Kinzhal, Oreshnik và Zircon: đâu mới thực sự là vũ khí siêu vượt âm đáng chú ý của Nga?

Trong số các vũ khí siêu vượt âm của Nga, Kinzhal, Oreshnik và Zircon thường được đặt cạnh nhau bởi đều có tốc độ vượt Mach 5.

Tuy nhiên, gọi chúng là 3 phiên bản khác nhau của cùng một loại vũ khí sẽ là cách hiểu không chính xác. Mỗi hệ thống được phát triển cho một nhiệm vụ riêng.

Tên lửa đạn đạo phóng từ máy bay Kh-47M2 Kinzhal là vũ khí có lịch sử sử dụng thực chiến rõ ràng nhất trong 3 loại.

Tên lửa này được phát triển dựa trên nền tảng tên lửa đạn đạo Iskander, được mang trên máy bay đánh chặn MiG-31K và có thể đạt tốc độ tối đa được đánh giá tới Mach 10.

Kinzhal có thể mang đầu đạn thông thường hoặc hạt nhân và được thiết kế để tấn công các mục tiêu trên mặt đất.

Tên lửa đạn đạo tầm trung Oreshnik lại nằm ở một cấp độ khác. Đây là hệ thống phóng từ mặt đất, được Nga đưa vào sử dụng chiến đấu lần đầu tại Ukraine vào tháng 11/2024.

Điểm đáng chú ý của Oreshnik là khả năng mang nhiều đầu đạn hồi quyển, tạo ra mối đe dọa phức tạp hơn đối với phòng thủ tên lửa.

Các nguồn đánh giá cho rằng Oreshnik có nguồn gốc công nghệ liên quan đến chương trình tên lửa đạn đạo tầm trung RS-26 Rubezh.

Trong khi đó, tên lửa hành trình chống hạm siêu vượt âm 3M22 Zircon có cách tiếp cận hoàn toàn khác.

Đây là tên lửa được thiết kế chủ yếu để tấn công mục tiêu trên biển, phóng từ tàu chiến và tàu ngầm.

Zircon sử dụng động cơ scramjet và được Nga công bố có tốc độ tới Mach 9, với tầm hoạt động được công bố lên tới 1.000 km.

Điểm khác biệt quan trọng nằm ở bản chất bay. Kinzhal và Oreshnik dựa chủ yếu vào công nghệ tên lửa đạn đạo, trong khi Zircon là tên lửa hành trình sử dụng động cơ phản lực dòng thẳng siêu âm.

Vì vậy, tốc độ Mach 5 trở lên không phải yếu tố duy nhất quyết định mức độ nguy hiểm của một vũ khí siêu vượt âm.

Nếu xét khả năng tác chiến thực tế, Kinzhal nổi bật nhờ khả năng triển khai linh hoạt từ máy bay; Oreshnik đáng chú ý bởi tầm bắn và cấu hình nhiều đầu đạn; còn Zircon gây chú ý bởi khả năng kết hợp tốc độ siêu vượt âm với nhiệm vụ chống hạm.

Nga thậm chí đã sử dụng cả Oreshnik, Kinzhal và Zircon trong các đợt tập kích Ukraine trong năm 2026.

Việt Hùng