Khai thác hiệu quả tài nguyên rừng

Theo ông Nguyễn Bá Kiên, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm liên xã Yên Thế, tổng diện tích đất có rừng trên địa bàn hiện đạt hơn 14 nghìn ha, chiếm gần 50% diện tích tự nhiên. Trong đó, rừng tự nhiên khoảng 830 ha; rừng trồng đã thành rừng hơn 10 nghìn ha; phần còn lại đang trong giai đoạn kiến thiết cơ bản. Với quy mô này, khu vực được xác định là vùng trọng điểm phát triển kinh tế lâm nghiệp của tỉnh.

Người dân thôn Rừng Chiềng, xã Tam Tiến trồng rừng cây gỗ lớn.

Nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng, thời gian qua, lực lượng kiểm lâm đã phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương triển khai đồng bộ các giải pháp quản lý rừng. Trọng tâm là thực hiện giao đất, giao rừng cho tổ chức, doanh nghiệp, hộ gia đình và cá nhân quản lý lâu dài.

Đến nay, trên địa bàn có khoảng 10 nghìn chủ rừng là hộ gia đình, cá nhân trực tiếp tham gia trồng, chăm sóc và bảo vệ rừng. Cơ chế này không chỉ phát huy vai trò làm chủ của người dân mà còn gắn lợi ích kinh tế với trách nhiệm bảo vệ tài nguyên rừng. Nhờ đó, năm 2025, toàn bộ diện tích rừng trên địa bàn được giữ vững, không xảy ra tình trạng phá rừng trái pháp luật.

Từ chủ trương đúng, nhiều mô hình kinh tế rừng mang lại hiệu quả thiết thực. Gia đình anh Nguyễn Văn Tuấn, thôn Đống Cao, xã Tam Tiến là một điển hình. Từ diện tích gần 3 ha đất đồi trước đây không canh tác, hơn 15 năm trước anh đã đầu tư trồng keo lai, bạch đàn. Đến nay, mô hình không chỉ duy trì chu kỳ khai thác, tái trồng ổn định mà còn được phát triển theo hướng đa dạng sinh kế như nuôi ong lấy mật, trồng cây dược liệu, chăn nuôi gà dưới tán rừng. Thu nhập bình quân hằng năm đạt từ 250 đến 300 triệu đồng.

Cùng với bảo vệ rừng, công tác phát triển rừng tiếp tục đạt nhiều kết quả tích cực. Năm 2025, các chủ rừng đã trồng mới 1.855 ha rừng tập trung, đạt gần 116% kế hoạch, trong đó diện tích rừng gỗ lớn chiếm hơn 1 nghìn ha. Gần 1 triệu cây phân tán được trồng mới, góp phần nâng cao độ che phủ, cải thiện môi trường sinh thái.

Thực hiện định hướng tái cơ cấu ngành lâm nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng, các địa phương đã tích cực tuyên truyền, vận động và hỗ trợ người dân chuyển hóa rừng trồng. Đến nay, diện tích chuyển hóa sang rừng gỗ lớn đạt 720 ha, vượt kế hoạch đề ra, đưa Hạt Kiểm lâm liên xã Yên Thế trở thành một trong những đơn vị dẫn đầu toàn tỉnh về chỉ tiêu này.

Việc kéo dài chu kỳ khai thác lên 10-12 năm giúp nâng cao chất lượng gỗ, đáp ứng nhu cầu chế biến sâu, đặc biệt là sản xuất đồ gỗ và xuất khẩu. Giá trị kinh tế từ rừng tăng từ 1,5 đến 2 lần so với trước, góp phần cải thiện chức năng phòng hộ, bảo vệ môi trường sinh thái.

Lực lượng kiểm lâm duy trì nghiêm chế độ tuần tra, kiểm soát, nhất là tại các khu vực rừng tự nhiên, vùng giáp ranh và địa bàn trọng điểm. Công tác phòng cháy, chữa cháy rừng được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, đặc biệt trong mùa khô.

Sau khi hoàn thành sắp xếp bộ máy tổ chức chính quyền địa phương, lực lượng tại chỗ được củng cố, kiện toàn với 12 ban chỉ huy, 11 đội xung kích và 77 tổ bảo vệ rừng tại thôn, bản, huy động hơn 1,2 nghìn người tham gia. Các phương án phòng cháy được xây dựng chi tiết theo từng khu vực, chủ rừng. Lực lượng chức năng hướng dẫn chủ rừng tích cực phát dọn thực bì, xử lý vật liệu cháy, duy tu đường băng cản lửa.

Trong định hướng phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026 - 2031, Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân các xã xác định bảo vệ và phát triển rừng theo hướng bền vững là một trong những nguồn lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng, tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân. Trên cơ sở đó, các địa phương tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp quản lý, bảo vệ và phát triển rừng gắn với tái cơ cấu ngành lâm nghiệp.

Bài, ảnh: Hải Vân