Giáo dục trung học nghề chính thức được xác lập vị trí trong hệ thống giáo dục quốc dân

Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Quyết định số 38/2026/QĐ-TTg ngày 23/7/2026 quy định Khung cơ cấu hệ thống giáo dục quốc dân, với nhiều điểm mới nhằm chuẩn hóa cấu trúc hệ thống giáo dục, tăng cường liên thông giữa các cấp học, đồng thời lần đầu tiên xác lập vị trí của chương trình giáo dục trung học nghề trong toàn hệ thống.

Quyết định này quy định rõ Khung cơ cấu hệ thống giáo dục quốc dân có vai trò xác lập cấu trúc tổng thể của hệ thống giáo dục, phân biệt, phân loại và sắp xếp các loại chương trình giáo dục trong hệ thống giáo dục quốc dân. Đây là căn cứ để xây dựng, rà soát và điều chỉnh chương trình giáo dục một cách thống nhất, bảo đảm định hướng lộ trình học tập của người học và sự vận hành đồng bộ của toàn bộ hệ thống giáo dục.

Theo Quyết định, Khung cơ cấu hệ thống giáo dục quốc dân gồm giáo dục chính quy và giáo dục thường xuyên, được thực hiện ở các cấp học và trình độ đào tạo. Đồng thời, Quyết định cũng quy định các luồng giáo dục, sự chuyển tiếp và liên thông trong hệ thống, tạo cơ sở cho việc công nhận và chuyển tiếp kết quả học tập giữa các cấp học và trình độ đào tạo; hỗ trợ người học lựa chọn lộ trình học tập, phát triển nghề nghiệp và phục vụ công tác quản lý nhà nước về giáo dục.

Sơ đồ Khung cơ cấu hệ thống giáo dục quốc dân (Ảnh: moet.gov.vn)

Một trong những điểm mới nổi bật của Quyết định là quy định thống nhất việc phân loại các chương trình giáo dục theo 9 cấp độ, từ cấp độ 0 đến cấp độ 8 (bao gồm: bậc mầm non, tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông/trung học nghề, trung cấp, cao đẳng, đại học, thạc sĩ, tiến sĩ). Việc phân loại được thực hiện trên mục tiêu chương trình, mức độ phức tạp của nội dung học tập, yêu cầu đầu vào, kết quả học tập dự kiến và khả năng chuyển tiếp trong hệ thống giáo dục quốc dân.

Đáng chú ý, Khung cơ cấu hệ thống giáo dục quốc dân lần đầu tiên xác lập vị trí của chương trình giáo dục trung học nghề. Theo đó, chương trình giáo dục trung học nghề được phân loại ở cấp độ 2 và cấp độ 3 tương ứng với từng mục tiêu, yêu cầu đào tạo, đồng thời quy định rõ khả năng chuyển tiếp và liên thông với các trình độ đào tạo tiếp theo trong hệ thống giáo dục quốc dân.

Bên cạnh đó, Quyết định cũng quy định rõ thời gian học tập tiêu chuẩn (hay thời gian đào tạo chuẩn) của các cấp học và trình độ đào tạo. Cụ thể: giáo dục mầm non áp dụng đối với trẻ từ 3 tháng tuổi đến 6 tuổi; tiểu học có thời gian học tập 5 năm; trung học cơ sở 4 năm; trung học phổ thông và trung học nghề 3 năm; trung cấp từ 1 đến 2 năm; cao đẳng từ 2 đến 3 năm; đại học (cử nhân) từ 3 đến 4 năm; thạc sĩ từ 1 đến 2 năm và tiến sĩ từ 3 đến 4 năm.

Theo Quyết định, thời gian học tập tiêu chuẩn là căn cứ để thiết kế chương trình giáo dục, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống giáo dục quốc dân, sự liên thông giữa các cấp học và trình độ đào tạo, đồng thời bảo đảm sự thống nhất với Khung trình độ quốc gia Việt Nam và sự tương thích với phân loại giáo dục quốc tế.

Quyết định số 38/2026/QĐ-TTg có hiệu lực thi hành từ ngày 7/9/2026. Đối với các chương trình giáo dục, chương trình đào tạo và chuẩn chương trình đã ban hành trước thời điểm Quyết định có hiệu lực, sẽ tiếp tục được áp dụng đối với các khóa tuyển sinh trước ngày 1/1/2027.

Quốc Tiệp