Iran tuyên bố mở hoàn toàn eo biển Hormuz, giá dầu giảm mạnh lập tức

Tình hình Trung Đông ngày 17-4 chứng kiến nhiều diễn biến tích cực sau lệnh ngừng bắn giữa Israel và Lebanon.

Iran tuyên bố eo biển Hormuz “hoàn toàn mở cửa”

Ngoại trưởng Iran - ông Abbas Araghchi ngày 17-4 nói rằng eo biển Hormuz vẫn mở cửa cho tất cả các tàu thương mại trong thời gian còn lại của thỏa thuận ngừng bắn Israel-Lebanon.

“Phù hợp với lệnh ngừng bắn tại Lebanon, việc lưu thông của tất cả các tàu thương mại qua eo biển Hormuz được tuyên bố mở hoàn toàn trong thời gian còn lại của lệnh ngừng bắn, theo tuyến đã được Cơ quan Cảng và Hàng hải của Cộng hòa Hồi giáo Iran công bố” - ông Araghchi viết trên mạng xã hội X.

Ngoại trưởng Iran - ông Abbas Araghchi. Ảnh: WANA

Lệnh ngừng bắn tại Lebanon kéo dài 10 ngày, có hiệu lực từ lúc 17 giờ 16-4 giờ miền Đông Mỹ (tức 4 giờ sáng 17-4 theo giờ Việt Nam) nhằm chấm dứt cuộc xung đột giữa Israel và lực lượng Hezbollah.

Ngay sau thông báo trên, giá dầu giảm và giá cổ phiếu tương lai tăng vọt, theo đài CNN.

Dầu Brent – chuẩn giá toàn cầu – giảm 9%, xuống còn 90 USD/thùng. Dầu WTI – chuẩn của Mỹ – giảm 9,5% xuống còn 82,60 USD/thùng.

Hợp đồng tương lai chứng khoán Mỹ tăng mạnh: hợp đồng Dow Jones tăng 560 điểm, tương đương 1,16%. Hợp đồng S&P 500 tăng 0,8%, trong khi hợp đồng gắn với chỉ số Nasdaq 100 tăng 0,9%.

Ông Trump lên tiếng

Tổng thống Mỹ Donald Trump xác nhận thông báo từ phía Iran trong một bài đăng trên Truth Social, nhắc lại rằng eo biển đã hoàn toàn mở cửa: "CẢM ƠN!"

Tổng thống Trump hoan nghênh tin tức từ Iran rằng eo biển Hormuz đã được mở cửa trở lại, nhưng làm rõ rằng lệnh phong tỏa hải quân hiện tại của Mỹ sẽ vẫn được duy trì “cho đến khi thỏa thuận của chúng ta với Iran hoàn tất 100%”.

“Lệnh phong tỏa hải quân vẫn sẽ được duy trì đầy đủ và có hiệu lực đối với riêng Iran, cho đến khi giao dịch của chúng tôi với Iran được hoàn tất 100%” - ông Trump viết trên nền tảng Truth Social sáng 17-4 giờ Mỹ.

“Quá trình này sẽ diễn ra rất nhanh chóng vì hầu hết các điểm đã được đàm phán xong” - ông Trump viết trong một bài đăng trên nền tảng Truth Social .

Tổng thống Trump cho biết hôm 16-4 rằng một thỏa thuận nhằm chấm dứt cuộc chiến với Iran có thể sớm đạt được, theo hãng tin Reuters. Ông sẽ xem xét việc đến Pakistan để ký một thỏa thuận hòa bình nếu Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận chấm dứt chiến tranh.

“Tôi sẽ đến Pakistan, vâng”, ông nói với các phóng viên tại Nhà Trắng. “Nếu thỏa thuận được ký kết ở Islamabad, tôi có thể sẽ đến”. Ông nói thêm: “Họ muốn tôi đến”.

Ông Trump nói lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần giữa Mỹ và Iran, sẽ hết hạn vào tuần tới, có thể được gia hạn, dù ông không cho rằng điều đó là cần thiết vì Tehran muốn đạt được thỏa thuận.

“Chúng ta sẽ xem điều gì xảy ra. Nhưng tôi nghĩ chúng ta đã rất gần với việc đạt được một thỏa thuận với Iran” - ông Trump nói với các phóng viên.

Vài giờ sau đó, nhà lãnh đạo Mỹ nói rõ hơn rằng cuộc chiến “sẽ sớm kết thúc”.

Pakistan, bên đàm phán chủ chốt, đã tăng cường nỗ lực trong những ngày gần đây để đảm bảo một vòng đàm phán hòa bình mới sau khi vòng đàm phán cuối cùng kết thúc tại Islamabad vào cuối tuần mà không đạt được thỏa thuận nào.

Trong diễn biến liên quan, một nguồn tin Pakistan tham gia làm trung gian hòa giải giữa Mỹ và Iran nói với Reuters rằng các cuộc trao đổi phía sau hậu trường đã ghi nhận những tiến triển và một cuộc gặp sắp tới giữa hai bên có thể dẫn đến việc ký kết một bản ghi nhớ, tiếp theo là một thỏa thuận toàn diện trong vòng 60 ngày.

“Cả hai bên đều đồng ý về nguyên tắc và các chi tiết kỹ thuật sẽ được giải quyết sau” - nguồn tin cho biết.

Iran bác bỏ ngừng bắn tạm thời, nói về “lằn ranh đỏ”

Cũng trong ngày 17-4, Thứ trưởng Ngoại giao Iran - ông Saeed Khatibzadeh nói rằng Tehran phản đối bất kỳ lệnh ngừng bắn tạm thời nào và khẳng định cần chấm dứt toàn diện các hành động thù địch trên toàn khu vực, theo hãng thông tấn WANA.

Phát biểu bên lề Diễn đàn Ngoại giao Antalya, ông Khatibzadeh nói với báo chí rằng bất kỳ lệnh ngừng bắn nào cũng phải bao trùm tất cả các điểm nóng xung đột “từ Lebanon đến Biển Đỏ”, và mô tả đây là “lằn ranh đỏ” đối với Iran.

Ông Khatibzadeh nhấn mạnh rằng “chúng tôi không chấp nhận bất kỳ lệnh ngừng bắn tạm thời nào”, đồng thời cho rằng vòng xoáy xung đột cần phải được chấm dứt “một lần và mãi mãi” thông qua một giải pháp toàn diện.

Về eo biển Hormuz, nhà ngoại giao Iran nói rằng tuyến đường thủy này từ trước đến nay vẫn duy trì mở cửa đối với hoạt động hàng hải.

Ông Khatibzadeh cáo buộc Mỹ và Israel đã gây ra sự bất ổn trong khu vực, cho rằng các hành động của hai nước này đã ảnh hưởng tiêu cực đến thương mại toàn cầu và nền kinh tế nói chung.

Israel: Sẽ giữ toàn bộ các vị trí đã “dọn sạch và kiểm soát” tại Lebanon

Ngày 17-4, Bộ trưởng Quốc phòng Israel - ông Israel Katz cho biết mục tiêu giải giáp Hezbollah “bằng biện pháp quân sự hoặc ngoại giao” vẫn là trọng tâm của quân đội Israel, theo hãng tin Israel Haaretz.

Ông Katz nói rằng mục tiêu này được hậu thuẫn bởi một “đòn bẩy ngoại giao đáng kể”, bao gồm sự tham gia trực tiếp của Mỹ và sức ép lên chính phủ Lebanon.

Ông cũng khẳng định quân đội Israel “đang nắm giữ và sẽ tiếp tục nắm giữ” toàn bộ các vị trí đã “dọn sạch và kiểm soát” ở Lebanon.

Về phía Lebanon, trong ngày, hàng chục nghìn người Lebanon phải rời bỏ nhà cửa đã bắt đầu trở về khu ngoại ô phía nam thủ đô Beirut cùng các thị trấn và làng mạc ở miền nam Lebanon sau khi lệnh ngừng bắn với Israel có hiệu lực.

Người dân Lebanon kiểm tra mức độ tàn phá khi trở về khu phố của mình ở vùng ngoại ô phía nam thủ đô Beirut. Ảnh: AFP

Việc hồi hương bắt đầu từ rạng sáng 17-4 trong không khí ăn mừng thận trọng, sau nhiều tuần giao tranh ác liệt. Các tuyến đường phía bắc Beirut ùn tắc khi lượng lớn người dân lái xe trở lại khu ngoại ô phía nam của thủ đô Beirut, kênh Al Jazeera đưa tin.

THẢO VY