Khơi dậy sức sống di sản múa rối nước trong thế hệ trẻ

Thông qua chuỗi trải nghiệm đa giác quan gắn với vở diễn “Cảm xúc Long Thành”, chương trình góp phần đánh thức những tầng trầm tích lịch sử của Thăng Long-Hà Nội và khơi dậy ý thức gìn giữ di sản trong đời sống đương đại.

Màn múa rối với những sắc màu huyền ảo, rực rỡ thu hút khán giả mọi lứa tuổi chính là một minh chứng cho sự tinh xảo và sức sống của nghệ thuật múa rối truyền thống Việt Nam.

Trong nhịp sống hiện đại, khi khoảng cách giữa người trẻ và các giá trị văn hóa truyền thống có nguy cơ ngày càng nới rộng, vở diễn được xây dựng như một hành trình kết nối cảm xúc. Ở đó, công chúng không còn là khán giả thụ động mà trực tiếp bước vào thế giới của nghệ thuật múa rối nước bằng chính đôi tay và sự cảm nhận của mình.

Hành trình ấy được dẫn dắt qua ba không gian trải nghiệm, mỗi không gian mang một lớp ý nghĩa riêng. Nếu “Hồn sắc dân gian” là nơi người tham dự được “trao màu sắc”, tự tay tô lên những con rối gỗ mộc mạc những nét cọ đầu tiên để hiểu rằng phía sau mỗi nhân vật là cả một hệ thống biểu tượng, màu sắc và câu chuyện dân gian lưu truyền qua nhiều thế hệ, thì “Dáng hoa kết chuỗi” lại là nơi họ được “trao hình hài”. Qua các công đoạn trang trí, lắp ghép tỉ mỉ từ hạt cườm, vải vóc đến mái tóc, người tham dự dần thấu hiểu quy trình chế tác công phu phía sau một con rối hoàn chỉnh, để nhận ra mỗi con rối không chỉ là đạo cụ sân khấu mà còn là một tác phẩm nghệ thuật chứa đựng tâm huyết của người làm nghề.

Khép lại hành trình là “Khắc ấn lưu danh” - khoảnh khắc mang ý nghĩa biểu tượng sâu sắc, khi tên của mỗi người được khắc lên chính sản phẩm họ góp phần tạo nên, đánh dấu sự tiếp nối giữa nghệ nhân và thế hệ kế cận trên dòng chảy của một giá trị văn hóa truyền thống.

Hình ảnh Rồng Phượng uy nghiêm mở màn vở diễn "Cảm xúc Long Thành".

Điểm nhấn của chương trình là vở diễn “Cảm xúc Long Thành”. Sau khi trực tiếp chạm vào quá trình hình thành một con rối, người xem dõi theo từng chuyển động trên mặt nước bằng sự thấu hiểu trọn vẹn về công sức, kỹ thuật và tinh thần mà nghệ nhân gửi gắm.

Dưới sự dàn dựng của Nghệ sĩ Nhân dân Nguyễn Tiến Dũng, Giám đốc Nhà hát Múa rối Việt Nam, cùng ê-kíp nghệ sĩ, vở diễn ghi dấu bằng lối kể chuyện độc đáo, hòa quyện tinh tế giữa múa rối nước, múa rối cạn và các loại hình nghệ thuật đương đại, trong đó âm hưởng ca trù được làm mới đầy hơi thở thời đại. Tác phẩm đưa người xem trở về với vẻ đẹp thanh lịch, tao nhã của Thăng Long-Hà Nội xưa, nơi nếp sống, lễ hội và sinh hoạt dân gian của 36 phố phường luôn chuyển động trong mạch nguồn ngàn năm văn hiến.

Nghệ sĩ Nhân dân Nguyễn Tiến Dũng, Giám đốc Nhà hát Múa rối Việt Nam xúc động chia sẻ tại chương trình.

Chia sẻ tại chương trình, Nghệ sĩ Nhân dân Nguyễn Tiến Dũng, Giám đốc Nhà hát Múa rối Việt Nam xúc động bày tỏ: “Chương trình này là minh chứng cho thấy nghệ thuật truyền thống luôn có sức sống bền bỉ trong lòng thế hệ trẻ. Thế hệ trẻ không chỉ là khán giả, mà chính là những người kế cận sẽ tiếp tục gìn giữ và thổi bùng ngọn lửa đam mê với di sản văn hóa dân tộc. Chính sự miệt mài luyện tập, biểu diễn của các nghệ sĩ trẻ và sự đồng sáng tạo của thế hệ hôm nay đã tiếp thêm sức sống dài lâu cho dòng chảy văn hóa dân tộc”.

Dự án tiếp cận được đến nhiều du khách nước ngoài, góp phần quảng bá di sản.

Bằng cách tiếp cận tương tác đa chiều, “The soul of water” đã chạm tới một thông điệp giàu ý nghĩa: di sản chỉ thực sự sống khi được thế hệ hôm nay tiếp nhận, trân trọng và tiếp tục kể lại bằng ngôn ngữ của thời đại mình. Đó cũng là cách để mạch nguồn văn hóa dân tộc được trao truyền và tiếp nối bền vững trong tiến trình phát triển của xã hội.

Vở diễn “Cảm xúc Long Thành” sẽ tiếp tục ra mắt khán giả Thủ đô vào 20 giờ thứ Bảy, ngày 4/7/2026 tại Nhà hát Múa rối Việt Nam.

Mai Anh Thư