Hành trình sống tự lập của một cô gái khuyết tật

Nhờ sự hỗ trợ từ dự án Hòa nhập 1, em Cao Thị Lan Hương đã tìm được công việc yêu thích và tự chủ trong cuộc sống - Ảnh: B.B

Sinh ra với cơ thể không lành lặn do khuyết tật vận động, từ nhỏ Hương phải đối mặt với nhiều khó khăn, mọi sinh hoạt cá nhân phụ thuộc vào sự trợ giúp của người thân. Vì thường xuyên đau ốm, năm lên lớp 7, Hương phải nghỉ học. Từ đó, em chủ yếu quanh quẩn ở nhà, phụ giúp cha mẹ những việc vặt hàng ngày.

“Thời điểm đó, tôi vô cùng lo lắng và hoang mang về tương lai, không biết sau này sẽ làm gì để sống khi bố mẹ ngày một già đi. Chính tâm lý tự ti, mặc cảm về tình trạng khuyết tật của bản thân đã trở thành rào cản, khiến tôi sống khép kín và ngại tiếp xúc với mọi người”, Hương nhớ lại.

Năm 2021, Hương may mắn được dự án Hòa nhập 1 lựa chọn tư vấn đồng cảnh, giúp thay đổi tư duy và cách nhìn nhận về cuộc sống. Từ chỗ sống khép kín, Hương bắt đầu cởi mở hơn, mạnh dạn tham gia các lớp tập huấn nâng cao năng lực của người khuyết tật về hòa nhập khuyết tật, sống độc lập, phòng chống bạo lực trên cơ sở giới…

Đồng thời em cũng tự tin tham gia tích cực vào các hoạt động khác của dự án như câu lạc bộ phụ nữ khuyết tật, các hoạt động, sự kiện giao lưu của người khuyết tật. Em còn là một tuyên truyền viên chia sẻ lại chính những kiến thức, trải nghiệm của mình để truyền cảm hứng cho những người có cùng hoàn cảnh.

Đầu tháng 8/2025, dự án Hòa nhập 1 triển khai các bước đánh giá đối với 120 hộ khuyết tật trên địa bàn tỉnh để lựa chọn 40 hộ thực hiện mô hình sinh kế, trong đó có Hương. Mô hình được lựa chọn là một tiệm tạp hóa nhỏ, đúng theo nguyện vọng của em. Để dự án triển khai thuận lợi, gia đình em đã nhường một phần đất và hỗ trợ kinh phí làm quầy hàng, Hương tự vay mượn thêm vốn từ ngân hàng và bạn bè để mua sắm thiết bị.

Bà Nguyễn Thị Ngọc Lan, Điều phối viên dự án Hòa nhập 1, Quản lý văn phòng của ACDC tại Quảng Trị cho biết: “Cùng với việc hỗ trợ một số dụng cụ, phương tiện cần thiết cho quầy tạp hóa, chúng tôi hướng dẫn Hương sắp xếp hàng hóa làm thế nào cho khoa học, thuận tiện cho việc mua bán của em cũng như cho khách hàng khi họ đến mua hàng. Hướng dẫn để em Hương biết cách ghi chép, quản lý tài chính, giúp em biết được lượng hàng mình nhập về là bao nhiêu, bán ra được bao nhiêu và qua đó có thể theo dõi được lợi nhuận hàng ngày, hàng tuần hoặc hàng tháng. Nhờ vậy, Hương thực hiện mô hình ngày càng hiệu quả hơn”.

Từ một cô gái nhút nhát, Cao Thị Lan Hương đã tự tin, vui vẻ tham gia các hoạt động, truyền cảm hứng cho người đồng cảnh - Ảnh: B.B

Vì chưa quen với công việc, thời gian đầu, gia đình phải phụ em nhập và chuyển hàng. Cửa hàng tuy nhỏ nhưng lúc nào cũng tấp nập khách ra vào, mang lại nguồn thu nhập từ 3-6 triệu đồng/tháng. Nhưng với Hương, giá trị lớn nhất là em có thêm nhiều mối quan hệ và thấy cuộc sống vui vẻ, ý nghĩa hơn. Từ một cô gái nhút nhát, mọi sinh hoạt phải phụ thuộc vào người thân, Hương đã có thể “ra riêng”, sống tự lập và làm chủ cuộc sống của mình.

Ngay từ khi dự án tiếp cận, bà Cao Thị Hiền, mẹ của Hương luôn động viên con nắm bắt cơ hội để thay đổi số phận. “Dự án đã trao cho cháu cơ hội để sống tự lập, xóa bỏ mặc cảm là người khuyết tật để vươn lên trong cuộc sống. Đối với gia đình tôi, việc Hương tự lập, sống vui vẻ và khỏe mạnh là niềm hạnh phúc lớn nhất”, bà Hiền chia sẻ.

Tính đến cuối tháng 5/2026, dự án Hòa nhập 1 đã hỗ trợ trực tiếp cho hơn 18.200 người khuyết tật. Trong đó, có 10.502 người được tiếp cận dịch vụ phục hồi chức năng và 9.653 người nhận được các dịch vụ chăm sóc toàn diện. Cùng với việc hỗ trợ trực tiếp, dự án cũng đã đào tạo chuyên môn sâu cho gần 900 cán bộ y tế, đồng thời đầu tư nâng cấp trang thiết bị hiện đại cho 27 cơ sở y tế. Kết quả, có 89,5% người khuyết tật tham gia dự án đã cải thiện rõ về chất lượng cuộc sống.

Mong rằng trong tương lai, những mô hình hỗ trợ người khuyết tật ý nghĩa như của dự án Hòa nhập 1 được triển khai nhân rộng, để có thêm nhiều người cùng hoàn cảnh tại Quảng Trị được tiếp sức trên con đường tự lập, vươn lên làm chủ cuộc sống của chính mình.

Bảo Bình