Giây phút xúc động kỷ niệm 15 năm sau thảm họa động đất, sóng thần ở Nhật Bản

Đối với những gia đình có người thân bị thiệt mạng hay mất tích, mỗi ngày trôi qua đều là một lễ tưởng niệm của họ giành cho người thân của mình.

Đúng 14 giờ 46 phút chiều 11/03, (theo giờ địa phương), những tiếng còi hú vang lên ở khắp các địa phương của Nhật Bản - thời điểm cách đây đúng 15 năm (ngày 11/03/2011), một trận động đất kinh hoàng với độ lớn 9 đã xảy ra ở khu vực Đông Bắc, kéo theo những đợt sóng thần khổng lồ cao tới 40m liên tiếp ập vào đất liền, nhấn chìm nhiều nhà cửa, thị trấn và làng mạc, đồng thời gây ra sự cố hạt nhân nghiêm trọng tại nhà máy Fukushima Daiichi.

Một người thân của nạn nhân đã đến đài tưởng niệm đặt hoa, chắp tay cầu nguyện và tưởng nhớ đến những người đã thiệt mạng vì thảm họa kép thiên nhiên - Ảnh: NHK

Ít nhất 22.230 người được xác nhận đã thiệt mạng và mất tích, hơn 750.000 ngôi nhà bị hư hại…, cùng hàng ngàn hệ lụy khác kéo dài tới nay chưa dứt.

Ngay từ sáng sớm, rất đông người dân đã đến những đài tưởng niệm, các bãi biển…, để cầu nguyện và tưởng nhớ đến người thân của mình cũng như các nạn nhân khác đã thiệt mạng và mất tích do thảm họa.

Tại khu vực Kayahama thuộc thành phố Minamisoma, tỉnh Fukushima - nơi có 77 người trong tổng số khoảng 300 cư dân sinh sống tại đây, đã thiệt mạng trong trận sóng thần, đúng vào thời điểm 14 giờ 46 phút, rất đông người dân đã lặng lẽ cùng nhau nắm chặt tay, hướng mặt về nơi từng là nhà của mình và nhìn ra biển cả.

Ông Yoshimaki Imada - 60 tuổi, người đã mất đi sáu người thân trong gia đình do thảm họa sóng thần, bao gồm bố mẹ, vợ và ba đứa con của ông.

“Tôi đã hứa với những người thân đã khuất của mình rằng tôi phải cố gắng hết sức mình. Đối với tôi, mỗi ngày trôi qua đều là một lễ tưởng niệm. Vì vậy, hôm nay không phải là ngày đặc biệt, nhưng là một ngày quan trọng. Tôi chưa bao giờ quên những người thân đã khuất của mình”, ông Yoshimaki Imada nói.

Tại khu vực bãi biển Otani ở thành phố Kesennuma, tỉnh Miyagi, cũng có rất đông người dân đến đây để dâng hoa và cầu nguyện. Cha mẹ và anh trai của một bé gái sống ở thị trấn Yamada, tỉnh Iwate - người đã mất tích trong trận sóng thần và vào tháng 10 năm ngoái, xương cốt của em đã được tìm thấy và trả về cho gia đình, đã lần đầu tiên đến thăm bãi biển Otani để đặt hoa tưởng niệm.

Từ sáng sớm 11/03, thân nhân của các nạn nhân đã đến các đài tưởng niệm, bãi biển, cùng hướng mắt nhìn ra xa khơi để tưởng nhớ người thân - Ảnh; NHK

Xúc động trong buổi lễ tưởng niệm, mẹ của nạn nhân chia sẻ, “trong suốt một thời gian dài, chúng tôi đã phải xa cách nhau và luôn cảm thấy bất an khi cầu nguyện tại ngôi mộ nơi hài cốt của con tôi vẫn chưa được tìm thấy, nhưng năm nay chúng tôi đã có thể cùng nhau tưởng niệm ngày giỗ của con. Nỗi cô đơn đã tan biến, và tôi hạnh phúc vì chúng tôi sẽ mãi mãi được ở bên nhau. Tôi biết, vẫn còn rất nhiều người khác bị mất tích, và tôi cầu mong phép màu sẽ đến với những người thân của họ, cũng giống như tôi vậy, để họ có thể được ở bên cạnh nhau”.

Trong trận động đất xảy ra cách đây 15 năm, tám lính cứu hỏa đã thiệt mạng tại thành phố Kamaishi, tỉnh Iwate, khi họ bị sóng thần cuốn trôi trong lúc đang chỉ đạo công tác sơ tán và làm nhiệm vụ.

Một buổi lễ đặt hoa tưởng nhớ đã được tổ chức trước đài tưởng niệm được dựng lên ở thành phố Kamaishi và hơn 30 người đã tới tham dự, bao gồm gia đình của các lính cứu hỏa đã hy sinh và các lính cứu hỏa đang làm nhiệm vụ.

Tất cả họ, cùng nhau đứng trước tượng đài, dâng hoa và chắp tay cầu nguyện, bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc những người đã hy sinh khi làm nhiệm vụ.

Con trai của một nạn nhân, chia sẻ, “nếu như cha tôi còn sống, cuộc đời của tôi có lẽ đã khác hơn. Tôi rất muốn được gặp lại cha của mình. Tôi trưởng thành như ngày hôm nay, đó chính là nhờ cha tôi và những người xung quanh. Vì vậy, tôi đến đây để bày tỏ lòng biết ơn đối với họ”.

Theo thông tin từ tỉnh Iwate, trong thảm họa kép thiên nhiên xảy ra 15 năm trước, tỉnh Iwate có 118 lính cứu hỏa đã hy sinh và một người khác vẫn còn mất tích.

Đối với thành phố Ishinomaki, tỉnh Miyagi, trong 12 năm qua, Sở Giáo dục của thành phố đã quy định ngày 11/03 hằng năm tất cả học sinh đều được nghỉ học để khuyến khích trẻ em và học sinh tham gia các sự kiện tưởng niệm của địa phương. Tuy nhiên, kể từ năm nay, dù quy định này đã có sự thay đổi, nhưng toàn bộ các trường học trong thành phố đều lấy ngày này là ngày tìm hiểu về thảm họa, cũng như cách thức ứng phó khi thảm họa xảy ra.

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đã đến Fukushima để tham dự lễ tưởng niệm và cam kết tái thiết các khu vực bị ảnh hưởng bởi thảm họa kép thiên nhiên 11/03/2011 - Ảnh: NHK

Tại tỉnh Fukushima - nơi xảy ra sự cố nghiêm trọng tại nhà máy điện hạt nhân Fukushima Daiichi, mặc dù việc phát triển cơ sở hạ tầng ở những khu vực bị ảnh hưởng gần như đã hoàn tất, nhưng nơi này đang đối mặt với thực trạng dân số giảm và già hóa nhanh chóng.

Thủ tướng Takaichi hôm nay cũng đã đến thăm Fukushima để tham dự lễ tưởng niệm, và tại đây nhà lãnh đạo Nhật Bản đã bày tỏ cam kết nỗ lực hết mình để tái thiết đất nước, kế thừa những bài học kinh nghiệm từ trận động đất và hướng tới xây dựng một quốc gia có khả năng chống chịu thiên tai.

Thủ tướng Takaichi cũng khẳng định sẽ xây dựng một giải pháp trung và dài hạn đối với thảm họa hạt nhân, bày tỏ cam kết chính phủ sẽ đi đầu trong việc từng bước tháo dỡ các lò phản ứng, cải thiện điều kiện sống cho người dân trở về quê hương, cũng như thúc đẩy các nỗ lực phát triển cụm công nghiệp thông qua “Sáng kiến Bờ biển Đổi mới Fukushima”.

Ngọc Huân-Tuấn Nhật/VOV-Tokyo