Kiểm soát, bình ổn giá vật liệu, bảo đảm nguồn cung cho các dự án giao thông trọng điểm

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa ký Công điện số 25/CĐ-TTg ngày 21/3 gửi Bộ trưởng các Bộ: Công an, Xây dựng, Tài chính, Công Thương, Nông nghiệp và Môi trường; Văn hóa, Thể thao và Du lịch; Bí thư Tỉnh ủy, Thành ủy trực thuộc Trung ương; Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam về việc tăng cường các giải pháp quản lý, bình ổn giá nhiên liệu, nguyên liệu, VLXD; tháo gỡ khó khăn, vướng mắc và đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, thi công các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành Giao thông vận tải.

Thủ tướng giao Bộ Xây dựng đôn đốc, phối hợp chặt chẽ với các địa phương theo dõi sát diễn biến thị trường VLXD trên cả nước, đặc biệt là các loại vật liệu chủ yếu phục vụ các công trình trọng điểm (Ảnh minh họa).

Theo Công điện, thời gian qua, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương tập trung tối đa nguồn lực triển khai hàng loạt công trình hạ tầng quy mô lớn như hệ thống đường bộ cao tốc, cảng biển, sân bay, công trình năng lượng, khu công nghiệp, khu đô thị và các trung tâm thương mại trên phạm vi cả nước. Đến nay, nhiều công trình đã được hoàn thành bảo đảm tiến độ, chất lượng và được đưa vào khai thác, sử dụng, góp phần bảo đảm quốc phòng, an ninh, phát huy hiệu quả kinh tế - xã hội.

Tuy nhiên, vẫn còn nhiều dự án gặp khó khăn, đặc biệt trong công tác bồi thường, hỗ trợ tái định cư, di dời hạ tầng kỹ thuật và nguồn cung VLXD. Cùng với đó, biến động giá nguyên, nhiên vật liệu, nhất là giá xăng dầu trong bối cảnh tình hình xung đột tại khu vực Trung Đông diễn biến phức tạp, đã khiến chi phí đầu tư xây dựng tăng cao, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ thực hiện các dự án giao thông trọng điểm.

Tiếp theo các Công điện số: 48/CĐ-TTg, 85/CĐ-TTg và 02/CĐ-TTg, nhằm tăng cường quản lý đầu tư xây dựng, đẩy nhanh tiến độ, sớm hoàn thành và đưa các dự án vào khai thác hiệu quả, góp phần phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời phòng chống tham nhũng, tiêu cực, thất thoát, lãng phí tài sản và ngân sách nhà nước, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các địa phương quyết liệt hơn trong công tác giải phóng mặt bằng, huy động cả hệ thống chính trị tham gia, làm tốt công tác dân vận, giải quyết kịp thời kiến nghị chính đáng của người dân, bảo đảm nguyên tắc "nơi ở sau tốt hơn nơi ở trước", đồng thời quan tâm tạo sinh kế, việc làm và nâng cao đời sống người dân tại khu vực dự án.

Trong đó, các tỉnh như Tuyên Quang, Lạng Sơn, Quảng Trị, Quảng Ngãi, Đắk Lắk, Đồng Nai, Lâm Đồng, An Giang được yêu cầu xử lý dứt điểm các tồn tại, bàn giao toàn bộ mặt bằng còn lại trong tháng 3/2026 đối với nhiều dự án giao thông quan trọng như Tuyên Quang - Hà Giang, Hữu Nghị - Chi Lăng, Bến Lức - Long Thành, Biên Hòa - Vũng Tàu, các đoạn tuyến đường Hồ Chí Minh và nhiều dự án cao tốc khác. Các địa phương Bắc Ninh, Đồng Nai, Lâm Đồng cũng phải khẩn trương tháo gỡ vướng mắc giải phóng mặt bằng tại các dự án Vành đai 4 vùng Thủ đô Hà Nội, Dầu Giây - Tân Phú và Tân Phú - Bảo Lộc.

Đáng chú ý, nội dung trọng tâm của Công điện tập trung vào quản lý nguyên liệu, nhiên liệu và VLXD - yếu tố then chốt quyết định tiến độ thi công các dự án giao thông. Theo đó, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố được yêu cầu tăng cường kiểm tra việc chấp hành pháp luật về giá, xử lý nghiêm hành vi đầu cơ, găm hàng, thổi giá hoặc đưa thông tin sai lệch gây nhiễu loạn thị trường. Các địa phương phải rà soát nhu cầu VLXD, ưu tiên cung ứng cho các công trình trọng điểm quốc gia, đồng thời đẩy nhanh cấp phép khai thác và nâng công suất các mỏ vật liệu thông thường.

Việc công bố giá VLXD và chỉ số giá xây dựng phải được thực hiện hằng tháng hoặc sớm hơn khi cần thiết, bảo đảm phản ánh đúng mặt bằng thị trường, tạo cơ sở cho việc lập và điều chỉnh dự toán, quản lý hợp đồng xây dựng, tránh phát sinh tiêu cực. Công điện yêu cầu Hà Nội, TP.HCM cùng các tỉnh Bắc Ninh, Hưng Yên, Đồng Nai, An Giang, Đồng Tháp, Vĩnh Long ưu tiên cung cấp vật liệu cho các dự án giao thông chiến lược như Vành đai 4 vùng Thủ đô, Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng, Cần Thơ - Cà Mau và Mỹ Thuận - Cần Thơ.

Tại Công điện, Thủ tướng giao Bộ Xây dựng đôn đốc, phối hợp chặt chẽ với các địa phương theo dõi sát diễn biến thị trường VLXD trên cả nước, đặc biệt là các loại vật liệu chủ yếu phục vụ các công trình trọng điểm.

Chủ động đôn đốc các địa phương rà soát, chấn chỉnh công tác công bố giá vật liệu, nhân công, máy thi công, chỉ số giá xây dựng theo đúng quy định; kịp thời nắm bắt các khó khăn, vướng mắc để hướng dẫn tháo gỡ.

Bộ Xây dựng phối hợp với Bộ Tài chính, Bộ Công Thương và các bộ, ngành liên quan phân tích, dự báo diễn biến giá VLXD, biến động giá xăng dầu; kịp thời xử lý theo thẩm quyền và báo cáo và đề xuất Thủ tướng Chính phủ các giải pháp điều hành cần thiết nếu vượt thẩm quyền.

Tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các địa phương, các chủ đầu tư và các bộ, ngành có liên quan tháo gỡ các khó khăn vướng mắc về giải phóng mặt bằng, VLXD; chỉ đạo các chủ đầu tư, các nhà thầu tổ chức thi công "3 ca, 4 kíp", làm "xuyên ngày nghỉ, ngày lễ, tết" để đẩy nhanh tiến độ các dự án, đặc biệt tại các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành Giao thông vận tải thuộc danh mục các dự án thuộc Ban Chỉ đạo.

Cùng với đó, Bộ Công an chủ trì điều tra, xử lý nghiêm các hành vi thao túng thị trường, đầu cơ trục lợi, bao che hoặc tham nhũng liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh nguyên, nhiên, VLXD. Bộ Nông nghiệp và Môi trường được giao rà soát, tháo gỡ vướng mắc về thủ tục cấp phép thăm dò, khai thác khoáng sản làm VLXD, đồng thời sớm hoàn thiện điều chỉnh quy hoạch khoáng sản và hướng dẫn địa phương nâng công suất mỏ theo cơ chế đặc thù.

Bộ Công Thương tăng cường kiểm tra thị trường, xử lý hàng giả, hàng nhái, VLXD không rõ nguồn gốc; Bộ Tài chính phối hợp theo dõi các yếu tố chi phí đầu vào, dự báo biến động giá và tác động đến tổng mức đầu tư. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chịu trách nhiệm giải quyết các vấn đề liên quan đến di dời di tích, bảo đảm tiến độ dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình và tuyến kết nối với Thủ đô Hà Nội.

Tập đoàn Điện lực Việt Nam được yêu cầu phối hợp với địa phương đẩy nhanh di dời hệ thống điện cao thế phục vụ thi công các dự án giao thông trọng điểm. Bộ Xây dựng và Văn phòng Chính phủ có nhiệm vụ theo dõi, đôn đốc việc thực hiện Công điện, kịp thời báo cáo Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà xem xét chỉ đạo, xử lý các vấn đề phát sinh.

Linh Đan