Hợp tác Việt Nam-Bhutan: Triết lý hạnh phúc soi đường

Nhân chuyến thăm Việt Nam cuối tháng 6 vừa qua, Bộ trưởng Bộ Công nghiệp, Thương mại và Việc làm Bhutan Lyonpo Namgyal Dorji đã chia sẻ với TG&VN về hành trình phát triển “hạnh phúc” của Bhutan, sự đồng điệu trong triết lý phát triển giữa hai nước cũng như tiềm năng hợp tác trong tương lai.

Bhutan được biết đến là quốc gia hạnh phúc. Tuy nhiên, hạnh phúc vốn là một khái niệm rất khó định lượng. Bộ trưởng định nghĩa “hạnh phúc của một quốc gia” như thế nào?

Triết lý phát triển của chúng tôi đã định hình nên Bhutan như ngày hôm nay. Triết lý ấy cũng đã dẫn dắt đất nước Bhutan ngay từ những ngày đầu của hành trình phát triển hiện đại. Ngay từ thủa ban đầu, dưới sự lãnh đạo sáng suốt của các vị Quốc vương, Bhutan xác định rõ rằng tăng trưởng kinh tế không bao giờ được đánh đổi bằng phúc lợi xã hội hay sự bền vững của môi trường. Tôi nhận thấy, Việt Nam cũng đang có triết lý phát triển tương tự như vậy.

Tăng trưởng kinh tế, thay vào đó, phải là phương tiện để thúc đẩy công bằng xã hội, gìn giữ văn hóa và di sản dân tộc, đồng thời tăng cường quản trị quốc gia hiệu quả. Đây là cốt lõi trong triết lý phát triển của dân tộc Bhutan.

Bhutan có một câu nói rất nổi tiếng, cũng đã được truyền thông quốc tế nhắc đến nhiều lần, đó là Bhutan không đo lường sự phát triển bằng Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) hay giá trị vật chất, mà bằng hạnh phúc và mức độ an lạc mà đất nước mang lại cho người dân.

Như các vị Quốc vương của chúng tôi từng khẳng định, đối với Bhutan, Tổng hạnh phúc quốc gia (GNH) quan trọng hơn Tổng sản phẩm quốc gia (GNP).

Khi tìm hiểu về lịch sử và quá trình chuyển đổi kinh tế đầy ấn tượng của Việt Nam, tôi nhận thấy giữa hai nước có rất nhiều giá trị tương đồng. Việt Nam đã theo đuổi con đường phát triển kinh tế một cách cân bằng.

Các bạn không đánh đổi môi trường, cũng không hy sinh những giá trị tinh thần và truyền thống văn hóa của mình. Điều đó thực sự rất đáng khâm phục. Những giá trị chung ấy sẽ trở thành nền tảng vững chắc cho quan hệ song phương trong thời gian tới.

Theo Bộ trưởng, với khát vọng chung về hòa bình - hạnh phúc, Việt Nam và Bhutan có thể đóng góp như thế nào cho hòa bình của khu vực và thế giới trong bối cảnh nhiều thách thức như hiện nay?

Đúng vậy, thế giới hiện nay đang phải đối mặt với rất nhiều thách thức như suy thoái môi trường, xung đột, nạn đói và nhiều cuộc khủng hoảng khác. Tuy nhiên, đối với các quốc gia châu Á như Bhutan và Việt Nam, chúng ta luôn tin rằng hòa bình, ổn định, hạnh phúc và phát triển của người dân phải luôn là mục tiêu cao nhất.

Nếu nhìn vào sự phát triển trong quan hệ giữa Bhutan và Việt Nam thời gian gần đây, có thể thấy mối quan hệ ấy được xây dựng trên nền tảng những giá trị tinh thần Phật giáo mà hai nước cùng chia sẻ từ lâu đời. Các hoạt động giao lưu giữa tăng đoàn và cộng đồng tu sĩ Phật giáo của hai nước ngày càng phát triển. Tháng 11 năm ngoái, Bhutan tổ chức Lễ hội Cầu nguyện hòa bình toàn cầu. Tại sự kiện này, chúng tôi rất vui mừng được đón nhiều bậc tôn sư, hành giả và tăng ni đến từ Việt Nam. Ngược lại, các vị lãnh đạo tinh thần của Bhutan cũng đã có những chuyến thăm tới Việt Nam.

Những hoạt động giao lưu đó tiếp tục củng cố các giá trị tinh thần mà hai nước cùng chia sẻ, đồng thời tạo nền tảng vững chắc cho mối quan hệ mà chúng ta đang cùng xây dựng. Chính những giá trị ấy cũng sẽ định hướng cho sự phát triển của hợp tác thương mại và đầu tư giữa hai nước, để quan hệ kinh tế luôn được xây dựng trên những giá trị mà hai bên đều hết sức trân trọng.

Khi các doanh nghiệp Việt Nam và Bhutan cùng ngồi lại trao đổi, tìm kiếm cơ hội đầu tư và triển khai các dự án hợp tác, họ không chỉ được dẫn dắt bởi những lợi ích thương mại mà còn bởi những giá trị chung mà hai bên đều tin tưởng.

Điều này sẽ giúp hai nước thúc đẩy những hình thức hợp tác thực sự có ý nghĩa, vừa tạo động lực cho tăng trưởng kinh tế và thịnh vượng chung, vừa không phải đánh đổi những giá trị vốn là nền tảng của xã hội hai nước - những giá trị bắt nguồn sâu sắc từ các nguyên lý của Phật giáo.

Rất nhiều doanh nghiệp Bhutan ở nhiều lĩnh vực khác nhau tháp tùng Bộ trưởng trong chuyến thăm Việt Nam lần này. Mục tiêu cốt lõi của đoàn công tác là gì và Bộ trưởng đánh giá như thế nào về tiềm năng hợp tác giữa hai nước?

Tôi đã đến Việt Nam vào năm ngoái trong chuyến thăm cấp Nhà nước lịch sử của Quốc vương và Hoàng hậu Bhutan. Lần này, tôi trở lại cùng đoàn doanh nghiệp Bhutan với nhiều dự án đầu tư sẵn sàng triển khai. Đối với chúng tôi, đầu tư trực tiếp nước ngoài có ý nghĩa rất quan trọng và Việt Nam là thị trường có nhiều tiềm năng.

Dù quan hệ ngoại giao giữa Bhutan và Việt Nam mới được thiết lập từ năm 2012, nhưng hai dân tộc có nền tảng gắn kết từ rất lâu thông qua những giá trị văn hóa và di sản tinh thần của Phật giáo. Chính nền tảng đó tạo cơ sở vững chắc để hai nước tiếp tục thúc đẩy hợp tác trên nhiều lĩnh vực như thương mại, đầu tư và du lịch.

Chúng tôi cũng rất lạc quan về những kết quả có thể đạt được từ chuyến đi này. Ngay trong ngày đầu tiên, tại sự kiện Xúc tiến đầu tư Bhutan, một trong những doanh nghiệp hàng đầu của Bhutan đã ký kết bản ghi nhớ hợp tác với một đối tác Việt Nam. Bên cạnh đó, nhiều doanh nghiệp trong phái đoàn cũng tìm kiếm cơ hội đầu tư vào nông nghiệp, chế biến thực phẩm, du lịch, khách sạn, công nghệ thông tin, hàng không và nhiều lĩnh vực hợp tác khác. Tôi tin rằng chuyến thăm lần này đã góp phần mở ra nhiều dự án và quan hệ đối tác mới giữa hai nước.

Vậy đâu là những lĩnh vực ưu tiên mà Bhutan mong muốn thúc đẩy hợp tác với Việt Nam trong thời gian tới, thưa Bộ trưởng?

Chúng tôi đánh giá rất cao tiềm năng hợp tác với Việt Nam, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo và các công nghệ mới nổi. Việt Nam đã tích lũy nhiều kinh nghiệm và lợi thế về công nghệ, vì vậy Bhutan mong muốn tăng cường hợp tác để chuyển giao công nghệ, chia sẻ kinh nghiệm và phát triển nguồn nhân lực.

Bên cạnh đó, du lịch vẫn là lĩnh vực có thể mang lại hiệu quả nhanh nhất. Hai nước có sự gắn kết sâu sắc về văn hóa và Phật giáo, tạo nền tảng thuận lợi để tăng cường giao lưu nhân dân. Thực tế, lượng khách du lịch Việt Nam đến Bhutan cũng như người Bhutan đến Việt Nam nghỉ dưỡng, công tác đang tăng lên, góp phần thúc đẩy quan hệ song phương.

Hiện hai nước cũng đang có các chuyến bay thẳng cố định hàng tháng, song đó mới chỉ là các chuyến bay định kỳ. Việc đi lại giữa hai nước vẫn chủ yếu thông qua các điểm trung chuyển như Bangkok (Thái Lan) hoặc Ấn Độ. Trong thời gian tới, chúng tôi kỳ vọng hai nước sớm ký Thỏa thuận dịch vụ hàng không để mở rộng các chuyến bay thường lệ, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho thương mại, đầu tư và du lịch.

Trong lĩnh vực đầu tư, dù Việt Nam là đối tác còn khá mới của Bhutan nhưng đã có nhiều doanh nghiệp Việt Nam đầu tư và hoạt động hiệu quả tại Bhutan. Đây là minh chứng cho tiềm năng hợp tác giữa hai nước. Chương trình xúc tiến thương mại lần này chỉ là bước khởi đầu để hiện thực hóa những cơ hội đó sau chuyến thăm cấp Nhà nước của Quốc vương Bhutan tới Việt Nam năm ngoái.

Có thể thấy, nhiều doanh nghiệp Việt Nam mong muốn tìm hiểu thêm về đất nước Bhutan. Và đây sẽ là một khởi đầu rất tốt cho những hợp tác hiệu quả hơn nữa giữa hai nước trong thời gian tới.

Trân trọng cảm ơn Bộ trưởng!

Đại hội XIV của Đảng khẳng định rõ ràng và nhất quán nguyên tắc lấy lợi ích quốc gia - dân tộc và hạnh phúc của Nhân dân làm mục tiêu tối thượng, là điểm quy chiếu cao nhất trong toàn bộ quá trình hoạch định và tổ chức thực hiện đường lối phát triển đất nước. Bộ trưởng Bộ Công nghiệp, Thương mại và Việc làm Lyonpo Namgyal Dorji nhận định Việt Nam cũng đang phát triển triết lý hạnh phúc tương đồng với Bhutan.

Vy Anh (thực hiện)