Gia Lai - Đại ngàn chạm biển xanh: Khi rừng và biển cùng mở cơ hội phát triển

Sau quá trình sắp xếp, mở rộng không gian phát triển, Gia Lai sở hữu một cấu trúc địa lý - văn hóa đặc biệt, hội tụ những giá trị vốn từng được nhìn nhận như hai thế giới riêng biệt: đại ngàn Tây Nguyên với cồng chiêng, núi lửa, rừng nguyên sinh, văn hóa cộng đồng; vùng duyên hải với biển xanh, đảo, đầm phá, võ cổ truyền, bài chòi, văn hóa Chăm cùng những di sản lịch sử đặc sắc.

Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026 vì thế được tổ chức với chủ đề “Gia Lai - Đại ngàn chạm biển xanh”, theo Đề án được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phê duyệt, trở thành một trong những sự kiện lớn để tỉnh quảng bá không gian phát triển mới và định vị thương hiệu du lịch của mình. 

Điểm đặc biệt nhất của Gia Lai là sự đa dạng không nằm ở từng tài nguyên riêng lẻ, mà ở khả năng kết nối chúng thành một hành trình.

Ở phía tây, đại ngàn mở ra thế giới của Biển Hồ, núi lửa Chư Đăng Ya, Vườn quốc gia Kon Ka Kinh - Vườn Di sản ASEAN, những cánh rừng, thác nước, cao nguyên và không gian văn hóa của các cộng đồng dân tộc. Đặc biệt, Không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên - di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại được UNESCO ghi danh - tạo nên chiều sâu tinh thần mà không phải điểm đến nào cũng có được.

Đi xa hơn về phía đông, du khách gặp một Gia Lai khác: Quy Nhơn và vùng biển duyên hải với Kỳ Co, Eo Gió, Cù Lao Xanh, Đầm Thị Nại; những bãi biển và vịnh biển giàu sức hút; cùng hệ thống di sản gắn với văn hóa Chăm, nghệ thuật Bài chòi, võ cổ truyền Bình Định và lịch sử phong trào Tây Sơn. Theo thông tin của tỉnh, Gia Lai hiện có bờ biển dài khoảng 134 km và hội tụ một hệ sinh thái du lịch có thể kết nối biển - núi - văn hóa - lịch sử - khoa học - ẩm thực - lễ hội. 

Đó là nền tảng để “Đại ngàn chạm biển xanh” vượt ra ngoài ý nghĩa địa lý. Một chuyến đi đến Gia Lai trong tương lai có thể bắt đầu từ bình minh trên biển, tiếp tục bằng hành trình khám phá di sản Tây Sơn, đi qua những không gian văn hóa Chăm, rồi lên cao nguyên, thưởng thức cà phê, trải nghiệm đời sống cộng đồng, nghe cồng chiêng giữa đại ngàn và kết thúc ở một không gian sinh thái nguyên sơ.

Chính sự đa tầng ấy tạo ra khả năng hình thành những sản phẩm du lịch có chiều sâu thay vì chỉ dựa vào một điểm tham quan đơn lẻ. 

Quan trọng hơn, tỉnh đã bước đầu hình dung những “trục di sản” thay vì những điểm đến rời rạc. Trục văn hóa có thể nối An Nhơn - Tây Sơn - An Khê - Chư Sê - Măng Yang - Đak Đoa - Pleiku; trong khi trục thiên nhiên có thể hình thành hành trình từ Chư Đăng Ya - Biển Hồ - Kon Ka Kinh - Đầm Thị Nại - biển Quy Nhơn. Đây chính là cách biến một không gian địa lý rộng lớn thành một “bản đồ trải nghiệm” thống nhất. 

Nếu khai thác đúng hướng, lợi thế của Gia Lai không nằm ở việc cạnh tranh xem nơi nào có biển đẹp hơn hay núi hùng vĩ hơn, mà ở việc tạo ra một hành trình mà ít địa phương có thể sao chép: một ngày từ biển xanh đến đại ngàn; một chuyến đi từ văn hóa duyên hải đến văn hóa Tây Nguyên; một điểm đến nhưng nhiều lớp ký ức và trải nghiệm.

Điều đáng chú ý là Gia Lai không dừng lại ở việc đặt tên cho một chủ đề. Năm 2026, “Đại ngàn chạm biển xanh” được triển khai bằng một chuỗi hoạt động có quy mô lớn, với 244 sự kiện văn hóa, thể thao và du lịch trải dài trong năm. Lễ khai mạc diễn ra ngày 28/3 tại Quy Nhơn; trong khi các hoạt động tiếp tục được tổ chức tại nhiều địa bàn, hướng tới việc đưa không khí Năm Du lịch quốc gia lan tỏa từ đô thị đến cộng đồng cơ sở. 

Nhưng giá trị lớn hơn của Năm Du lịch quốc gia nằm ở việc tạo ra một “cú hích” để Gia Lai cùng lúc triển khai nhiều việc: xây dựng sản phẩm, quảng bá điểm đến, thu hút đầu tư, mở rộng thị trường khách, nâng chất lượng dịch vụ và thúc đẩy liên kết giữa các địa phương.

Tại lễ khai mạc Năm Du lịch quốc gia, Chủ tịch UBND tỉnh Phạm Anh Tuấn khẳng định tỉnh cam kết tổ chức sự kiện theo tinh thần “chuyên nghiệp - an toàn - thân thiện - bản sắc”, để du khách cảm nhận được sự chân thành, khác biệt và đáng nhớ khi đến Gia Lai. Đây không chỉ là lời cam kết cho một sự kiện, mà còn có thể xem là những tiêu chí quan trọng để tỉnh xây dựng thương hiệu điểm đến trong giai đoạn mới. 

Từ tháng 3 đến giữa năm, Gia Lai tiếp tục tổ chức các hoạt động quảng bá và kích cầu du lịch. Lễ hội Du lịch hè 2026 diễn ra tại Quy Nhơn ngày 20/6, tiếp tục kéo dài hiệu ứng của Năm Du lịch quốc gia và tạo thêm không gian cho các sản phẩm văn hóa, thể thao, giải trí và du lịch. 

Một hướng đi đáng chú ý khác là mở rộng thị trường quốc tế. Tháng 6/2026, Chủ tịch UBND tỉnh Phạm Anh Tuấn dẫn đầu đoàn công tác xúc tiến du lịch tại Hàn Quốc, làm việc với các đối tác, doanh nghiệp và hãng lữ hành nhằm quảng bá điểm đến, xây dựng tour tuyến và mở rộng cơ hội đưa khách Hàn Quốc đến Gia Lai. Tỉnh cũng kỳ vọng khai thác các chuyến bay charter kết nối trực tiếp Hàn Quốc với Gia Lai.

Tại cuộc làm việc với HanaTour, Chủ tịch Phạm Anh Tuấn cho biết Gia Lai đặt mục tiêu khoảng 13 triệu lượt khách trong năm 2026, đồng thời thẳng thắn nhìn nhận lượng khách quốc tế hiện chưa tương xứng với tiềm năng. Từ đó, xúc tiến quốc tế không chỉ được nhìn như hoạt động quảng bá hình ảnh mà trở thành bài toán xây dựng sản phẩm phù hợp từng thị trường, kết nối doanh nghiệp và mở đường bay. 

Cùng với xúc tiến, tỉnh cũng đang đặt du lịch trong mối quan hệ với quy hoạch và hạ tầng. Tại khu vực Hoài Nhơn, lãnh đạo tỉnh kiểm tra hàng loạt dự án liên quan giao thông, tuyến đường ven biển, cảng cá, cao nguyên La Vuông, đường sắt tốc độ cao, đô thị và du lịch; trong đó yêu cầu các dự án được triển khai đồng bộ với quy hoạch phát triển chung. Điều này cho thấy “chạm biển xanh” không thể chỉ bằng những chương trình lễ hội, mà cần một hệ thống giao thông và không gian dịch vụ đủ sức nối các vùng tài nguyên với nhau. 

Đằng sau những con số ấy là một thay đổi quan trọng về tư duy: du lịch không còn được xem đơn thuần là lĩnh vực phục vụ khách tham quan, mà đang được đặt vào cấu trúc tăng trưởng chung của tỉnh.

Trong định hướng phát triển của Gia Lai giai đoạn 2026-2030, du lịch được xác định là một trong năm trụ cột kinh tế, bên cạnh công nghiệp, nông nghiệp, dịch vụ logistics và kinh tế số. Điều đó có nghĩa, câu chuyện du lịch không chỉ là câu chuyện của ngành văn hóa hay doanh nghiệp lữ hành; nó liên quan trực tiếp đến quy hoạch đô thị, giao thông, môi trường, nông nghiệp, thương mại, công nghiệp văn hóa, chuyển đổi số và sinh kế của người dân. 

“Đại ngàn chạm biển xanh” có thể trở thành một định vị phát triển dài hạn nếu Gia Lai tránh được cách làm nặng về sự kiện mà chú trọng hơn vào chất lượng trải nghiệm.

Muốn vậy, đại ngàn phải được bảo vệ để vẫn là đại ngàn. Biển xanh phải được giữ đúng nghĩa là biển xanh. Không gian văn hóa phải được khai thác nhưng không bị thương mại hóa đến mức mất đi tính nguyên bản. Người dân địa phương phải là chủ thể và người hưởng lợi từ du lịch, thay vì chỉ đứng bên lề một chuỗi giá trị do bên ngoài tạo ra.

Đây cũng là tinh thần được đặt ra tại lễ khai mạc Năm Du lịch quốc gia 2026: phát triển du lịch không đánh đổi môi trường và bản sắc văn hóa; tăng cường kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn; bảo vệ cảnh quan đại ngàn gắn với hệ sinh thái duyên hải; đồng thời đầu tư hạ tầng, tăng liên kết vùng và thu hút các nhà đầu tư chiến lược.

Tầm nhìn ấy phù hợp với định hướng phát triển rộng hơn mà Chủ tịch UBND tỉnh Phạm Anh Tuấn nêu tại Hội nghị Xúc tiến đầu tư Gia Lai 2026: tỉnh hướng tới phát triển nhanh nhưng bền vững, đẩy mạnh khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và phát triển du lịch như một trong những lĩnh vực quan trọng của nền kinh tế. 

Nếu được thực hiện nhất quán, “Đại ngàn chạm biển xanh” có thể tạo nên một thương hiệu du lịch khác biệt cho Gia Lai theo ba tầng.

Tầng thứ nhất là khác biệt về không gian. Du khách không chỉ đến biển hoặc đến núi, mà đến một tỉnh có thể kể câu chuyện liền mạch từ biển lên cao nguyên.

Tầng thứ hai là khác biệt về văn hóa. Cồng chiêng Tây Nguyên, bài chòi, võ cổ truyền, văn hóa Chăm, di sản Tây Sơn, ẩm thực và đời sống cộng đồng không tồn tại như những “tiết mục” riêng lẻ, mà được kết nối thành câu chuyện về con người và lịch sử của một vùng đất.

Tầng thứ ba là khác biệt về triết lý phát triển. Một Gia Lai mới không cần lựa chọn giữa tăng trưởng và bảo tồn. Mục tiêu cao hơn là biến chính thiên nhiên, văn hóa và bản sắc thành nền tảng của tăng trưởng xanh; để mỗi giá trị được bảo vệ hôm nay có thể tiếp tục tạo ra giá trị cho nhiều thế hệ mai sau.

Bởi vậy, thành công của “Đại ngàn chạm biển xanh” cuối cùng sẽ không được đo bằng số lượng sự kiện hay lượng khách của riêng năm 2026. Thước đo quan trọng hơn là sau năm du lịch ấy, Gia Lai có giữ được bao nhiêu du khách ở lại lâu hơn, chi tiêu nhiều hơn, quay trở lại nhiều hơn; có bao nhiêu sản phẩm du lịch đặc trưng được hình thành; bao nhiêu cộng đồng địa phương tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị; bao nhiêu di sản được bảo tồn tốt hơn; môi trường tự nhiên có được gìn giữ tốt hơn hay không.

Khi những câu hỏi ấy được trả lời bằng những kết quả cụ thể, “Đại ngàn chạm biển xanh” sẽ không còn chỉ là tên gọi của Năm Du lịch quốc gia 2026. Nó sẽ trở thành tên gọi cho một thương hiệu phát triển.

Một Gia Lai mà ở đó biển không còn là điểm kết thúc của hành trình từ cao nguyên, đại ngàn không còn là một miền xa xôi của biển, mà hai không gian hòa vào nhau để tạo thành một điểm đến thống nhất, giàu bản sắc và giàu sức cạnh tranh.

Và khi ấy, điều du khách nhớ về Gia Lai sẽ không chỉ là một bãi biển đẹp, một ngọn núi lửa kỳ vĩ hay một đêm cồng chiêng giữa cao nguyên, nó còn là cảm nhận đã đi qua một vùng đất nơi mà đại ngàn thực sự chạm biển xanh.