Gìn giữ sự thiêng liêng

Thực tế cho thấy Quốc ca hiện diện rộng rãi trong đời sống chính trị, văn hóa, xã hội, từ các nghi lễ nhà nước, hoạt động đối ngoại, quốc phòng, giáo dục đến các sự kiện văn hóa, thể thao... Chính sự phổ biến ấy càng đặt ra yêu cầu phải có những chuẩn mực chung để Quốc ca được sử dụng đúng hoàn cảnh, đúng hình thức và giữ được sự trang nghiêm cần thiết. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng chỉ ra rằng, hiện vẫn tồn tại tình trạng khác nhau về hòa âm, phối khí, tốc độ, trường độ, chất lượng âm thanh và cách thức thể hiện Quốc ca.

Đáng chú ý, dự thảo đề xuất không sử dụng Quốc ca cho mục đích quảng cáo, thương mại; không dùng làm nhạc chuông, âm thanh báo hiệu, thông báo hoặc nhạc nền thường xuyên tại những cơ sở, địa điểm không phù hợp. Quốc ca cũng không được sử dụng làm nhãn hiệu hàng hóa, dịch vụ. Những giới hạn này nhằm định vị vị trí và giá trị riêng của biểu tượng quốc gia trong đời sống.

Đặc biệt, trong thời đại công nghệ số và trí tuệ nhân tạo, việc đặt ra nguyên tắc đối với những hành vi cắt ghép, chế lời, sửa nhạc, làm biến dạng Quốc ca càng có ý nghĩa. Trên thực tế đã có nhiều vụ việc gây bức xúc dư luận liên quan tới vấn đề này và nếu không được ngăn chặn đúng lúc bởi những quy định cụ thể, chắc chắn những sự việc tương tự sẽ còn phát sinh bởi sự phổ biến của công nghệ cũng như sự lên ngôi của trào lưu “câu like, câu view”...

Một đất nước có thể hiện đại hóa mạnh mẽ, một xã hội có thể thay đổi từng ngày, nhưng những biểu tượng quốc gia cần được gìn giữ bằng cả pháp luật và ý thức cộng đồng. Chuẩn hóa việc sử dụng Quốc ca, vì thế, không phải là làm mất đi sự gần gũi của Quốc ca với đời sống, mà là để mỗi khi những giai điệu “Tiến quân ca” vang lên, chúng ta luôn cảm nhận được trọn vẹn sự trang nghiêm, niềm tự hào và sức mạnh tinh thần của một quốc gia độc lập.

Nhật Nam