Làm chủ kỹ thuật cao trong chấn thương chỉnh hình

Ê-kíp bác sĩ Khoa Ngoại chấn thương chỉnh hình - Bỏng, Bệnh viện Đa khoa Thống Nhất thực hiện một ca phẫu thuật. Ảnh: Hạnh Dung

Qua đó, không chỉ giúp nâng cao chất lượng điều trị mà còn mang lại cơ hội phục hồi chức năng tối ưu cho người bệnh ngay tại bệnh viện tuyến tỉnh, góp phần giảm tải đáng kể cho bệnh viện tuyến trên.

Kỹ thuật vi phẫu “cứu” chi thể đứt lìa

Một trong những dấu ấn nổi bật của khoa là đã triển khai thành công kỹ thuật vi phẫu nối chi thể đứt lìa. Mới đây, các bác sĩ của khoa đã thực hiện thành công 2 ca nối ngón tay đứt lìa cho 2 bệnh nhân bị tai nạn lao động, tai nạn sinh hoạt. Đây là những trường hợp tổn thương nặng, ngón cái và ngón trỏ bị đứt rời hoàn toàn. Ngay sau khi tiếp nhận bệnh nhân, ê-kíp phẫu thuật đã tiến hành nối lại chi thể dưới kính hiển vi với chỉ khâu siêu nhỏ, thực hiện đồng thời nhiều kỹ thuật khác gồm: kết hợp xương, nối gân, nối động mạch, tĩnh mạch và thần kinh.

Sau phẫu thuật một tuần, 2 bệnh nhân được xuất viện. Kết quả tái khám cho thấy các ngón tay đã sống tốt, đang tiếp tục được theo dõi, tập phục hồi chức năng.

Anh Q.M.H (ở phường Long Hưng, tỉnh Đồng Nai, một trong 2 bệnh nhân) cho biết: “Tôi và gia đình rất vui mừng vì được các bác sĩ nối thành công ngón cái tay trái bị đứt lìa”.

Theo bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Quốc Lữ, Quyền Trưởng khoa Ngoại chấn thương chỉnh hình - Bỏng, kỹ thuật vi phẫu nối chi thể đứt lìa rất khó. Bởi lẽ các mạch máu và dây thần kinh rất nhỏ, phải quan sát dưới kính hiển vi chuyên dụng mới có thể thao tác được. Chỉ cần một sai sót nhỏ cũng có thể dẫn đến thất bại. Mỗi ca phẫu thuật thường kéo dài từ 4-5 giờ, đòi hỏi sự kiên trì, tập trung cao độ, chính xác tuyệt đối và tay nghề cao của phẫu thuật viên. Ngoài ra, nguy cơ thất bại sau nối vẫn có thể xảy ra vì phụ thuộc vào nhiều yếu tố như: cách bảo quản chi thể, thời gian từ lúc bị tai nạn đến khi nhập viện, tình trạng bệnh nhân…

Kết hợp xương ít xâm lấn - xu hướng điều trị hiện đại

Ngoài kỹ thuật vi phẫu, khoa cũng đã triển khai hiệu quả kỹ thuật kết hợp xương xâm lấn tối thiểu.

Bác sĩ chuyên khoa I Ngô Đăng Hoan, Phó Trưởng khoa Ngoại chấn thương chỉnh hình - Bỏng cho hay: Trước đây, phẫu thuật kết hợp xương thường phải mổ mở, bộc lộ ổ gãy với đường mổ dài, gây tổn thương nhiều mô mềm, làm tăng nguy cơ nhiễm trùng và kéo dài thời gian hồi phục. Tuy nhiên, với sự hỗ trợ của các thiết bị hiện đại như máy C-arm (X-quang tăng sáng), các bác sĩ có thể thực hiện phẫu thuật với đường mổ nhỏ, hạn chế tối đa tổn thương mô.

Bác sĩ Nguyễn Quốc Lữ khuyến cáo: Nếu không may bị đứt lìa chi thể (ngón tay, bàn tay…), người dân cần rửa sạch phần chi thể bị đứt bằng nước muối sinh lý (nếu có) hoặc nước sạch. Sau đó, bọc trong gạc sạch, cho vào túi ny-long kín. Đặt túi này vào một túi khác có chứa đá lạnh (không để tiếp xúc trực tiếp với đá) rồi nhanh chóng đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế gần nhất. Thời gian “vàng” để nối chi thể đứt lìa là trong vòng 6-8 giờ, càng sớm càng tốt.

Kỹ thuật này giúp bệnh nhân giảm đau sau mổ, giảm nguy cơ nhiễm trùng, rút ngắn thời gian nằm viện, phục hồi chức năng nhanh hơn, tăng tính thẩm mỹ do sẹo mổ nhỏ.

Một kỹ thuật khó khác đã được khoa triển khai thành công là phẫu thuật điều trị liệt đám rối thần kinh cánh tay cho bệnh nhân bị tai nạn giao thông hoặc chấn thương nặng dẫn đến mất hoàn toàn hoặc một phần chức năng vận động của tay. Kỹ thuật này chủ yếu được thực hiện tại các bệnh viện tuyến Trung ương, chưa có nhiều bệnh viện tuyến tỉnh thực hiện được.

Bác sĩ Đăng Hoan lưu ý: Nếu không được điều trị kịp thời, người bệnh có nguy cơ tàn phế vĩnh viễn. Phẫu thuật này sử dụng kỹ thuật vi phẫu để phục hồi các dây thần kinh bị tổn thương, đòi hỏi bác sĩ phải xác định chính xác vị trí tổn thương và lựa chọn phương án tái tạo phù hợp.

Một trong những hướng đi mới, mang tính đột phá mà khoa đang triển khai là ứng dụng công nghệ in 3D trong chấn thương chỉnh hình. Đối với các trường hợp gãy xương phức tạp, đặc biệt là gãy phạm khớp, việc lên kế hoạch phẫu thuật trước đây chủ yếu dựa vào phim X-quang hoặc CT scan, đôi khi chưa phản ánh đầy đủ cấu trúc tổn thương.

Với công nghệ in 3D, các bác sĩ có thể tái tạo chính xác mô hình xương của bệnh nhân, từ đó đánh giá rõ mức độ tổn thương, lập kế hoạch phẫu thuật chi tiết, lựa chọn phương án kết hợp xương tối ưu, rút ngắn thời gian phẫu thuật, nâng cao độ chính xác và hiệu quả điều trị.

Bác sĩ Nguyễn Quốc Lữ chia sẻ: Không dừng lại ở những kết quả đã đạt được, khoa đang tiếp tục chuẩn bị nguồn lực để triển khai kỹ thuật thay khớp vai. Đây là một kỹ thuật khó, chưa phổ biến tại các bệnh viện tuyến tỉnh. Phẫu thuật thay khớp vai thường được chỉ định trong các trường hợp thoái hóa khớp nặng, chấn thương phức tạp hoặc mất chức năng khớp. Việc làm chủ kỹ thuật này sẽ mở ra cơ hội điều trị cho nhiều bệnh nhân ngay tại địa phương, giảm chi phí và thời gian đi lại.

Hạnh Dung