Khai thác hiệu quả lợi thế cửa ngõ quốc tế

Những đoàn xe nối dài qua Cửa khẩu Quốc tế đường bộ số II Kim Thành, những dự án khu công nghiệp đang từng bước hình thành, cùng hàng loạt công trình hạ tầng động lực được triển khai đang tạo nên diện mạo mới cho vùng đất địa đầu Tổ quốc. Tất cả vì mục tiêu xuyên suốt, đó là đưa Lào Cai trở thành cực tăng trưởng của vùng Trung du và miền núi phía Bắc, trung tâm kết nối giao thương giữa Việt Nam, ASEAN với vùng Tây Nam Trung Quốc.

Khát vọng ấy xuất phát từ tiềm năng, lợi thế riêng có của tỉnh biên giới, đồng thời gắn với định hướng lớn trong phát triển kinh tế đất nước: phát huy vai trò các cực tăng trưởng, khai thác hiệu quả các hành lang kinh tế quốc tế, tăng cường liên kết vùng và chủ động hội nhập sâu rộng.

Với Lào Cai, cửa khẩu đang được nhìn nhận như một động lực phát triển, tạo sức lan tỏa tới công nghiệp, dịch vụ, logistics và các ngành kinh tế mới.

Trong xu thế cạnh tranh thu hút đầu tư giữa các địa phương ngày càng gay gắt, lợi thế về vị trí địa lý là điểm khởi đầu. Điều quyết định sức hấp dẫn của một địa phương chính là khả năng biến lợi thế đó thành năng lực cạnh tranh thông qua hạ tầng đồng bộ, chính quyền kiến tạo và môi trường đầu tư minh bạch.

Nhận thức rõ điều này, Lào Cai đã lựa chọn hướng đi mang tính chiến lược, phát triển hạ tầng làm nền tảng, cải cách hành chính làm đột phá và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.

Những chuyển động trong phát triển công nghiệp thời gian qua cho thấy quyết tâm hiện thực hóa định hướng ấy. Thực hiện Nghị quyết số 34 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về phát triển khu công nghiệp, cụm công nghiệp, Lào Cai đang từng bước hình thành những không gian sản xuất mới, tạo nền tảng thu hút các dự án đầu tư có quy mô và chất lượng.

Khu Công nghiệp Bản Qua đã được chấp thuận chủ trương đầu tư và lựa chọn nhà đầu tư; Khu Công nghiệp Phú Xuân và Phú Xuân 1 tiếp tục được triển khai. Cùng với đó, nhiều cụm công nghiệp mới được đầu tư, mở rộng không gian phát triển theo hướng hiện đại, gắn với lợi thế về giao thông, cửa khẩu và nguồn nguyên liệu của địa phương.

Một trong những nhiệm vụ quan trọng được tỉnh tập trung thực hiện là tạo lập quỹ đất “sạch” phục vụ thu hút đầu tư.

Đến hết tháng 6/2026, toàn tỉnh đã giải phóng gần 488 ha tại các khu, cụm công nghiệp trọng điểm; khoảng 260 ha đã hoàn thành san tạo mặt bằng.

Kết quả này cho thấy sự quyết liệt trong chỉ đạo, điều hành của các cấp, các ngành nhằm tháo gỡ điểm nghẽn, tạo điều kiện để các dự án nhanh chóng triển khai.

Theo Giám đốc Sở Công Thương Hoàng Chí Hiền, phát triển công nghiệp của Lào Cai trong giai đoạn mới không hướng tới tăng trưởng theo chiều rộng mà tập trung vào chất lượng, hiệu quả và tính bền vững. Tỉnh ưu tiên thu hút các dự án công nghệ cao, công nghiệp chế biến sâu, công nghiệp hỗ trợ và logistics; đồng thời chú trọng hoàn thiện hạ tầng khu, cụm công nghiệp để tạo môi trường thuận lợi cho doanh nghiệp. Đây là sự chuyển dịch quan trọng trong tư duy phát triển của Lào Cai.

Từ chỗ dựa nhiều vào lợi thế tài nguyên và hoạt động thương mại biên giới, tỉnh đang hướng tới khai thác lợi thế vị trí địa kinh tế, biến vai trò cửa ngõ quốc tế thành động lực tăng trưởng mới.

Không chỉ hỗ trợ trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư, các cơ quan chức năng của tỉnh còn tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp trong quá trình triển khai dự án, tập trung tháo gỡ khó khăn liên quan đến đất đai, giải phóng mặt bằng, hạ tầng kỹ thuật và các thủ tục phát sinh.

Sự chủ động ấy đang góp phần xây dựng hình ảnh một chính quyền kiến tạo, thân thiện và đồng hành với doanh nghiệp.

Một trong những động lực quan trọng để Lào Cai phát huy lợi thế cửa ngõ quốc tế chính là phát triển hệ thống hạ tầng kết nối.

Tỉnh đang tập trung nguồn lực triển khai các công trình chiến lược như tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, Cảng hàng không Sa Pa, hệ thống trung tâm logistics và cửa khẩu thông minh.

Những công trình này vừa phục vụ yêu cầu trước mắt về vận tải, lưu thông hàng hóa vừa tạo nền tảng để Lào Cai tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng khu vực và quốc tế. Khi năng lực vận tải được nâng lên, thời gian thông quan được rút ngắn, chi phí logistics được tiết giảm, lợi thế cửa khẩu sẽ được chuyển hóa thành lợi thế cạnh tranh của nền kinh tế địa phương.

Ông Đặng Quyết Chiến - Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Logistics Kim Thành cho rằng, định hướng phát triển của tỉnh đang mở ra nhiều cơ hội mới cho doanh nghiệp. Việc đầu tư đồng bộ hạ tầng logistics, phát triển cửa khẩu thông minh và các khu công nghiệp gắn với dịch vụ hậu cần sẽ tạo nên hệ sinh thái logistics hiện đại, giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực cung ứng, mở rộng thị trường và tăng khả năng kết nối với các đối tác trong nước, quốc tế.

Cùng với mục tiêu tăng trưởng nhanh, Lào Cai cũng đặt yêu cầu phát triển bền vững làm định hướng xuyên suốt. Các khu công nghiệp mới được định hướng phát triển theo mô hình xanh, sinh thái, sử dụng hiệu quả tài nguyên, tiết kiệm năng lượng và giảm phát thải.

Việc triển khai Đề án chuyển đổi Khu Công nghiệp Tằng Loỏng thành khu công nghiệp sinh thái là bước đi quan trọng, thể hiện sự thay đổi trong tư duy phát triển công nghiệp.

Khu công nghiệp sinh thái không chỉ là tăng diện tích cây xanh mà quan trọng hơn là đổi mới công nghệ, tái sử dụng nguồn nguyên liệu, tiết kiệm năng lượng và hình thành các chuỗi liên kết tuần hoàn giữa các doanh nghiệp.

Có thể thấy, hành trình đưa Lào Cai trở thành cực tăng trưởng mới đang được tạo dựng từ sự kết hợp giữa tầm nhìn chiến lược và những hành động cụ thể. Từ phát triển công nghiệp, hoàn thiện hạ tầng, thúc đẩy logistics đến cải cách hành chính và chuyển đổi xanh, từng bước đi đều hướng tới mục tiêu khai thác hiệu quả lợi thế cửa ngõ quốc tế.

Từ những nền tảng quan trọng đã được hình thành, cùng sự quyết tâm của cả hệ thống chính trị và sự đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp đang tạo nên động lực mới cho vùng đất biên cương.

Những dòng hàng hóa ngày càng thông suốt qua cửa khẩu, những khu công nghiệp mới đang hình thành, những dự án hạ tầng chiến lược đang được triển khai chính là minh chứng cho sức hút ngày càng lớn của Lào Cai, hướng tới vị thế cực tăng trưởng năng động của khu vực trong sự phát triển mới của đất nước.

Đinh Viết Vinh