Lời ca nối nhịp ký ức tháng Bảy

Chạm vào ký ức

Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ. Những người lính năm xưa giờ đều đã bước sang tuổi xế chiều. Nhiều người mang trên mình thương tật của chiến tranh, không còn đủ sức để trở lại chiến trường cũ nhưng chỉ cần một giai điệu quen thuộc cất lên, ký ức của những năm tháng bom đạn lại trở về nguyên vẹn.

Trong đoàn đại biểu người có công xã Hợp Thịnh đến an dưỡng tại Trung tâm Điều dưỡng người có công tỉnh dịp tháng Bảy này, ông Triệu Vũ Thực, 78 tuổi từng chiến đấu tại chiến trường Quảng Trị và bị nhiễm chất độc da cam. Ông không giấu được sự xúc động khi những ca khúc cách mạng vang lên trong chương trình biểu diễn của Nhà hát Chèo Bắc Ninh tối 17/7 vừa qua. Mắt rưng rưng, ông Thực nghẹn ngào: “Nghe lại những bài hát cũ mà ngực tôi nhói lên, nhớ đến những đồng đội đã ngã xuống ở tuổi mười tám, đôi mươi”.

Các cựu chiến binh phường Vũ Ninh thưởng thức chương trình biểu diễn văn nghệ kỷ niệm Ngày Thương binh - Liệt sĩ 27/7.

Ý nghĩa lớn lao của những đêm diễn tháng Bảy không chỉ dừng ở giá trị thẩm mỹ nghệ thuật, mà là sự kết nối những trái tim. Trên sân khấu là những nghệ sĩ trưởng thành trong hòa bình, dưới khán phòng là thế hệ cha anh đã đi qua khói lửa chiến tranh. Giữa hai thế hệ là sự thấu cảm sâu sắc được kết nối qua từng lời ca, điệu múa. Khoảnh khắc người nghệ sĩ bước xuống hàng ghế khán giả, trao đi những cái ôm, cái bắt tay siết chặt, những lời hỏi thăm hay những bức ảnh lưu niệm giản dị đã biến nghệ thuật thành nhịp cầu tri ân chân thành và ấm áp.

Có những lời tri ân khó có thể diễn đạt hết bằng lời nhưng nghệ thuật lại có khả năng chuyển tải bằng cảm xúc. Một giai điệu có thể làm sống dậy ký ức. Một câu hát có thể khiến người nghe lặng đi trong niềm xúc động. Một trích đoạn chèo có thể nối nhịp cầu giữa quá khứ và hiện tại. Ấn tượng với vở chèo "Ký ức dòng Thương" - câu chuyện tình bi tráng thời chiến bên bến đò quê hương, bà Phạm Thị Giáp, 68 tuổi ở xã Hợp Thịnh chia sẻ: “Buổi đầu đến đây an dưỡng, được xem vở chèo "Ký ức dòng Thương" tôi không cầm được nước mắt. Tôi là vợ liệt sĩ, mỗi cảnh diễn trên sân khấu như chạm vào nỗi niềm sâu thẳm nén giữ bấy lâu. Những chương trình biểu diễn nghệ thuật như thế này, người già chúng tôi quý lắm, nghe hát mà thấy như được gặp lại người thân của mình".

Vang ngân khúc hát tri ân

Thiết thực kỷ niệm Ngày Thương binh - Liệt sĩ 27/7, những ngày tháng Bảy này, Nhà hát Chèo Bắc Ninh, Nhà hát Dân ca Quan họ, Trung tâm Văn hóa và Xúc tiến Du lịch tỉnh cùng nhiều đơn vị tổ chức chuỗi chương trình nghệ thuật tại các trung tâm điều dưỡng, cơ sở chăm sóc người có công và nhiều địa phương trong tỉnh. Mỗi chương trình được dàn dựng công phu để mỗi lời ca, tiếng hát vang lên đều chạm đến trái tim những khán giả đặc biệt.

Nghệ sĩ Nhà hát Chèo Bắc Ninh biểu diễn phục vụ người có công

Nghệ sĩ Phạm Xuân Hải, Trưởng đoàn Ca múa nhạc, Nhà hát Chèo Bắc Ninh tâm sự: “Thấy các bác chăm chú lắng nghe, thấy những giọt nước mắt lặng lẽ rơi, anh em nghệ sĩ chúng tôi vô cùng xúc động. Bằng lời ca, tiếng hát, chúng tôi muốn gửi lời cảm ơn sâu sắc từ đáy lòng tới các bác thương binh, bệnh binh, người có công - thế hệ đã đổi tuổi xuân lấy hòa bình cho dân tộc”.

Trên sân khấu là những nghệ sĩ trưởng thành trong hòa bình, dưới khán phòng là thế hệ cha anh đã đi qua khói lửa chiến tranh. Giữa hai thế hệ là sự thấu cảm sâu sắc được kết nối qua từng lời ca, điệu múa. Khoảnh khắc người nghệ sĩ bước xuống hàng ghế khán giả, trao đi những cái ôm, cái bắt tay siết chặt, những lời hỏi thăm hay những bức ảnh lưu niệm giản dị đã biến nghệ thuật thành nhịp cầu tri ân chân thành và ấm áp nhất.

Hằng năm, Nhà hát Chèo Bắc Ninh duy trì 35 buổi biểu diễn định kỳ phục vụ các đoàn đại biểu người có công đến an dưỡng tại Trung tâm Điều dưỡng người có công tỉnh. Nội dung chương trình được xây dựng đan xen giữa ca múa nhạc, trích đoạn chèo, kịch ngắn cùng những ca khúc cách mạng. Không riêng Nhà hát Chèo, trong tháng Bảy này, Nhà hát Dân ca Quan họ Bắc Ninh cũng sáng đèn với nhiều buổi biểu diễn miễn phí phục vụ Nhân dân. Các đơn vị nghệ thuật khác như Đội Tuyên truyền lưu động của Trung tâm Văn hóa và Xúc tiến Du lịch tỉnh cũng tổ chức lưu diễn, mang lời ca, tiếng hát phục vụ Nhân dân ở các nơi trong tỉnh.

Trở lại cánh gà sau khi hoàn thành biểu diễn ca khúc "Giai điệu Tổ quốc" trước gần 400 khán giả, chủ yếu là các cựu chiến binh ở phường Vũ Ninh, nghệ sĩ Ngô Văn Đông, Phó Đội trưởng Đội Tuyên truyền lưu động bày tỏ: “Mỗi mùa tri ân 27/7, khi được biểu diễn phục vụ các bác cựu chiến binh, thương binh, bệnh binh, chúng tôi thấy mình như đang tiếp nhận ngọn lửa truyền thống, để qua từng lời ca lại gửi tới các bác lòng biết ơn và ý thức trách nhiệm của lớp trẻ hôm nay".

Mang tiếng hát thắp sáng sân khấu phục vụ những người có công là niềm vinh dự lớn lao của mỗi người nghệ sĩ. Ở đó, nghệ thuật trở thành cầu nối đưa quá khứ về gần hơn với hiện tại. Những đêm diễn tháng Bảy rồi sẽ khép lại nhưng lòng biết ơn vẫn luôn thường trực trong trái tim những người hôm nay, càng thêm trân trọng từng ngày bình yên được đổi bằng máu xương của các thế hệ cha anh đi trước.

Bài, ảnh: Tuận Thảo