KỶ NIỆM 101 NĂM NGÀY BÁO CHÍ CÁCH MẠNG VIỆT NAM (21-6-1925 - 21-6-2026) Bắt nhịp dòng chảy báo chí hiện đại, đa nền tảng

Song hành cùng những bước chuyển của xã hội, báo chí luôn chủ động làm mới và không ngừng chuyển động để bắt kịp nhịp sống, xu hướng của thời đại. Trước dòng chảy báo chí hiện đại, người làm báo không chỉ đối mặt với áp lực cạnh tranh thông tin từng phút, từng giây mà còn gánh vác một sứ mệnh mới là truyền tải kịp thời, phản ánh sinh động hơi thở của thực tiễn.

Báo chí địa phương không ngừng đổi mới

Đặc biệt, đối với khối báo chí địa phương, việc hiện đại hóa và phát triển đa nền tảng càng trở thành hướng đi tất yếu. Việc bắt trúng hơi thở thời đại yêu cầu người làm báo phải hòa mình vào thực tiễn, dùng ngòi bút sắc bén để phản ánh vấn đề và dùng công nghệ để truyền tải sinh động những vấn đề từ đời sống. Chính những tuyến bài chuyên sâu, những phóng sự đi sâu vào các vấn đề thời sự thực tế mới là điểm tựa vững chắc giúp báo chí khẳng định vai trò dẫn dắt và định hướng dư luận, thay vì bị cuốn trôi trong “làn sóng” thông tin của mạng xã hội.

Các phóng viên, biên tập viên tham gia lớp bồi dưỡng kỹ năng ứng dụng AI sáng tạo sản phẩm báo chí đa phương tiện. Ảnh: Thủy Tiên

Nhà báo Hoàng Nhật, Phó Trưởng ban Nhân Dân điện tử (Báo Nhân Dân) chia sẻ: Trong những năm qua, báo chí địa phương, trong đó nổi bật là Báo và Phát thanh, Truyền hình Đồng Nai đã có những bước tiến chuyển đổi số mạnh mẽ, xây dựng được những sản phẩm số ấn tượng, “phủ xanh” nhiều nền tảng, tiếp cận lượng bạn đọc lớn hơn ở nhiều chiều không gian. Lý thuyết “liquid content” (nội dung lỏng) được Báo và Phát thanh, Truyền hình Đồng Nai vận dung sáng tạo, cùng một nội dung gốc nhưng có thể lan tỏa trên nhiều nền tảng với những định dạng khác nhau, phù hợp với từng nhóm đối tượng độc giả.

Song hành với yêu cầu khắt khe về nội dung, việc chủ động làm chủ công nghệ số để hiện đại hóa toàn diện sản phẩm truyền thông đã trở thành điều kiện tiên quyết. Trong kỷ nguyên của trí tuệ nhân tạo (AI) và dữ liệu lớn (Big Data), công nghệ không chỉ dừng lại ở vai trò hỗ trợ kỹ thuật thuần túy mà đã trực tiếp tham gia vào việc tái định hình trải nghiệm đọc, xem và nghe của công chúng.

Chính từ đòi hỏi thực tế đó, các tòa soạn đã nhanh chóng số hóa quy trình và ứng dụng các sản phẩm báo chí hiện đại như: infographic, megastory, đồ họa tương tác hay podcast…

Chị Ngọc Thủy (ở phường Tân Phú, thành phố Đồng Nai) bày tỏ: “Thay vì những văn bản dài hay các khối số liệu khô khan, các công cụ trực quan hóa đã giúp những con số này thành những đồ họa sống động, qua đó giúp độc giả theo dõi và nắm bắt thông tin một cách nhanh chóng. Là một độc giả lâu năm của Báo Đồng Nai trước đây và nay là Báo và Phát thanh, Truyền hình Đồng Nai, tôi thấy báo ngày càng có nhiều cải tiến, đổi mới cả về nội dung và hình thức. Trong đó, có nhiều bài viết, tuyến đề tài được thể hiện trực quan, công phu thông qua biểu đồ, infographic, hình ảnh đẹp, đa dạng…”.

Ứng dụng công nghệ để nâng tầm sản phẩm báo chí

Song song đó, việc ứng dụng hệ thống quản trị nội dung thông minh (CMS đa nền tảng) phối hợp với các công cụ sản xuất video ngắn tự động bằng AI đã giúp lan tỏa thông tin chính thống một cách nhanh chóng, tối ưu hóa công cụ tìm kiếm, tiếp cận trúng và đúng hành vi nghe - xem cá nhân hóa của thế hệ độc giả số mới.

Các phóng viên, biên tập viên tác nghiệp tại sự kiện Lễ công bố Nghị quyết của Quốc hội về việc thành lập thành phố Đồng Nai ngày 18-5-2026. Ảnh: C.T.V

Trong thời đại công nghệ phát triển như hiện nay, AI thực sự đang mở ra những biên độ rộng hơn cho báo chí. Công nghệ có thể giúp các tòa soạn, cơ quan báo chí rút ngắn được thời gian biên tập, xuất bản, rút ngắn thời gian tác nghiệp nhờ có trợ lý AI bóc băng, giúp lên đề cương kịch bản, thiết kế đồ họa…, thậm chí tạo được quy trình làm việc tự động. Tuy nhiên, công nghệ vẫn chỉ là công cụ, giá trị cốt lõi của các tác phẩm báo chí vẫn nằm ở tư duy, bản lĩnh nghề nghiệp, trải nghiệm thực tế và trách nhiệm xã hội của người làm báo.

Nhà báo Hoàng Nhật chia sẻ thêm: Chúng ta hãy mạnh dạn đón nhận AI như một người trợ lý trong công việc, chứ không phải làm thay chúng ta. AI có thể giúp các nhà báo thực hiện được nhiều tác vụ, rút ngắn thời gian tác nghiệp, thực hiện những sản phẩm số hấp dẫn. Trên thế giới, AI đang thay đổi quy trình tác nghiệp, nhiều tòa soạn chuyển sang kiến trúc tòa soạn thông minh nhờ AI, còn nhà báo chuyển từ vai trò người sản xuất nội dung sang người chỉ huy hệ sinh thái AI. Xu hướng phát triển công nghệ đang trải qua giai đoạn Mobile First sang Audience First, rồi AI First. Do đó, điều cần làm là tái cấu trúc tòa soạn để con người và AI có thể tác nghiệp cùng nhau, tạo ra những quy trình tác nghiệp mà con người vẫn ở vị trí trung tâm, nhưng có sự hỗ trợ từ AI để nâng cao chất lượng sản phẩm báo chí, nâng cao chất lượng trong công tác thông tin, tuyên truyền.

Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Đồng Nai Võ Hoàng Khai cho biết: Thời gian qua, sở đã tăng cường phối hợp với các cơ quan báo chí Trung ương và địa phương trong việc đẩy mạnh hoạt động thông tin, tuyên truyền về việc triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, những kết quả, thành tựu về khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trên địa bàn thành phố Đồng Nai. Trong đó, Báo và Phát thanh, Truyền hình Đồng Nai đã thực hiện nhiều tin, bài, tuyến bài chuyên sâu, phóng sự, tọa đàm phát thanh - truyền hình, infographic, megastory… liên quan đến tiến trình phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số ở địa phương.

Sở Khoa học và Công nghệ sẽ tiếp tục phối hợp với các cơ quan báo chí trong và ngoài thành phố để đẩy mạnh hoạt động truyền thông số. Đây sẽ là cầu nối quan trọng giúp người dân, doanh nghiệp tiếp cận nhanh hơn, thuận lợi hơn với các chương trình, chính sách hỗ trợ của Trung ương và thành phố về đột phá phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trên địa bàn thành phố.

Tại Lễ trao Giải báo chí khu vực Nam Bộ lần thứ I-2026, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân LÊ QUỐC MINH nhấn mạnh: “Sự quan tâm, chia sẻ, hỗ trợ với người làm báo, các cơ quan báo chí và tổ chức hội nhà báo của các địa phương là vô cùng quý báu. Tôi mong rằng trong thời gian tới, các tỉnh, thành phố trong khu vực sẽ tiếp tục đồng hành, tạo điều kiện thiết thực hơn nữa cho đội ngũ người làm báo; đồng thời hỗ trợ thông tin, cơ chế tác nghiệp thuận lợi, thực hiện chính sách động viên, khích lệ kịp thời cho các nhà báo trong khu vực…”.

“Tôi tin tưởng rằng, trong thời gian tới, Báo và Phát thanh, Truyền hình Đồng Nai sẽ tiếp tục nâng cao hiệu quả tuyên truyền cả về nội dung lẫn hình thức; cũng như phát huy các chuyên mục, chuyên trang truyền thông về lĩnh vực khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số theo hướng hiện đại, đa nền tảng. Đặc biệt là triển khai, ứng dụng các sản phẩm báo chí trực quan, sáng tạo như: infographic, megastory, short video… trên các nền tảng số, mạng xã hội. Qua đó đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của độc giả và xu hướng phát triển của báo chí hiện đại” - Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Võ Hoàng Khai nhấn mạnh.

Hải Quân