Giảm muối, thúc đẩy chế độ ăn lành mạnh để phòng bệnh từ sớm

Thực hiện Kế hoạch quốc gia Truyền thông vận động thực hiện giảm muối trong khẩu phần ăn để phòng, chống tăng huyết áp, đột quỵ và các bệnh không lây nhiễm khác giai đoạn 2018-2025, ngày 19/8, tại Hà Nội, Cục Phòng bệnh - Bộ Y tế phối hợp với Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tại Việt Nam, Trường Đại học Y tế công cộng và HealthBridge tổ chức Hội thảo cung cấp thông tin về giảm tiêu thụ muối và các giải pháp thúc đẩy chế độ ăn lành mạnh.

Hội thảo có sự tham dự của các nhà khoa học đến từ Viện Dinh dưỡng, Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương; các bác sĩ Viện Tim mạch, Bệnh viện Bạch Mai; đại diện Trường Đại học Y tế công cộng, Hội Đột quỵ Việt Nam, Hội Đột quỵ Hà Nội, các tổ chức quốc tế cùng phóng viên, biên tập viên các cơ quan báo chí.

TS.BS Lê Thái Hà, Phó Cục trưởng Cục Phòng bệnh phát biểu.

Gánh nặng bệnh không lây nhiễm ngày càng lớn

Tại hội thảo, PGS.TS Trương Tuyết Mai, Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia - Bộ Y tế, cho biết mức tiêu thụ muối còn cao ở người Việt Nam.

Năm 2015, mức tiêu thụ muối của người dân Việt Nam là 9,4g mỗi ngày, con số này đã giảm xuống còn 8,1g mỗi ngày vào năm 2023. Tuy nhiên, mức này vẫn cao gấp khoảng 1,6 lần mức khuyến nghị dưới 5g/ngày của WHO (tương đương 1 thìa cà phê).

Đáng chú ý, nhóm nguy cơ cao (tăng huyết áp, đái tháo đường) vẫn ăn mặn hơn quần thể chung.

Thông tin tại hội thảo cho thấy, Việt Nam đang phải đối mặt với gánh nặng ngày càng gia tăng của các bệnh không lây nhiễm như bệnh tim mạch, đái tháo đường, tăng huyết áp, ung thư... Đây cũng là nhóm bệnh gây tử vong lớn tại Việt Nam.

Theo các chuyên gia, xu hướng này có liên quan chặt chẽ đến những yếu tố nguy cơ từ lối sống và chế độ ăn uống không lành mạnh, trong đó đáng lưu ý là tình trạng tiêu thụ nhiều muối, gia tăng sử dụng thực phẩm chế biến sẵn, thức ăn nhanh và đồ uống có đường.

Tại hội thảo, các chuyên gia tập trung chia sẻ thông tin về giảm tiêu thụ muối, thúc đẩy chế độ ăn lành mạnh; đồng thời giới thiệu kinh nghiệm quốc tế trong triển khai ghi nhãn cảnh báo dinh dưỡng mặt trước bao bì, giúp người tiêu dùng nhận biết và lựa chọn sản phẩm có lợi hơn cho sức khỏe.

Các đại biểu cũng trao đổi về các quy định hạn chế tiếp thị thực phẩm, đồ uống không lành mạnh tới trẻ em và giới thiệu những công cụ thực tiễn hỗ trợ nhà báo, cán bộ truyền thông đưa tin chính xác, khách quan về dinh dưỡng và các yếu tố nguy cơ đối với sức khỏe.

Giảm muối cần bắt đầu từ mỗi bữa ăn

Phát biểu tại hội thảo, TS.BS Lê Thái Hà, Phó Cục trưởng Cục Phòng bệnh, nhấn mạnh giảm tiêu thụ muối là một trong những giải pháp quan trọng góp phần phòng ngừa các bệnh không lây nhiễm.

Theo TS.BS Lê Thái Hà, việc lạm dụng và tiêu thụ quá nhiều muối trong chế độ ăn hằng ngày có thể làm gia tăng nguy cơ mắc nhiều bệnh, đặc biệt là bệnh tim mạch, tăng huyết áp, đột quỵ và suy thận mạn.

Trong bối cảnh các bệnh không lây nhiễm có xu hướng gia tăng, việc cung cấp thông tin chính xác, đầy đủ về tác hại của tiêu thụ quá nhiều muối, đồng thời hướng dẫn người dân xây dựng lối sống lành mạnh có ý nghĩa quan trọng.

Phó Cục trưởng Cục Phòng bệnh cho rằng công tác phòng, chống tác hại của việc tiêu thụ quá nhiều muối không chỉ được thực hiện tại các cơ sở khám, chữa bệnh, thông qua tư vấn của cán bộ y tế khi người dân đã mắc bệnh, mà cần bắt đầu từ cộng đồng và ngay trong những bữa ăn hằng ngày của mỗi gia đình.

"Phòng bệnh từ sớm, từ xa" là một trong những định hướng quan trọng được Bộ Chính trị xác định tại Nghị quyết số 72. Theo đó, việc giúp người dân thay đổi hành vi, chủ động lựa chọn chế độ ăn phù hợp và duy trì lối sống lành mạnh cần được thực hiện ngay cả khi chưa xuất hiện bệnh.

Theo TS.BS Lê Thái Hà, truyền thông đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao nhận thức và thúc đẩy thay đổi hành vi của người dân. Những thông tin về tác hại của tiêu thụ quá nhiều muối, lợi ích của việc giảm muối và các giải pháp xây dựng chế độ ăn lành mạnh cần được truyền tải chính xác, dễ hiểu, phù hợp với từng nhóm đối tượng.

Tại hội thảo, Cục Phòng bệnh phối hợp với các cơ quan chuyên môn, cơ sở nghiên cứu và điều trị nhằm cung cấp cho báo chí những thông tin và bằng chứng khoa học về giảm tiêu thụ muối và chế độ ăn lành mạnh.

Các chuyên gia, nhà khoa học và bác sĩ đến từ Viện Dinh dưỡng, Trường Đại học Y tế công cộng, Viện Tim mạch - Bệnh viện Bạch Mai cùng các đơn vị liên quan trực tiếp chia sẻ thông tin chuyên môn, qua đó hỗ trợ cơ quan báo chí có thêm cơ sở để truyền thông chính xác, đầy đủ về vấn đề này.

TS.BS Lê Thái Hà kỳ vọng hoạt động cung cấp thông tin sẽ góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng, thúc đẩy người dân hình thành lối sống lành mạnh, chủ động giảm tiêu thụ muối và thực hiện chế độ ăn hợp lý.

Qua đó, công tác truyền thông và phòng bệnh từ sớm được kỳ vọng góp phần giảm các yếu tố nguy cơ, từng bước hạn chế gánh nặng bệnh tật do các bệnh không lây nhiễm đang có xu hướng gia tăng tại Việt Nam.

WHO khuyến nghị chính sách toàn diện thúc đẩy ăn lành mạnh

TS. Angela Pratt, Trưởng đại diện WHO tại Việt Nam phát biểu.

Phát biểu tại hội thảo, TS. Angela Pratt, Trưởng đại diện WHO tại Việt Nam, cho biết chế độ ăn uống lành mạnh đóng vai trò quan trọng trong việc định hướng sức khỏe thể chất và tinh thần của mỗi người, từ giai đoạn đầu đời đến khi trưởng thành.

Theo bà Angela Pratt, một trong những xu hướng đáng lo ngại hiện nay là tình trạng tiêu thụ quá mức các loại thực phẩm không có lợi cho sức khỏe. Đây là một trong những nguy cơ sức khỏe lớn mà Việt Nam và nhiều quốc gia đang phải đối mặt.

Việt Nam đang phải đối mặt với gánh nặng ngày càng tăng của các bệnh không lây nhiễm như tim mạch, đái tháo đường, ung thư... Trong đó, chế độ ăn uống không lành mạnh, tiêu thụ nhiều thực phẩm chế biến sẵn, thức ăn nhanh có hàm lượng chất béo, muối, đường cao cùng với sự gia tăng tiêu thụ đồ uống có đường là những yếu tố đáng lưu ý.

WHO khuyến nghị các quốc gia triển khai các giải pháp chính sách toàn diện dựa trên bằng chứng khoa học nhằm thúc đẩy chế độ ăn lành mạnh và xây dựng môi trường thực phẩm có lợi cho sức khỏe.

Những giải pháp này vừa giúp người tiêu dùng có thêm thông tin để lựa chọn thực phẩm có lợi hơn cho sức khỏe, vừa góp phần bảo vệ trẻ em và các nhóm dân số dễ bị tổn thương trước những tác động tiêu cực của quảng cáo thực phẩm, đồ uống không lành mạnh.

Bài và ảnh Thái Bình