Khởi công đoạn cao tốc Quy Nhơn - Pleiku vốn đầu tư 27.576 tỷ đồng

Ngày 19/8, tại nút giao với đường Trường Sơn Đông, thuộc địa phận xã Đak Pơ, tỉnh Gia Lai, Dự án thành phần 2, đoạn từ Km22+000 đến Km90+000 thuộc Dự án đầu tư xây dựng đường bộ cao tốc Quy Nhơn - Pleiku chính thức được khởi công.

Đây là dự án thành phần có tổng mức đầu tư lớn nhất, giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc kết nối, hoàn thiện toàn tuyến cao tốc chiến lược Đông - Tây. 

*Công trình có yêu cầu kỹ thuật đặc biệt 

Phát biểu tại lễ khởi công, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Anh Tuấn nhấn mạnh, việc đầu tư cao tốc Quy Nhơn - Pleiku nhằm từng bước hình thành khung kết cấu hạ tầng khu vực Tây Nguyên, hành lang Đông - Tây, góp phần phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh của Tây Nguyên và khu vực duyên hải Trung Bộ; đồng thời tăng cường kết nối với Nam Lào, Đông Bắc Campuchia và tạo cửa ngõ ra biển cho khu vực Tam giác phát triển Campuchia - Lào - Việt Nam.

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Anh Tuấn phát biểu tại lễ khởi công. Ảnh: Sỹ Thắng - TTXVN

Theo Thứ trưởng Bộ Xây dựng, thực hiện chủ trương đẩy mạnh phân cấp, Chính phủ đã giao UBND tỉnh Gia Lai làm cơ quan chủ quản dự án. Thời gian qua, tỉnh đã quyết liệt chỉ đạo công tác giải phóng mặt bằng, lựa chọn nhà thầu, tổ chức khởi công và triển khai các Dự án thành phần 1, 3; đến nay tiếp tục khởi công Dự án thành phần 2. 

Bộ Xây dựng ghi nhận, biểu dương nỗ lực của các cơ quan địa phương, Ban Quản lý dự án, đơn vị tư vấn và nhà thầu trong việc hoàn tất các thủ tục để đưa Dự án thành phần 2 vào triển khai.

Tuy nhiên, lãnh đạo Bộ Xây dựng lưu ý, lễ khởi công mới chỉ là mốc khởi đầu. Dự án thành phần 2 đi qua khu vực có địa hình, địa chất phức tạp, đặc biệt tại khu vực đèo An Khê, với nhiều hạng mục có cấp kỹ thuật đặc biệt. 

Đáng chú ý, dự án có hầm An Khê dài khoảng 2,8 km và hầm Mang Yang ở độ cao gần 100 m so với mặt đất tự nhiên. Hai cầu Hà Tam và Ba La 2 có chiều cao trụ xấp xỉ 100 m, thuộc nhóm trụ cầu cao nhất Việt Nam hiện nay. 

Cùng với đó, trong quá trình tổ chức thi công sẽ gặp nhiều khó khăn do tuyến đi qua diện tích rừng tự nhiên, một số thủ tục liên quan đến chuyển đổi mục đích sử dụng rừng vẫn đang được hoàn thiện.

Để bảo đảm chất lượng, tiến độ và hiệu quả đầu tư, Bộ Xây dựng yêu cầu các nhà thầu căn cứ hợp đồng, sớm xây dựng kế hoạch tổng thể và chi tiết cho toàn bộ gói thầu; tập trung tối đa nguồn lực, chuẩn bị đầy đủ vật tư, vật liệu, thiết bị, máy móc và nhân lực để tổ chức thi công.

Các đơn vị tư vấn giám sát, tư vấn thiết kế được yêu cầu thực hiện nghiêm trách nhiệm theo hợp đồng và quy định pháp luật; đồng thời nghiên cứu, đúc rút kinh nghiệm từ các dự án có tính chất kỹ thuật phức tạp để đề xuất giải pháp phù hợp, bảo đảm chất lượng và ổn định công trình.

Bộ Xây dựng cũng đề nghị chủ đầu tư, đơn vị tư vấn quản lý dự án bám sát công trường, giám sát chặt chẽ quá trình thi công và định kỳ báo cáo tình hình thực hiện.

Bộ Xây dựng yêu cầu chuẩn bị phương án tổ chức thu phí, hoàn vốn sau khi dự án hoàn thành; đầu tư hoàn chỉnh hệ thống giao thông thông minh (ITS), trạm dừng nghỉ theo tiêu chuẩn, quy chuẩn để kết nối đồng bộ với hệ thống trung tâm điều hành đường bộ cao tốc.

Đối với UBND tỉnh Gia Lai, Bộ Xây dựng đề nghị tiếp tục chỉ đạo các địa phương đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, nhất là các thủ tục về chuyển đổi mục đích sử dụng rừng tự nhiên, mỏ vật liệu, bãi thải; đồng thời hoàn thiện quy hoạch, tiếp tục đầu tư hệ thống giao thông kết nối với tuyến cao tốc nhằm phát huy tối đa hiệu quả dự án.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Nguyễn Tự Công Hoàng phát biểu tại lễ khởi công. Ảnh: Sỹ Thắng - TTXVN

Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Nguyễn Tự Công Hoàng, Dự án thành phần 2 có quy mô xây dựng lớn, yêu cầu kỹ thuật rất phức tạp, với 2 công trình cầu cấp đặc biệt và 2 công trình hầm cấp đặc biệt đi qua đèo An Khê và Mang Yang. 

Đây là những hạng mục quan trọng, nằm trên địa hình hiểm trở, đòi hỏi áp dụng các giải pháp công nghệ thi công tiên tiến, đồng thời phải kiểm soát chặt chẽ chất lượng, an toàn và tiến độ.

Dự án thành phần 2 nằm ở vị trí trung tâm, kết nối Dự án thành phần 1 và Dự án thành phần 3, tạo sự đồng bộ, liên hoàn cho toàn tuyến. “Tiến độ thực hiện Dự án thành phần 2 mang tính quyết định trực tiếp đến thời điểm đưa toàn bộ tuyến cao tốc Quy Nhơn - Pleiku vào khai thác, vận hành”, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tự Công Hoàng cho biết. 

Lãnh đạo tỉnh Gia Lai xác định, việc bảo đảm tiến độ dự án không chỉ có ý nghĩa hoàn thành một công trình giao thông lớn mà còn quyết định khả năng khai thác đồng bộ, hiệu quả toàn tuyến theo mục tiêu đã đề ra. 

*Rút ngắn hành trình giữa biển và cao nguyên 

Hiện Quốc lộ 19 là tuyến giao thông huyết mạch kết nối khu vực phía Đông và phía Tây tỉnh Gia Lai. Tuy nhiên, tuyến vẫn còn nhiều đoạn đèo dốc quanh co, tầm nhìn hạn chế, mặt đường hẹp, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông, nhất là tại khu vực đèo An Khê và Mang Yang. 

Nghi thức bấm nút khởi công dự án. Ảnh: Sỹ Thắng - TTXVN

Khi cao tốc Quy Nhơn - Pleiku hoàn thành, thời gian di chuyển từ Quy Nhơn đến Pleiku dự kiến giảm từ khoảng 3,5 - 4 giờ xuống còn 1,5 - 2 giờ; đồng thời góp phần giảm đáng kể thời gian và chi phí vận tải. 

Tuyến cao tốc sẽ bổ sung một trục giao thông tốc độ cao theo hướng Đông - Tây, kết nối khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ với Tây Nguyên và liên thông với trục dọc cao tốc Bắc - Nam. Qua đó, mở ra hướng tiếp cận nhanh từ cao nguyên xuống biển, các cảng biển và theo chiều ngược lại

Theo định hướng phát triển, tuyến đường cũng sẽ góp phần mở rộng giao thương với Nam Lào và Đông Bắc Campuchia, hình thành hành lang logistics từ Biển Đông qua Tây Nguyên đến cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh. 

Về lâu dài, cao tốc Quy Nhơn - Pleiku được kỳ vọng trở thành “xương sống” thúc đẩy liên kết kinh tế - xã hội giữa Tây Nguyên với Duyên hải Nam Trung Bộ; tạo điều kiện để Gia Lai phát triển các khu, cụm công nghiệp, trung tâm logistics, mở rộng thị trường tiêu thụ hàng hóa và thu hút đầu tư. 

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tự Công Hoàng đánh giá, đây là một trong những công trình giao thông trọng điểm quốc gia, có quy mô lớn và ý nghĩa đặc biệt trong tăng cường kết nối liên vùng, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh của Tây Nguyên nói chung và Gia Lai nói riêng. 

Với tổng mức đầu tư lớn và mục tiêu hoàn thành vào năm 2029, cao tốc Quy Nhơn - Pleiku được kỳ vọng tạo bước đột phá về hạ tầng, mở rộng không gian phát triển, nâng cao năng lực kết nối vùng, thúc đẩy thương mại, du lịch, logistics và thu hút đầu tư. 

Các phương tiện phục vụ cho dự án tại lễ khởi công. Ảnh: Sỹ Thắng - TTXVN

Việc khởi công Dự án thành phần 2 vì vậy không chỉ là thêm một mốc tiến độ trong quá trình xây dựng cao tốc Quy Nhơn - Pleiku, mà còn mở ra kỳ vọng về một hành lang giao thông, kinh tế mới nối biển với cao nguyên, tăng cường liên kết với khu vực Nam Lào và Đông Bắc Campuchia, tạo động lực để Gia Lai phát triển nhanh, bền vững trong những năm tới.

Dự án đầu tư xây dựng đường bộ cao tốc Quy Nhơn - Pleiku được Quốc hội phê duyệt chủ trương đầu tư tại Nghị quyết số 219/2025/QH15, có tổng chiều dài 125 km, đi qua 16 xã, phường của tỉnh Gia Lai. Dự án có tổng mức đầu tư khoảng 43.734 tỷ đồng, trong đó ngân sách Trung ương 42.484 tỷ đồng, ngân sách địa phương 1.250 tỷ đồng; thời gian thực hiện từ năm 2025 đến năm 2029. 

Tuyến cao tốc được đầu tư theo quy mô hoàn chỉnh 4 làn xe, bề rộng nền đường và cầu 24,75 m, tốc độ thiết kế 100 km/giờ, mặt đường bằng bê tông nhựa. 

Toàn dự án được chia thành 3 dự án thành phần. Trong đó, Dự án thành phần 1 dài 22 km, tổng mức đầu tư khoảng 6.989 tỷ đồng; Dự án thành phần 2 dài 68 km, tổng mức đầu tư khoảng 27.576 tỷ đồng; Dự án thành phần 3 dài 35 km, tổng mức đầu tư khoảng 9.169 tỷ đồng. 

Dự án thành phần 1 và 3 đã được khởi công ngày 19/12/2025. Đến nay, hai dự án đã bàn giao hơn 97% mặt bằng thi công, các nhà thầu đang tập trung triển khai thi công, bảo đảm kế hoạch tiến độ đề ra. 

Việc khởi công Dự án thành phần 2 đánh dấu bước tiến quan trọng, tạo điều kiện để cả 3 dự án thành phần được triển khai đồng bộ, hướng tới mục tiêu hoàn thành toàn tuyến vào năm 2029.

Sỹ Thắng/vnanet.vn