IEA: Xung đột Mỹ - Iran đe dọa triển vọng thị trường dầu năm tới

(Ảnh minh họa)

Thị trường dầu mỏ toàn cầu phần nào được "thở phào" trong tháng trước khi thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ và Iran đã tạo điều kiện để eo biển Hormuz được mở cửa trở lại. Trước đó, việc tuyến hàng hải này gần như bị phong tỏa đã khiến lưu lượng vận chuyển dầu thô giảm tới 14 triệu thùng/ngày ở thời điểm đỉnh điểm của cuộc khủng hoảng nguồn cung dầu lớn nhất trong lịch sử.

IEA cho biết nguồn cung dầu toàn cầu đã tăng thêm 4,1 triệu thùng/ngày trong tháng 6, nhưng vẫn thấp hơn 9,4 triệu thùng/ngày so với thời điểm trước chiến sự.

IEA dự báo nguồn cung dầu toàn cầu sẽ tăng 7,5 triệu thùng/ngày trong năm tới, sau khi giảm 3,7 triệu thùng/ngày trong năm nay. Tuy nhiên, dự báo này phụ thuộc vào việc hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz được cải thiện.

Cơ quan này cảnh báo: "Tuy nhiên, việc xung đột leo thang trong các ngày 7-8/7 đã phủ bóng lên triển vọng và có thể làm đảo ngược dự báo rằng thị trường sẽ chuyển sang dư cung trong năm tới".

Ngoài ra, IEA nhấn mạnh rằng điều kiện bắt buộc để thị trường dầu mỏ có thể trở lại trạng thái bình thường là cần có một thỏa thuận hòa bình lâu dài.

Theo dự báo cho năm 2027, nguồn cung dầu sẽ vượt nhu cầu khoảng 4,62 triệu thùng/ngày, với điều kiện các nhà khai thác có thể khôi phục hoạt động tại các mỏ dầu và các nhà máy lọc dầu nối lại việc vận chuyển sản phẩm bình thường.

Cơ quan có trụ sở tại Paris này, chuyên tư vấn cho các nước công nghiệp phát triển, dự báo nhu cầu dầu toàn cầu sẽ giảm 1 triệu thùng/ngày trong năm nay, trước khi phục hồi và tăng thêm 2 triệu thùng/ngày trong năm 2027.

Trong ngắn hạn, IEA cho rằng mùa cao điểm tiêu thụ nhiên liệu vào mùa hè năm nay, cùng với giá dầu thấp hơn, sẽ giúp nhu cầu tiêu thụ tăng khoảng 8 triệu thùng/ngày so với mức thấp nhất của tháng 5 - thời điểm cuộc khủng hoảng đạt đỉnh.

IEA nhận định: "Giá dầu thấp hơn nhiều cũng đang khuyến khích nhu cầu tiêu thụ dầu tăng lên, cùng với triển vọng kinh tế sáng sủa hơn".

IEA cho biết hoạt động lọc dầu và vận chuyển các sản phẩm dầu mỏ phục hồi chậm hơn so với xuất khẩu dầu thô sau khi eo biển Hormuz được mở lại. Do nhu cầu nhiên liệu tăng mạnh trong mùa hè, điều này đã khiến thị trường các sản phẩm dầu tinh chế trở nên khan hiếm và đẩy biên lợi nhuận của các nhà máy lọc dầu tăng cao.

IEA nhận định: "Sự mất cân đối giữa thị trường dầu thô - vốn có vẻ được cung ứng khá đầy đủ và thị trường sản phẩm dầu mỏ - đang khan hiếm, đã khiến chênh lệch giá sản phẩm dầu (crack spreads) và biên lợi nhuận lọc dầu tăng lên mức cao nhất trong bốn năm vào đầu tháng 7".

Theo IEA, mối lo ngại về tình trạng thiếu hụt nhiên liệu hàng không đã được thay thế bằng lo ngại về nguồn cung xăng và dầu diesel ngày càng thắt chặt.

Thị trường dầu diesel tại khu vực Đại Tây Dương đã nhanh chóng trở nên căng thẳng trong những tuần gần đây, khi nguồn cung từ Trung Đông bị hạn chế, đồng thời xuất khẩu nhiên liệu của Nga sụt giảm mạnh do Ukraine gia tăng các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng lọc dầu của Nga.

Trong khi đó, lượng lớn dầu thô được vận chuyển trên biển sau khi eo biển Hormuz mở cửa trở lại đã khiến tồn kho dầu toàn cầu tăng lần đầu tiên trong bốn tháng vào tháng 6, với mức tăng 21 triệu thùng, theo IEA.

Trước đó, trong giai đoạn từ tháng 3 đến tháng 5, lượng dầu tồn kho toàn cầu đã giảm tổng cộng 360 triệu thùng.

Yến Anh