Hơn 400.000 tỷ đồng 'kích hoạt' loạt siêu dự án hạ tầng Thủ đô

Chiều ngày 28/8, UBND thành phố Hà Nội tổ chức Lễ khởi công, khánh thành các dự án, công trình tiêu biểu trên địa bàn. Đây được coi là bước đi mang tính đột phá nhằm hiện đại hóa diện mạo đô thị, giải quyết các "điểm nóng" về giao thông và úng ngập, đồng thời mở ra dư địa phát triển kinh tế - xã hội khổng lồ cho Thủ đô.

Thông xe Vành đai 1 Hoàng Cầu - Voi Phục và khánh thành hệ thống chống ngập tỷ USD

Dịp kỷ niệm Quốc khánh năm nay, Hà Nội triển khai khởi công và khánh thành tổng cộng 54 dự án, công trình với tổng mức đầu tư lên tới 401.234 tỷ đồng.

Trong đó, thành phố đã lựa chọn 17 công trình, dự án trọng điểm, tiêu biểu nhất với quy mô vốn khoảng 397.018 tỷ đồng (gồm 11 dự án khánh thành, thông xe kỹ thuật và 6 siêu dự án khởi công mới).

Các lãnh đạo thành phố thực hiện nghi thức ấn nút khởi công, khánh thành. Ảnh: Viết Thành

Điểm nhấn đáng chú ý nhất là việc thông xe kỹ thuật đường Vành đai 1 đoạn Hoàng Cầu - Voi Phục có tổng vốn đầu tư 7.211 tỷ đồng. Dự án có chiều dài hơn 2,2 km với quy mô mặt cắt ngang rộng tới 50m.

Việc hoàn thành tuyến đường khang trang này giúp khép kín tuyến vành đai trong cùng của khu vực nội đô lịch sử, kết nối thông suốt hướng Đông - Tây, hạ nhiệt đáng kể áp lực giao thông và tạo động lực phát triển mới cho trung tâm Thủ đô.

Bên cạnh giao thông, hạ tầng kỹ thuật cấp - thoát nước và chống ngập úng cũng ghi nhận sự thay đổi mang tính lịch sử. Nhóm 10 công trình thoát nước với tổng vốn đầu tư 6.159 tỷ đồng đã bổ sung khoảng 78 ha diện tích mặt nước hồ điều hòa cho Hà Nội.

Hệ thống 5 hồ điều hòa mới khánh thành bao gồm: Phú Đô (1.167 tỷ đồng), Đồng Bông 2 (602 tỷ đồng), Thụy Phương 2 (717 tỷ đồng), Yên Nghĩa 1 (854 tỷ đồng) và Yên Nghĩa 2 (199 tỷ đồng) có tổng dung tích chứa cực lớn, lên đến khoảng 3,4 triệu m³ nước.

Ngoài ra, hàng loạt công trình thoát nước phụ trợ cũng chính thức đi vào hoạt động để đồng bộ hệ thống tiêu thoát nước của thành phố:

Dự án cải tạo kênh Thụy Phương bổ cập nước sông Tô Lịch (921 tỷ đồng).

Cải tạo hạ lưu sông Kim Ngưu nối sông Tô Lịch đến Trạm bơm Yên Sở (681 tỷ đồng).

Lắp đặt bổ sung trạm bơm hồ, bể điều tiết, đường ống thoát nước (446 tỷ đồng).

Dự án cải tạo, nâng cấp, xây dựng mới xử lý úng ngập tại các khu đô thị lớn như Resco, Ecohome, Tây Hồ Tây, Ngoại giao đoàn, Ciputra, Võ Chí Công, Long Biên, Đông Anh, Gia Lâm (358 tỷ đồng).

Hệ thống tiêu thoát nước, trạm bơm dã chiến giảm úng ngập dọc Đại lộ Thăng Long (214 tỷ đồng).

Thực tế vận hành trong mùa mưa năm nay cho thấy hệ thống hạ tầng thoát nước mới này đã phát huy hiệu quả ngay lập tức. Các công trình góp phần giảm độ sâu và thời gian ngập úng tại các "điểm đen" cục bộ của thành phố, đặc biệt là không xảy ra tình trạng ngập lụt trong đợt ảnh hưởng của hoàn lưu cơn bão số 4 vừa qua. Đây là nền tảng vững chắc để Hà Nội xây dựng một đô thị an toàn hơn, chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu.

Khởi công Vành đai 3,5, hai tuyến đường sắt quốc gia và các siêu đô thị trăm nghìn tỷ

Song song với niềm vui thông xe các tuyến đường cũ, Hà Nội đồng loạt khởi công 6 siêu dự án trải rộng từ giao thông kết nối đến chỉnh trang đô thị xã hội.

Thông xe Vành đai 1 Hoàng Cầu - Voi Phục. Ảnh: Hà Đương

Ở cửa ngõ phía Tây và phía Nam, thành phố chính thức khởi công Dự án đường Vành đai 3,5 đoạn từ Phúc La - Văn Phú đến cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ có vốn đầu tư 5.610 tỷ đồng. Tuyến đường dài khoảng 10,7 km với quy mô 6 làn xe cơ giới và 2 đường song hành, khớp nối thẳng tới cầu Ngọc Hồi. Dự kiến hoàn thành vào năm 2027, công trình này được kỳ vọng sẽ giải quyết bài toán giao thông liên thông, phục vụ nhu cầu vận chuyển hàng hóa và đi lại của nhân dân.

Đặc biệt, mạng lưới giao thông đường sắt quốc gia đón nhận cột mốc mới với hai dự án lớn đồng loạt khởi công:

Tuyến đường sắt quốc gia Vành đai phía Đông đoạn Ngọc Hồi - Kim Sơn: Tổng mức đầu tư lên tới 27.752 tỷ đồng, được xây dựng theo tiêu chuẩn đường đôi, khổ ray 1.435 mm với tuyến chính Thường Tín - Kim Sơn dài khoảng 31,36km và 3km nhánh kết nối trực tiếp vào ga Ngọc Hồi.

Cải dịch tuyến đường sắt Hà Nội - TP.HCM đoạn Phú Xuyên - Ngọc Hồi: Vốn đầu tư 12.419 tỷ đồng, chiều dài tuyến cải dịch khoảng 26,5km cùng 3km kết nối ga Ngọc Hồi với tuyến đường sắt vành đai Bắc Hồng - Văn Điển, đồng thời xây mới 3 ga trọng điểm (ga đầu mối khách Ngọc Hồi, ga hàng hóa Thường Tín và ga tránh Phú Xuyên).

Sự kết hợp đồng bộ giữa đường bộ và đường sắt này có ý nghĩa to lớn trong việc kết nối các hành lang kinh tế, mở rộng không gian đô thị và nâng cao năng lực logistics cho toàn bộ khu vực Bắc Bộ.

Về lĩnh vực phát triển và chỉnh trang đô thị, 3 dự án khổng lồ sử dụng nguồn lực xã hội hóa (vốn ngoài ngân sách) cũng chính thức được bấm nút khởi công:

Dự án cải tạo, chỉnh trang, tái thiết đô thị Vĩnh Hưng: Tổng mức đầu tư kỷ lục 185.758 tỷ đồng, quy mô nghiên cứu lên tới 447 ha (trong đó khu vực cải tạo, tái thiết chiếm 206,1 ha và khu vực cải tạo, chỉnh trang là 240,9 ha).

Khu đô thị đa mục tiêu tại xã Bình Minh và xã Tam Hưng: Có tổng mức đầu tư 111.137 tỷ đồng, quy mô khoảng 599,6 ha tại cửa ngõ phía Nam Thủ đô. Dự kiến khi hoàn thành năm 2030, siêu dự án với quy mô dân số khoảng 105.087 người này sẽ tạo lập quỹ nhà tái định cư lớn phục vụ giải phóng mặt bằng các công trình trọng điểm, đồng thời bổ sung nguồn cung nhà ở xã hội và nhà ở thương mại dồi dào cho người dân.

Cải tạo, phát huy giá trị khu vực Hồ Tây và tuyến đường ven hồ: Thực hiện theo phương thức đối tác công tư (loại hợp đồng BT) với tổng vốn 30.151 tỷ đồng. Trên diện tích nghiên cứu lên đến 567,75 ha (gồm 520,9 ha mặt nước và 46,85 ha đất), dự án sẽ cải tạo 13,5km đường ven Hồ Tây, kết hợp xây dựng quảng trường, cầu cảnh quan, công viên, bến thuyền và bãi đỗ xe ngầm kết hợp dịch vụ.

Hà Nội khánh thành hệ thống chống ngập tỷ USD. Ảnh: Đức Toàn

Đòn bẩy vốn xã hội hóa: "Một đồng vốn công dẫn dắt hơn 4,5 đồng vốn tư"

Loạt công trình khởi công và khánh thành dịp Quốc khánh 2/9 lần này là một phần quan trọng trong bức tranh đầu tư quy mô lớn của Hà Nội trong năm 2026. Tính đến cuối tháng 8/2026, toàn thành phố ghi nhận khoảng 341 công trình, dự án đăng ký khởi công và hoàn thành trong năm với tổng mức đầu tư khổng lồ lên tới 649.403 tỷ đồng. Riêng hai đợt cao điểm (Quốc khánh 2/9 và Giải phóng Thủ đô 10/10) đã chiếm tới 148 công trình với quy mô vốn 446.618 tỷ đồng.

Đáng chú ý, trong tổng số vốn 446.618 tỷ đồng của đợt cao điểm này, nguồn vốn ngoài ngân sách huy động được lên tới 366.397 tỷ đồng, chiếm tới 82%. Điều này đồng nghĩa với việc cứ 1 đồng vốn ngân sách thành phố bố trí, Hà Nội đã thành công thu hút và dẫn dắt thêm hơn 4,5 đồng vốn xã hội cùng đưa vào nền kinh tế.

Dòng vốn khổng lồ này khi được kích hoạt sẽ chuyển hóa ngay lập tức thành đơn hàng cho các nhà máy vật liệu xây dựng, hợp đồng thi công cho nhà thầu, việc làm và thu nhập cho người lao động, đồng thời đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng kinh tế (GRDP) của Thủ đô.

Khi các huyết mạch giao thông khung như Vành đai 1, Vành đai 3,5 hay hệ thống đường sắt hoàn thành, chi phí logistics sẽ được kéo giảm tối đa, nâng cao vượt bậc năng lực cạnh tranh và chất lượng cuộc sống của người dân Hà Nội cũng như toàn bộ Vùng Thủ đô.

Minh Chí