Hồ sơ số 68/2026: Gần 60 năm đau đáu tìm lại dấu tích người Tiểu đội trưởng hy sinh tại Tây Ninh

Liệt sĩ Phạm Văn Hào, quê Hợp Hòa, Tam Dương, Vĩnh Phúc, nhập ngũ tháng 3/1967, là Tiểu đội trưởng thuộc Tiểu đoàn 1, Trung đoàn 1 – Đoàn Bình Giã, Sư đoàn 9. Ông hy sinh trong chiến đấu tại khu vực Trảng Cam Thái (Tam Thái), huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh, năm 1968. Gần 60 năm qua, qua nhiều thế hệ, gia đình vẫn bền bỉ tìm kiếm đồng đội, nhân chứng và tư liệu với mong muốn làm sáng tỏ trận đánh cuối cùng, nơi an táng ban đầu và xác định chính xác phần mộ của người thân.

1- Nỗi chờ mong truyền qua nhiều thế hệ

Trong lá thư gửi Dự án “Sáng kiến Tìm kiếm người Việt Nam mất tích trong chiến tranh”, anh Phan Cường, hiện ở số 37, ngõ 16 Nguyễn Thái Học, phường Hồng Gai, tỉnh Quảng Ninh, tha thiết đề nghị hỗ trợ truyền thông tìm kiếm thông tin về ông nội là liệt sĩ Phạm Văn Hào.

Theo hồ sơ gia đình cung cấp, liệt sĩ Phạm Văn Hào sinh năm 1943, quê tại Hợp Hòa, Tam Dương, Vĩnh Phúc. Tháng 3/1967, khi mới 24 tuổi, ông lên đường nhập ngũ. Trong quân ngũ, ông là Tiểu đội trưởng, cấp bậc Trung sĩ, thuộc Tiểu đoàn 1, Trung đoàn 1, mật danh Q761 – Đoàn Bình Giã, Sư đoàn 9.

Năm 1968, trong những ngày chiến sự vô cùng ác liệt tại miền Đông Nam Bộ, ông đã hy sinh trong chiến đấu tại khu vực Trảng Cam Thái, còn được gia đình ghi nhận với tên gọi Tam Thái, thuộc huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh.

Từ ngày ấy, người chiến sĩ trẻ mãi mãi không trở về. Cha mẹ liệt sĩ đã qua đời trong nỗi nhớ thương con. Người vợ trẻ của ông – bà nội anh Phan Cường – cũng đã mất sau nhiều năm mong ngóng tin tức về chồng. Những người con của liệt sĩ nay đều đã lớn tuổi nhưng vẫn đau đáu một mong muốn: biết rõ hơn về quá trình chiến đấu, trận đánh cuối cùng, nơi người thân được đồng đội an táng ban đầu và hành trình quy tập hài cốt sau chiến tranh.

Đến thế hệ cháu, hành trình ấy vẫn chưa dừng lại. “Chúng tôi tiếp tục tìm kiếm, sưu tầm tư liệu với mong muốn phục dựng đầy đủ hơn cuộc đời và quá trình chiến đấu của ông. Gia đình tin rằng ở đâu đó vẫn còn những đồng đội, nhân chứng hoặc tài liệu có thể giúp làm sáng tỏ những điều chưa được biết”, anh Phan Cường chia sẻ.

Đó không chỉ là tình cảm của một người cháu đối với ông nội mà mình chưa từng được gặp. Đó còn là trách nhiệm của thế hệ hôm nay trong việc gìn giữ ký ức gia đình, trả lại đầy đủ tên tuổi, hành trình chiến đấu và sự hy sinh cho một người lính đã hiến dâng tuổi xuân vì Tổ quốc.

2- Ngôi mộ trùng tên và những thông tin đã thất lạc

Suốt nhiều năm qua, gia đình liệt sĩ Phạm Văn Hào đã tìm đến nhiều cơ quan, đơn vị và kết nối với các cựu chiến binh từng chiến đấu trong đội hình Sư đoàn 9 để thu thập thông tin.

Năm 2013, gia đình trực tiếp đến Trung đoàn 1 tra cứu hồ sơ lưu trữ và được đơn vị cấp bản trích lục về liệt sĩ. Khi đối chiếu các tài liệu, gia đình nhận thấy vẫn còn một số chi tiết chưa thống nhất, đặc biệt là ngày hy sinh. Trung đoàn 1 sau đó đã căn cứ vào sổ ghi chép gốc có thông tin đầy đủ nhất để cấp bản trích lục cho thân nhân.

Tại Nghĩa trang Liệt sĩ huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh, hiện có một phần mộ mang tên liệt sĩ Phạm Văn Hào. Nhiều thông tin ban đầu cho thấy ngôi mộ có khả năng liên quan đến người thân mà gia đình đang tìm kiếm. Theo những gì gia đình tìm hiểu được, hài cốt có thể đã được quy tập về nghĩa trang vào khoảng năm 1980–1981.

Tuy nhiên, hồ sơ và thông tin về quá trình quy tập phần mộ đã bị thất lạc. Do hài cốt bị phân hủy, việc giám định ADN cũng không đem lại kết quả, nên đến nay gia đình vẫn chưa có đủ căn cứ khoa học và tư liệu để khẳng định đây chính là phần mộ của liệt sĩ Phạm Văn Hào.

Giữa một bên là phần mộ trùng họ tên và một bên là những khoảng trống trong hồ sơ quy tập, gia đình vẫn sống trong tâm trạng vừa hy vọng, vừa khắc khoải. Họ mong tìm được thêm thông tin về vị trí an táng ban đầu, danh sách những liệt sĩ hy sinh trong cùng trận đánh, sơ đồ quy tập hoặc lời kể của những người từng trực tiếp tham gia chiến đấu, mai táng và quy tập hài cốt.

Cùng với Bằng Tổ quốc ghi công, giấy báo tử, bản trích lục của Trung đoàn 1, di ảnh liệt sĩ và hình ảnh phần mộ tại Nghĩa trang Liệt sĩ huyện Châu Thành, gia đình đã cố gắng thu thập các hồi ký, tài liệu lịch sử và tìm gặp nhiều cựu chiến binh. Thế nhưng, sau gần 60 năm, ký ức của nhân chứng dần phai mờ, nhiều người đã qua đời, còn những trang hồ sơ chiến trường có thể đã thất lạc qua thời gian.

3- Mong tìm đồng đội Trung đoàn 1, Sư đoàn 9

Qua Dự án TTU-VWAI, gia đình liệt sĩ Phạm Văn Hào tha thiết mong được kết nối với các cựu chiến binh từng công tác, chiến đấu tại Trung đoàn 1 – Q761, Đoàn Bình Giã, Sư đoàn 9, đặc biệt là những người có mặt tại chiến trường Tây Ninh năm 1968.

Gia đình cũng mong tìm những nhân chứng từng chiến đấu tại khu vực Trảng Cam Thái (Tam Thái), huyện Châu Thành; những người biết về trận đánh mà liệt sĩ Phạm Văn Hào đã hy sinh; hoặc từng tham gia chôn cất, bảo vệ phần mộ và quy tập hài cốt liệt sĩ trong khu vực này vào khoảng năm 1980–1981.

Những cuốn nhật ký, hồi ký, sơ đồ chiến đấu, danh sách quân nhân, hình ảnh đơn vị hay chỉ một mẩu ký ức còn được lưu giữ cũng có thể trở thành đầu mối quý giá. Đặc biệt, thông tin về ngày hy sinh, diễn biến trận đánh cuối cùng, vị trí an táng ban đầu và quá trình quy tập phần mộ mang tên Phạm Văn Hào tại Nghĩa trang Liệt sĩ huyện Châu Thành sẽ giúp gia đình từng bước đối chiếu, xác minh.

Gần sáu thập niên đã trôi qua, nhưng nỗi mong chờ của một gia đình liệt sĩ vẫn chưa thể khép lại. Cha mẹ, người vợ của liệt sĩ đã lần lượt qua đời. Những người con nay đã cao tuổi. Người cháu nội lại tiếp tục cầm những giấy tờ, kỷ vật và di ảnh của ông để đi tìm lời giải cho câu hỏi còn dang dở.

Hành trình ấy cho thấy chiến tranh đã lùi xa nhưng những mất mát do chiến tranh để lại vẫn hiện hữu trong nhiều gia đình Việt Nam. Mỗi thông tin được tìm thấy, mỗi nhân chứng được kết nối và mỗi phần mộ được xác định chính xác không chỉ giúp thân nhân vơi bớt nỗi đau mà còn góp phần hoàn thiện hồ sơ lịch sử, tri ân xứng đáng những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của dân tộc.

Trong quá trình thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, gia đình anh Phan Cường hy vọng lời nhắn tìm đồng đội này sẽ đến được với các cựu chiến binh Trung đoàn 1, Sư đoàn 9 và những người từng sinh sống, chiến đấu, làm nhiệm vụ quy tập hài cốt liệt sĩ tại huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh.

Nếu ai biết thông tin về liệt sĩ Phạm Văn Hào hoặc phần mộ mang tên ông tại Nghĩa trang Liệt sĩ huyện Châu Thành, xin vui lòng liên hệ với anh Phan Cường, điện thoại: 0963 269 555.

Một lời kể, một trang tài liệu hay một ký ức tưởng như nhỏ bé cũng có thể trở thành chiếc cầu nối giúp gia đình tìm lại dấu tích người thân, để hành trình gần 60 năm mong đợi có ngày đi đến một câu trả lời trọn vẹn.

Hà Nội, 15/8/2026
Đặng Vương Hưng
(Thành viên của Dự án TTU-VWAI)

Đặng Vương Hưng