Gần 40.000 bức ảnh EFEO mở ra tiềm năng Di sản tư liệu thế giới

Hội thảo khoa học quốc tế với chủ đề "Sưu tập tư liệu ảnh EFEO - Tiềm năng Di sản." (Ảnh: Thanh Hương/TTXVN)

Để tiếp cận nghiên cứu sâu hơn và khẳng định rõ giá trị lịch sử, khoa học và văn hóa của Kho tư liệu ảnh EFEO, chiều 15/6, tại Hà Nội, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam phối hợp với Viện Viễn Đông Bác cổ Pháp (EFEO) tại Paris (Pháp) và Văn phòng UNESCO tại Hà Nội tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế với chủ đề "Sưu tập tư liệu ảnh EFEO - Tiềm năng Di sản."

Phát biểu khai mạc, Tiến sỹ Đặng Xuân Thanh, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Phó Chủ tịch Ủy ban quốc gia UNESCO Việt Nam cho biết, trong thế kỷ 20, ảnh EFEO được sử dụng cho công tác khảo cổ học, bảo tồn di sản, biên soạn tư liệu, nghiên cứu dân tộc học và kiến trúc học như nguồn tư liệu đối chứng quan trọng. Trên phạm vi rộng hơn, bộ tư liệu ảnh EFEO còn góp phần hình thành nền tảng tri thức phục vụ các hồ sơ đề cử di sản thế giới tại Việt Nam về sau.

Với sự nỗ lực hợp tác của Viện Viễn Đông Bác cổ Pháp tại Paris và Viện Thông tin Khoa học xã hội (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam), Bộ sưu tập ảnh EFEO đã được số hóa, tải lên trang web chung để cộng đồng thế giới được tiếp cận, tìm hiểu và nghiên cứu.

Đây là hướng đi hoàn toàn phù hợp với mục tiêu của Chương trình Ký ức Thế giới, đó là: Bảo tồn, số hóa, mở rộng tiếp cận, và quốc tế hóa giá trị tư liệu. Ngoài ra, đây cũng là những bước đi đầu tiên trong kế hoạch nghiên cứu, xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO công nhận Bộ sưu tập ảnh EFEO là Di sản tư liệu thế giới.

Tiến sỹ Đặng Xuân Thanh, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Phó Chủ tịch Ủy ban quốc gia UNESCO Việt Nam phát biểu khai mạc. (Ảnh: Thanh Hương/TTXVN)

Ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng đại diện Văn phòng UNESCO tại Hà Nội cho biết, Bộ sưu tập ảnh EFEO đang được lưu giữ tại Viện Thông tin Khoa học xã hội, bao gồm gần 40.000 tấm ảnh ghi lại trong khoảng thời gian từ cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20. Đây là kết quả nỗ lực nghiên cứu, khảo sát của nhiều thế hệ học giả EFEO, phản ánh chân thực, sinh động sự đa dạng về văn hóa, xã hội, lịch sử và kiến trúc của Việt Nam và khu vực Đông Dương.

Với các giá trị cốt lõi về hướng đến việc có thể khẳng định tính độc bản và tính toàn vẹn, Bộ sưu tập ảnh EFEO sẽ có tác động lớn đến nhiều ngành khoa học, đặc biệt được sử dụng làm nguồn tư liệu đối chứng quan trọng cho công tác khảo cổ học, bảo tồn di sản, nghiên cứu dân tộc học và kiến trúc học trong thế kỷ 20.

Cùng với đó, khối tư liệu này sẽ có thể góp phần hình thành nền tảng tri thức phục vụ cho các hồ sơ đề cử di sản thế giới tại Việt Nam. Nhằm số hóa bộ sưu tập và cải thiện khả năng tiếp cận của công chúng tới tư liệu lịch sử, ông Jonathan Wallace đề nghị tập trung công tác bảo quản chuyên nghiệp, lập hồ sơ tư liệu chính xác, lưu trữ số bền vững và các chính sách tiếp cận có trách nhiệm. Đây là những yếu tố thiết yếu để bảo đảm di sản tư liệu giữ được tính xác thực, khả năng tiếp cận và ý nghĩa lâu dài.

Ông Jonathan Wallace Baker khẳng định, UNESCO tiếp tục cam kết hợp tác với Việt Nam, Pháp và các đối tác trên khắp khu vực châu Á-Thái Bình Dương để hỗ trợ bảo tồn di sản tư liệu, thúc đẩy các mục tiêu của Chương trình Ký ức Thế giới và khuyến khích đối thoại về di sản tư liệu chung. Hội thảo được chia thành hai phiên tham luận chính. Phiên 1: Giá trị lịch sử, văn hóa của sưu tập tư liệu ảnh EFEO; Phiên 2: Sưu tập tư liệu ảnh EFEO - Tiềm năng Di sản tư liệu của UNESCO.

Các đại biểu tập trung thảo luận về những thách thức đối với di sản tư liệu ngày càng mang tính toàn cầu; khẳng định rõ giá trị lịch sử, khoa học và văn hóa của Kho tư liệu ảnh EFEO, từ đó đề xuất tiếp tục đầu tư cho công tác bảo tồn; mở rộng khả năng tiếp cận và sự tham gia của công chúng; tăng cường hợp tác.

Trong khuôn khổ Hội thảo, các đại biểu đã tham quan Không gian trưng bày “Di sản tư liệu EFEO: Từ dấu ấn lịch sử đến giá trị đương đại”./.

(TTXVN/Vietnam+)