KỶ NIỆM 101 NĂM NGÀY BÁO CHÍ CÁCH MẠNG VIỆT NAM (21-6-1925 - 21-6-2026) Những mùa 'quả ngọt' của người làm báo

Với nhiều nhà báo, hành trình chinh phục các giải báo chí cũng chính là hành trình nuôi dưỡng tình yêu nghề và không ngừng hoàn thiện bản thân.

Nhóm tác giả Phan Thị Kim Ngân, Lê Thúy Hà, Trần Thị Ngân Triều, Nguyễn Hoàng Hải đoạt giải nhất Giải Báo chí khu vực Nam bộ 2026. Ảnh: Trà Mi

Khi người trẻ “ẵm” giải thưởng cao

Trong căn nhà nhỏ của nhà báo Trần Thị Mỹ Linh, Phòng Thời sự, Báo và Phát thanh, Truyền hình Đồng Nai, một phần không gian phòng khách được dành riêng cho việc trưng bày những kỷ niệm nghề nghiệp của chị. Trên tường, những biểu tượng của các giải báo chí được treo ngay ngắn. Trong chiếc tủ kính đặt ở vị trí dễ nhìn nhất là những chiếc cúp báo chí đã theo chị qua nhiều năm làm nghề.

Nhà báo Trần Thị Mỹ Linh nhận Giải Báo chí khu vực Nam Bộ lần thứ I-2026. Ảnh: NVCC

Mỗi khi mang về một giải thưởng mới, chị Linh lại cẩn thận sắp xếp vào góc nhỏ ấy. Có những giải thưởng lớn, có những giải đã nhận từ nhiều năm trước nhưng vẫn được chị gìn giữ như một phần ký ức nghề nghiệp. Theo chị, đó vừa là động lực để mình cố gắng hơn vừa để các con nhìn vào và tự hào về nghề của mẹ.

Gia nhập Đài Phát thanh - Truyền hình Đồng Nai từ năm 2014, chị Linh bắt đầu với công việc phát thanh. Những năm đầu làm nghề, chị tham gia hỗ trợ anh chị đồng nghiệp thực hiện các tác phẩm báo chí lớn khi cần. Từ những lần đứng sau hỗ trợ ấy, niềm đam mê với nghề ngày càng lớn dần trong chị. Năm 2019, khi chuyển về Phòng Thời sự và phụ trách các lĩnh vực y tế, giáo dục, thanh niên, chị có cơ hội tham gia nhiều tuyến bài chuyên sâu hơn. Được quản lý phòng cùng các nhà báo đi trước tận tình hướng dẫn, chị dần trưởng thành từ những tác phẩm đồng tác giả đến những tác phẩm mang dấu ấn riêng.

Theo chị Linh, điều khó nhất khi làm tác phẩm chất lượng chính là tìm được đề tài đủ sức nặng. Muốn có đề tài hay phải bám sát lĩnh vực phụ trách, đọc nhiều, tìm tòi nhiều và luôn đặt câu hỏi phía sau mỗi sự kiện. Có những vấn đề chị âm thầm theo dõi suốt nhiều năm, khi thực tiễn đã đủ dữ liệu và có giải pháp cho vấn đề thì chị mới quyết định triển khai thành tác phẩm dài kỳ.

Những nỗ lực ấy đã mang lại nhiều kết quả đáng nhớ. 2 năm gần đây, chị liên tiếp đạt các giải thưởng như: Giải Báo chí khu vực Nam Bộ, Giải Ngòi viết vàng, Giải Báo chí của Bộ Y tế. Không dừng lại ở thế mạnh phát thanh, chị còn mạnh dạn chuyển sang thực hiện các tác phẩm truyền hình và tiếp tục gặt hái thành công cùng ê-kíp. Với chị Linh, giải thưởng không phải đích đến cuối cùng mà là cơ hội để nhìn lại chính mình sau mỗi năm làm nghề. Mỗi lần dự thi là một lần học hỏi, rút kinh nghiệm để tiếp tục hoàn thiện những tác phẩm sau.

Nếu chị Linh gây ấn tượng bằng sự bền bỉ với những đề tài chuyên sâu thì phóng viên Nguyễn Hoàng Hải (bút danh Hải Quân), Phòng Thư ký biên tập, Báo và Phát thanh, Truyền hình Đồng Nai lại được nhiều đồng nghiệp biết đến như một gương mặt trẻ sở hữu bảng thành tích đáng nể.

Hơn 10 năm làm nghề nhưng số lượng giải thưởng của nhà báo Hải Quân đã nhiều hơn số năm công tác. Trong đó phải kể đến một số giải thưởng gần đây như: Giải C Giải Báo chí toàn quốc về Quốc hội và HĐND (Giải Diên Hồng) năm 2025; giải nhất Giải Báo chí khu vực Nam Bộ năm 2026; giải nhì Giải Báo chí viết về ngành giao thông vận tải… cùng nhiều giải thưởng cao tại địa phương. Với bảng thành tích đó, năm 2025, nhà báo Hải Quân được tuyên dương Người làm báo tiêu biểu tỉnh Đồng Nai.

Theo nhà báo Hải Quân, trong bối cảnh báo chí hiện đại thay đổi từng ngày, người làm báo không thể bằng lòng với những gì đã có. Ngoài việc rèn luyện kỹ năng viết, anh luôn chủ động học hỏi công nghệ mới, các phương thức thể hiện hiện đại và thường xuyên tham khảo cách tổ chức đề tài của những cơ quan báo chí lớn để ngòi bút bản thân ngày càng sắc nét hơn và đưa đến độc giả những tác phẩm chất lượng. Dù công nghệ ngày càng phát triển, Hải Quân vẫn tin rằng yếu tố cốt lõi tạo nên giá trị của một tác phẩm báo chí là trải nghiệm thực tế, góc nhìn đa chiều và trách nhiệm xã hội của người cầm bút.

“Các giải thưởng là động lực và sự ghi nhận, nhưng hành trình học hỏi để xứng đáng với giải thưởng đó mới là điều giúp tôi duy trì ngọn lửa nghề nghiệp” - nhà báo Hải Quân bộc bạch.

Dành trọn tâm huyết giữ lửa nghề

Nếu với các phóng viên trẻ, giải thưởng là dấu mốc trưởng thành thì với nhiều nhà báo ở cương vị quản lý, đó lại là minh chứng cho hành trình bền bỉ giữ lửa nghề qua nhiều năm tháng.

Nhà báo Trần Thị Ngân Triều, Phó Trưởng phòng Dữ liệu và Truyền thông số, Báo và Phát thanh, Truyền hình Đồng Nai là một ví dụ. Riêng năm 2026, chị cùng ê-kíp đoạt 3 giải báo chí khu vực Nam Bộ, 2 giải Ngòi viết vàng và giải C Giải Báo chí quốc gia. Nếu tính riêng Giải Báo chí quốc gia, chị cùng nhóm tác giả đã sở hữu 2 giải A, 1 giải B, 1 giải khuyến khích, 1 lần vào chung khảo và năm nay tiếp tục đoạt giải C… với tổng số giải thưởng các cấp đã hơn 50 giải.

Dẫu vậy, khi nhắc đến giải thưởng, chị Ngân Triều luôn cho rằng mục tiêu đầu tiên của người làm báo không phải là đi “săn” giải. Mỗi tác phẩm khi bắt đầu thực hiện chị đều hướng tới việc truyền tải thông tin hữu ích cho người dân và cố gắng tạo ra được tác phẩm tốt nhất, chất lượng nhất.

Chị Ngân Triều cho biết: Muốn bài báo đến được với công chúng thì phải sử dụng ngôn ngữ gần gũi, dễ hiểu và chọn cách tiếp cận phù hợp với từng nhóm đối tượng. Đặc biệt, chính nhà báo phải “sống cùng” nhân vật và kể câu chuyện của nhân vật một cách sinh động nhất, dễ hiểu nhất đến với công chúng.

Khi nói về một trong những tác phẩm đoạt giải cao như Tọa đàm truyền hình trực tiếp: Khi dải ruy băng đỏ hóa nắng mai, chị đã chọn cách tiếp cận nhân văn nhất về câu chuyện của những nhân vật ngay từ tít, tựa. Ngay từ nhan đề, tác phẩm đã khơi gợi sự tò mò, khiến độc giả muốn tìm hiểu ý nghĩa của dải ruy băng đỏ - biểu tượng của cộng đồng hỗ trợ người nhiễm HIV. Từ sự tò mò ban đầu ấy, thông điệp tuyên truyền được lan tỏa một cách tự nhiên và hiệu quả.

Từng làm qua phát thanh, truyền hình và hiện nay là báo điện tử, chị Ngân Triều ví mình đã “đi giáp vòng” các loại hình báo chí. Điều đó giúp chị có góc nhìn đa dạng hơn khi tổ chức đề tài và định hướng cho phóng viên. Đặc biệt là khi ở cương vị quản lý, chị cho rằng người quản lý không chỉ giao việc mà còn phải đồng hành, định hướng và giúp phóng viên nhìn thấy giá trị xã hội của từng tác phẩm.

Cùng suy nghĩ ấy là nhà báo Nguyễn Thị Thanh Nhàn, Phó Trưởng phòng Thư ký biên tập, Báo và Phát thanh, Truyền hình Đồng Nai. Gắn bó với nghề báo từ năm 2000, chị là một trong số ít nhà báo đoạt giải ở hầu hết các loại hình báo chí từ phát thanh, truyền hình đến báo in và báo điện tử. Hiện chị sở hữu hơn 10 giải báo chí cấp Trung ương cùng nhiều giải thưởng cấp tỉnh, cấp ngành.

Theo chị Thanh Nhàn, một đề tài hay cần được nuôi dưỡng bằng sự kiên trì. Nhiều năm qua, chị duy trì thói quen đọc, nghe, xem các tác phẩm báo chí chất lượng để học hỏi cách phát hiện đề tài, cách đặt vấn đề và phương thức thể hiện sáng tạo. Có những đề tài nhìn thấy từ rất sớm nhưng phải chờ thời điểm thích hợp mới triển khai. Điều quan trọng theo chị là tác phẩm phải có chiều sâu và tính phát hiện, sáng tạo.

“Với tôi, giải thưởng không phải để khẳng định bản thân mà là động lực để tiếp tục cống hiến những tác phẩm hay đến công chúng. Quan trọng hơn, những kinh nghiệm tích lũy được qua nhiều năm làm nghề sẽ có thể tiếp tục chia sẻ, hỗ trợ cho thế hệ phóng viên trẻ hơn” - nhà báo Thanh Nhàn cho biết.

Sau tất cả, điều khiến những người làm báo hạnh phúc nhất không nằm ở số lượng giải thưởng hay những chiếc cúp trong tủ kính, mà là việc những tác phẩm của mình thực sự chạm tới độc giả, góp phần lan tỏa những giá trị tích cực trong cuộc sống.

Tố Tâm