Khánh Hòa: Nhà hàng, cửa hiệu toàn tiếng nước ngoài

Nhan nhản các biển hiệu, bảng quảng cáo tại các phường Nha Trang, Bắc Nha Trang chỉ dùng tiếng nước ngoài.

Ngỡ lạc ...xứ người

Có mặt trên các tuyến phố sầm uất, từ trung tâm phường Nha Trang đến phường Bắc Nha Trang, dễ dàng nhìn thấy nhiều biển hiệu, bảng quảng cáo bằng tiếng nước ngoài như: Nga, Trung, Hàn, Anh… xuất hiện dày đặc.

Từ nhà hàng, spa, cửa hàng đặc sản đến cơ sở mua sắm..., những dòng chữ ngoại ngữ được thiết kế nổi bật với kích thước lớn, màu sắc bắt mắt. Trái lại, dòng chữ có tiếng Việt ở nhiều nơi bị thu nhỏ, đặt ở mép dưới hoặc góc khuất, khiến người đi đường phải quan sát rất kỹ mới nhận ra. Thậm chí có bảng hiệu "trắng" tiếng Việt.

Bước vào bên trong các cơ sở kinh doanh, nhiều du khách Việt vẫn phải loay hoay trước những thông tin dịch vụ từ thực đơn, bảng giá đến nhãn sản phẩm, các nội dung giới thiệu đều ưu tiên tiếng nước ngoài. Không ít người cho rằng, để gọi một món ăn hay mua đúng một sản phẩm, họ phải nhờ nhân viên giải thích hoặc tự "đoán" qua hình ảnh.

Ngay cả với những du khách biết ngoại ngữ, việc tiếp cận thông tin vẫn gặp trở ngại. Họ có thể tự đọc hiểu hoặc nhờ đến các công cụ dịch thuật, nhưng việc phải dừng lại để tra cứu từng dòng chữ khiến việc khám phá trở nên gián đoạn. Thay vì thoải mái lựa chọn dịch vụ, nhiều người mất thời gian "giải mã" những thông tin trước mắt.

Dòng chữ tiếng Việt bị "lọt thỏm" ở góc trái biển hiệu chưa đúng theo Luật quảng cáo

Và từ những trải nghiệm ấy, du khách bắt đầu đặt câu hỏi về sự hiện diện của tiếng Việt tại các điểm kinh doanh.

Tôi đến Khánh Hòa mà cứ ngỡ mình đang lạc ở xứ người. Các biển hiệu toàn tiếng nước ngoài, chẳng biết họ bán gì hay phục vụ ai. Thu hút khách quốc tế là cần thiết, nhưng nếu vì thế mà không có tiếng Việt thì thật khó chấp nhận".

Chị Tuyết Trinh (du khách Đắk Lắk)

Quan điểm ấy cũng nhận được sự đồng tình của nhiều người dân địa phương.

"Tôi đã tham quan nhiều đất nước và nhận thấy dù phát triển du lịch đến đâu, họ vẫn đặt ngôn ngữ của quốc gia mình ở vị trí trang trọng. Tiếng Việt phải được trân trọng và hiện diện đúng với vị trí vốn có trên các bảng quảng cáo đó, điều đó thể hiện bản sắc, lòng tự tôn của một dân tộc".

Ông Nguyễn Huy (người dân địa phương)

Từ góc độ các doanh nghiệp, sử dụng tiếng nước ngoài để quảng cáo là cần thiết, giúp du khách quốc tế tiếp cận thông tin và tìm kiếm dịch vụ nhanh chóng. Tuy nhiên, nếu đi đâu cũng bắt gặp ngôn ngữ quen thuộc như ở chính nơi họ sinh sống thì dấu ấn của điểm đến cũng dần phai nhạt. Bởi lẽ, điều khiến du khách nhớ về một điểm đến chính là những giá trị riêng, từ ngôn ngữ, văn hóa đến không gian bản địa.

Luật đã có, vì sao tiếng Việt vẫn bị "quên"?

Căn cứ Luật quảng cáo số 16/2012/QH13 (sửa đổi bổ sung bởi Luật số 75/2025/QH15), tiếng nói, chữ viết trong quảng cáo được quy định: Trong các sản phẩm quảng cáo phải có nội dung thể hiện bằng tiếng Việt, trừ những trường hợp Nhãn hiệu hàng hóa, khẩu hiệu, thương hiệu, tên riêng bằng tiếng nước ngoài hoặc các từ ngữ đã được quốc tế hóa không thể thay thế bằng tiếng Việt.

Pháp luật cũng đã quy định rất rõ, trong trường hợp sử dụng cả tiếng Việt, tiếng nước ngoài trên cùng một sản phẩm quảng cáo thì khổ chữ nước ngoài không được quá ba phần tư khổ chữ tiếng Việt và phải đặt bên dưới chữ tiếng Việt.

Ngoài ra, theo Nghị định số 87/2026/NĐ-CP mức xử phạt từ 5.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng.

Nhan nhản biển hiệu, bảng quảng cáo không tiếng Việt, dù in tới 2 - 3 ngôn ngữ nước ngoài khác nhau.

Thực tế quản lý tại các tuyến phố du lịch cũng đặt ra một vấn đề khác, đó là một số cơ sở kinh doanh có chủ là người nước ngoài cư trú tại địa phương. Trong quá trình hoạt động, có trường hợp chưa hiểu đầy đủ quy định sử dụng tiếng Việt trong quảng cáo, biển hiệu; cũng có trường hợp dù đã được thông tin, hướng dẫn nhưng vẫn cố tình "phớt lờ".

Là cấp gần dân, sát địa bàn, chính quyền xã, phường có vai trò quan trọng trong việc nắm bắt tình hình kinh doanh, tuyên truyền, hướng dẫn và kiểm tra việc chấp hành của các cơ sở. Đây cũng là cấp trực tiếp tiếp xúc với hoạt động diễn ra hằng ngày trên từng tuyến phố, từ đó kịp thời phát hiện, nhắc nhở và xử lý những trường hợp chưa thực hiện đúng quy định.

Tình trạng tràn lan các biển hiệu, bảng quảng cáo tiếng nước ngoài là hồi chuông nhắc nhở về trách nhiệm của các cơ sở kinh doanh và cơ quan quản lý nhà nước phải để tiếng Việt giữ được vị trí xứng đáng trên chính những không gian phục vụ cộng đồng.

Hương Thảo