, ông Tu bảo, 27-7 năm nay sẽ không thể nào quên - hệt như những ký ức hào hùng năm xưa

Lớn lên trong cảnh mồ côi cha, cậu bé Tu năm nào lại tiếp bước người đi trước. Ông nhập ngũ, đứng vào hàng ngũ Đoàn 559 mở đường Trường Sơn. Năm 1972, tại mặt trận A Lưới (Thừa Thiên Huế), một mảnh bom găm vào thân thể, để lại trên người ông di chứng chiến trường suốt hơn nửa thế kỷ.

Ngoài trời mưa chưa ngớt, gian bếp phụ nhà ông Tu đã rộn ràng hơi ấm. Những bộ cảnh phục phẳng phiu xắn cao tay áo. Các cán bộ Phòng Tham mưu Công an TP Hà Nội cẩn trọng sửa soạn mâm cỗ cúng theo đúng nếp cỗ Hà Nội. Con gà luộc vàng ươm, dáng vươn cao, buộc kiểu cánh tiên, miệng ngậm bông hồng đỏ thắm. Bên cạnh là đĩa xôi gấc đỏ tươi in dấu hoa sen, nem rán giòn, giò lụa cắt góc ngay ngắn, bánh chưng xanh mướt, tôm hấp, đĩa rau củ luộc thanh tao và bát canh bóng thả nấm nghi ngút khói thơm.

Vợ ông Tu cười suốt. Bà quý lắm mấy cô cán bộ Phòng Tham mưu CATP Hà Nội

Nhìn những người lính trẻ chau chuốt từng món dâng cha mình, ông Tu lặng người, mắt ướt. Vợ ông bước lại gần, nắm chặt bàn tay còn rớm mồ hôi của các nữ cán bộ công an. Trước bàn thờ nghi ngút khói hương, ông Tu châm ba nén hương thơm, giọng khấn nghẹn ngào.

"Đúng ngày 27/7, con cùng các đồng chí Công an Hà Nội làm mâm cơm chiều mời bố và các đồng đội. Các cô chú cũng có quà tặng con và gia đình. Bố phù hộ cho gia đình và các cô chú công an ạ...".

Không một lời giáo điều hay khẩu hiệu nào. Sự hy sinh thầm lặng của hai thế hệ dưới một mái nhà giữa chiều mưa khiến mỗi sĩ quan công an Thủ đô chứng kiến khoảnh khắc ấy tự dặn lòng phải sống và phụng sự sao cho xứng đáng với sự trao truyền thiêng liêng này.

Lúc đoàn rời đi, mưa vẫn giăng hạt khắp ngõ nhỏ. Bà cụ vợ ông Tu bất ngờ chạy theo ra, tay bưng đĩa bánh đúc còn vương hơi nóng. "Các cô chú cầm ít bánh đúc lộc! Tôi tự nấu để cúng cụ hôm nay đây, cầm đi ăn cho ấm bụng nhé!", bà nói với theo.

Đĩa bánh mộc mạc quê nhà, trắng mịn màu vôi, lấm tấm mấy hạt lạc bùi, được trao qua cửa kính xe, đong đầy cái tình, cái nghĩa sâu nặng của người dân ngoại thành.

Thương binh, con liệt sĩ Tạ Minh Vấn phấn khởi đón cán bộ, chiến sĩ Phòng Tham mưu CATP Hà Nội

Những tình cảm khó quên...

Mưa vẫn trắng trời khi đoàn công tác bước vào căn nhà cổ ở thôn Yên Vinh (xã Quang Minh) của bác Tạ Minh Vấn (sinh năm 1947). Dưới mái bạt đỏ căng tạm trước hiên che mưa, người cựu binh 80 tuổi cười rạng rỡ, bắt chặt tay từng sĩ quan công an.

Bác Vấn mang thương tật 3/4 cùng di chứng chất độc da cam, nhưng ánh mắt vẫn tinh anh lạ thường. Bên chiếc bàn gỗ giữa nhà, bác đặt ngay ngắn túi quà đỏ tươi in dòng "Kính tặng Bác Tạ Minh Vấn", hai tay nắm chặt tay nữ sĩ quan công an, nghẹn ngào không nói nên lời. Xung quanh, các cán bộ Phòng Tham mưu vây quanh ông, ánh mắt lấp lánh nụ cười ấm áp.

Mâm cơm cúng được chuẩn bị kỹ và đưa lên ban thờ. Chiến sĩ trẻ thắp nén hương hộ ông Vấn. Người cựu binh đã 80 tuổi đời...

Ông Vấn kể chuyện về những ngày tháng chiến đấu hào hùng năm xưa

Trên tay người chiến sỹ trẻ Nguyễn Phú Cường, tấm Bằng Tổ quốc ghi công liệt sĩ Tạ Văn Nạp khung gỗ đã ngả màu thời gian được nâng niu cẩn trọng. Bác Vấn run run đưa ngón tay gầy guộc chỉ vào từng dòng chữ ghi danh cha mình.

"Cha tôi là Phó ban Thông tin Tuyên truyền du kích tổng Phạm. Ngày 13/6/1950, sau một ngày giỗ trận đau thương của làng, giặc về bắt và sát hại 18 người, trong đó có 5 du kích và cha tôi. Lúc ông mất, tôi mới lên 3, chưa kịp nhớ mặt cha. Lớn lên, tôi làm thanh niên 'ba sẵn sàng' rồi đi bộ đội tháng 4/1966, vào thẳng Sư đoàn 2 anh hùng, đánh dọc từ Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên đến Tây Nguyên...", giọng bác rổn rảng đầy tự hào khi kể về những năm tháng chiến đấu. Em trai bác cũng là một thương binh bước ra từ chiến trường Quảng Trị đỏ lửa.

Rồi nhìn ra mái hiên mưa dội rào rào, giọng người cựu binh đột ngột chùng xuống. Đôi mắt chằng chịt vết chân chim đăm đắm vào màn nước trắng xóa ngoài sân. "Quê mình năm đó, 9 đứa cùng lứa rủ nhau lên đường nhập ngũ... Đánh xong chiến tranh trở về, chỉ còn đúng 2 đứa. Mấy đứa bạn thân nằm lại hết khắp các dải gò đồi miền Trung rồi. Chiều nay mưa thế này, lại đúng ngày 27/7, nhớ chúng nó lắm..."

Ấm áp món quà tri ân của Phòng Tham mưu CATP Hà Nội với các thế hệ đi trước

Gian phòng khách chìm vào một khoảng lặng. Các chiến sỹ trẻ nhìn ông, lòng dâng lên niềm nể phục và sự tri ân sâu sắc trước những mất mát quá đỗi lớn lao của thế hệ cha anh.

Giữa không gian thiêng liêng chiều 27/7, mâm cỗ dâng lên bàn thờ liệt sĩ Tạ Văn Nạp được các chiến sỹ công an và đoàn viên thanh niên sửa soạn trang nghiêm. Vẫn con gà luộc vàng ươm ngậm bông hồng đỏ nổi bật giữa trung tâm, quanh đó là xôi gấc, nem rán, giò lụa, bánh chưng, tôm hấp, rau củ luộc và bát canh nóng hổi. Cạnh gian thờ, lẵng cúc trắng kính lễ của Phòng Tham mưu Công an TP Hà Nội đặt trân trọng bên chiếc mũ cối xanh của người lính già.

Nén hương thơm châm lên, bác Vấn đứng trước bàn thờ, tay chỉ lên di ảnh cha, khấn nguyện rưng rưng. Và rồi toàn thể cán bộ, sĩ quan, đoàn viên thanh niên cùng hai vợ chồng bác đồng loạt đứng thẳng, đưa tay lên vành mũ, thực hiện nghi thức chào trang nghiêm hướng về bàn thờ người du kích năm xưa. Động tác chào của những người lính Công an Thủ đô như một sợi dây vô hình nối liền quá khứ anh hùng với hiện tại bình yên.

"Hôm nay đúng ngày 27/7, các chú về làm mâm cỗ cúng, dâng gà ngậm hoa hồng tươm tất thế này, nhà tôi ấm áp lắm, như thấy cha mình và các đồng đội về quây quần...", bác Vấn xúc động nắm chặt tay các cán bộ công an.

Xúc động khoảnh khắc tri ân các liệt sĩ dưới mưa

Hàng mũ cối trên bia mộ và 197 ngọn nến tri ân

16 giờ 30, trời vẫn rả rích mưa. Tổ công tác cùng lực lượng Công an xã, Đoàn Thanh niên xã Quang Minh có mặt tại Nghĩa trang liệt sĩ Thanh Lâm ở thôn Phú Lâm, nơi yên nghỉ của 197 anh hùng liệt sĩ, trong đó có 2 liệt sĩ nữ.

Mưa mỗi lúc một nặng hạt. Các cán bộ chiến sĩ vẫn đội mưa tỏa về từng dãy mộ, lau sạch bóng từng tấm bia đá còn đọng nước.

Xúc động khoảnh khắc nữ cán bộ Công an Thủ đô đặt từng chiếc mũ cối thẳng hàng trên dãy mộ liệt sĩ

Cẩn trọng lau sạch từng tấm bia - nơi khắc tên các anh

Từng bông cúc trắng được cắm ở mộ các anh

Trên 197 phần mộ, hoa cúc trắng tinh khôi, lá cờ Đảng, cờ Tổ quốc nhỏ được cắm ngay ngắn. Mỗi phần mộ có một đĩa lễ mộc mạc, và trên đầu mỗi tấm bia là một chiếc mũ cối đặt ngay ngắn. Những chiếc mũ màu xanh lính đứng trầm lặng dưới mưa chiều, uy nghiêm đến nghẹn lòng.

Trên lối đi hẹp ngợp nước giữa các hàng mộ, các sĩ quan trẻ nhẹ nhàng đỡ khuỷu tay bác Tạ Minh Vấn và bác Ngô Văn Tu, nâng từng bước chân hai người cựu binh già về phía phần mộ của cha.

Đại diện lãnh đạo Phòng Tham mưu và chính quyền địa phương trang nghiêm trước giờ làm lễ tri ân các liệt sĩ

19 giờ, chạng vạng phủ xuống nghĩa trang làng. Lễ dâng hương, dâng hoa và thắp nến tri ân chính thức bắt đầu trong không khí trang nghiêm, phút tưởng niệm như trong khoảnh khắc không gian dừng lại với tiếng nhạc Hồn tử sĩ và tiếng mưa rả rích.

Hiệu lệnh thắp nến vang lên. Lãnh đạo Phòng Tham mưu Công an TP Hà Nội gồm các đồng chí Phó trưởng phòng: Thượng tá Hồ Lê Quân, Phó Bí thư Đảng ủy, Thượng tá Nguyễn Song Toàn, Phó Trưởng phòng - Thượng tá Nguyễn Phương Khanh... cùng 90 cán bộ chiến sỹ cùng nhẹ nhàng thắp nến.

Giai điệu da diết của ca khúc "Màu hoa đỏ" (nhạc Thuận Yến, thơ Nguyễn Đức Mậu) qua giọng hát sâu lắng của ca sĩ Lô Thủy len lỏi qua từng dãy mộ giữa màn mưa mỏng và không gian tĩnh mịch.

Từ ngọn lửa mồi tại Đài tưởng niệm, ánh nến đỏ được chuyền tay nhau. 197 cốc nến lần lượt bừng sáng bất chấp mưa rơi. Không một ngôi mộ nào thiếu vắng hơi ấm.

Các đồng chí lãnh đạo với nén hương dưới cơ mưa ở nghĩa trang liệt sĩ xã Thanh Lâm

Phút mặc niệm tưởng nhớ các anh hùng, liệt sĩ

Những ngọn nến tri ân dưới cơn mưa

Mỗi phần mộ đều có ít nhất một cán bộ chiến sĩ túc trực nghiêm trang. Toàn thể đội hình đồng loạt đứng thẳng, hướng về các phần mộ thực hiện nghi thức chào. Ánh nến đỏ lung linh phản chiếu lên những gương mặt trẻ đẫm mồ hôi hòa cùng nước mưa chiều.

Đứng trước mộ cha giữa nghĩa trang rực ánh nến, dòng nước mưa hay nước mắt lăn dài trên gò má chằng chịt vết thời gian của hai người cựu binh già. Cơn mưa tối vẫn rả rích nhưng không làm lạnh đi bầu không khí thiêng liêng...

Hương bánh đúc lộc của bà cụ vợ thương binh xã Quang Minh dường như vẫn thoang thoảng đâu đây, quyện với mùi trầm hương, thắp lên niềm tin, lòng biết ơn và sự tiếp nối không bao giờ ngừng nghỉ của những người lính Công an Thủ đô hôm nay...

Phú Khánh