Góc nhìn chiến sự Trung Đông: Cuộc chiến trong lòng nước Mỹ

Trong bối cảnh cuộc xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran đang leo thang, theo kết quả một cuộc khảo sát do Washington Post, ABC News và Ipsos tiến hành, tỷ lệ người Mỹ không ủng hộ Tổng thống Donald Trump đã tăng lên mức 62%, cao nhất từ đầu nhiệm kỳ hai, khi nhiều cử tri không hài lòng với kinh tế, lạm phát, xung đột Iran. Tỷ lệ này tương đương giai đoạn ông Trump rời nhiệm sở sau vụ bạo loạn tại Đồi Capitol ngày 6-1-2021.

Người dân mua sắm tại siêu thị ở San Mateo, California, Mỹ. Ảnh minh họa: TTXVN

Không chỉ các cử tri, nhiều nghị sĩ Đảng Cộng hòa then chốt tại Quốc hội Mỹ cũng đang mất kiên nhẫn trước cuộc xung đột phức tạp và tốn kém với Iran, khi chiến sự vượt quá mốc 60 ngày. Một số nghị sĩ Đảng Cộng hòa đã thay đổi lập trường và cùng phe Dân chủ ủng hộ nghị quyết siết quyền lực chiến tranh của Tổng thống, nhằm đưa chiến dịch tấn công Iran vào khuôn khổ pháp lý của quốc hội. Từ đó, tạo công cụ để kiểm soát Tổng thống và buộc ông Trump phải đưa ra lộ trình kết thúc chiến dịch cụ thể.

Cơn sóng phản chiến trong lòng nước Mỹ có ngọn nguồn cơ bản từ tình hình kinh tế. Trong quý I-2026, GDP của Mỹ tăng 2% so với cùng kỳ năm ngoái, nhưng vẫn thấp hơn con số dự báo 2,2% của các nhà phân tích. Hơn nữa, sự tăng trưởng này chủ yếu xuất phát từ nguyên nhân không bền vững - chi tiêu và đầu tư của chính phủ gia tăng cho cuộc chiến đã thúc đẩy GDP. Trong khi đó, chỉ số lạm phát tăng vọt trong tháng 3-2026, khi xung đột đẩy giá năng lượng tăng cao. Chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân tăng 3,5% so với cùng kỳ năm ngoái, tăng đáng kể so với mức 2,8% trong tháng 2-2026.

Nói cách khác, tăng trưởng kinh tế Mỹ đang dựa vào sự gia tăng chi tiêu của chính phủ cho cuộc chiến với Iran. Trong khi, người dân Mỹ đang ngày càng khó khăn khi giá cả tăng cao. Tình trạng này chỉ đem lại lợi ích cho các nhà thầu quân sự chứ người dân không được thụ hưởng thành quả tăng trưởng.

Cuộc xung đột đã kéo sang tháng thứ 3, những “chiến quả” được Tổng thống Donald Trump tuyên bố vẫn chưa được xác nhận. Trong khi thực tế, năng lực hạt nhân của Iran vẫn chưa bị triệt tiêu, chính quyền ở Tehran vẫn tồn tại và duy trì khả năng tấn công Mỹ cùng các đồng minh trong khu vực, thỏa thuận ngừng bắn vẫn liên tục bị vi phạm từ cả hai phía... Điều đó có nghĩa, cuộc xung đột Trung Đông lần này vẫn chưa tìm được lối thoát. Thế giới nói chung, nước Mỹ nói riêng vẫn tiếp tục phải gánh chịu cú sốc về nhiên liệu.

Tháng 11 năm nay sẽ diễn ra cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ Tổng thống Mỹ. Sự thay đổi lập trường của cử tri Mỹ đang đe dọa quyền kiểm soát Quốc hội của Đảng Cộng hòa. Trong trường hợp Đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát Quốc hội, đảng này có thể ngăn chặn các đề cử nhân sự và gây khó dễ cho chương trình nghị sự của Tổng thống Donald Trump. Vì thế, song song với cuộc chiến với Iran, ông Donald Trump còn phải đối mặt với một cuộc chiến ngay trong lòng nước Mỹ nhằm cứu vãn vị thế của Đảng Cộng hòa.

Cuộc chiến bên ngoài nước Mỹ đang tác động sâu sắc tới bản thân nước Mỹ. Ngược lại, những vấn đề nội tại của nước Mỹ cũng lại ảnh hưởng mạnh mẽ tới những quyết sách chiến tranh. Thế “tiến thoái lưỡng nan” của Tổng thống Donald Trump dường như vẫn chưa tìm được “tia sáng cuối đường hầm”!

HUY ĐĂNG