Dòng vốn FTSE phân hóa trong nhóm 27 cổ phiếu

Không phải blue chip nào cũng thuộc Large Cap của FTSE 

Mặc dù 27 cổ phiếu Việt Nam được lựa chọn vào FTSE  Russell nhưng không có nghĩa đều giữ vị trí như nhau trong hệ thống chỉ số FTSE. Chỉ 6 mã gồm Vietcombank (VCB), Vingroup (VIC), Vinhomes (VHM), BIDV (BID), Hòa Phát (HPG) và VPBank (VPB) được đưa vào FTSE All-World - bộ chỉ số tập trung vào nhóm vốn hóa lớn và vừa tại các thị trường phát triển và mới nổi.

27 cổ phiếu Việt Nam được lựa chọn bổ sung vào FTSE Global All Cap. Ảnh minh họa

Việc góp mặt trong FTSE All-World giúp 6 cổ phiếu này tiếp cận phạm vi quỹ đầu tư rộng hơn, bởi đây là một trong những chỉ số toàn cầu quan trọng thuộc FTSE Global Equity Index Series (FTSE GEIS). Việt Nam đồng thời trở thành quốc gia thứ 49 có cổ phiếu hiện diện trong bộ chỉ số đang bao phủ hơn 4.250 mã tại 48 thị trường.

Ở phạm vi rộng hơn, FTSE Russell lựa chọn 27 cổ phiếu Việt Nam để bổ sung vào FTSE Global All Cap. Danh mục này bao gồm cả ba nhóm vốn hóa lớn, vừa và nhỏ. Vì vậy, số lượng cổ phiếu nhiều hơn so với FTSE All-World.

Nhóm Large Cap gồm VCB, VIC và VHM; nhóm Mid Cap có BID, HPG và VPB. Trong khi đó, 21 mã được xếp vào nhóm Small Cap gồm FPT, GEX, HDB, HCM, MCH, MSN, NVL, SHB, STB, SSB, SSI, TCX, VNM, VCI, VJC, MSB, VRE, VPL, VIX, VND và VCK.

Cách phân nhóm này có thể gây bất ngờ khi một số doanh nghiệp lớn tại Việt Nam như FPT, Vinamilk, Masan Consumer hay nhóm công ty chứng khoán lại nằm trong nhóm Small Cap. Tuy nhiên, FTSE Russell không xếp hạng cổ phiếu dựa riêng trên quy mô tại thị trường Việt Nam mà đặt các mã trong mặt bằng vốn hóa của toàn khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Theo phương pháp xây dựng FTSE GEIS, các cổ phiếu đủ điều kiện được xếp hạng theo vốn hóa trong từng khu vực; nhóm đứng đầu thuộc Large Cap, phần tiếp theo thuộc Mid Cap và phần còn lại thuộc Small Cap, đồng thời phải vượt qua các tiêu chí về thanh khoản, lượng cổ phiếu tự do chuyển nhượng và khả năng đầu tư. 

Vì vậy, việc một cổ phiếu được xếp vào nhóm Small Cap của FTSE không đồng nghĩa doanh nghiệp đó có quy mô nhỏ tại Việt Nam. Đây là vị trí tương đối của cổ phiếu khi đặt trong không gian đầu tư rộng hơn của khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Kết quả chính thức trùng với dự báo trước đó của Chứng khoán Yuanta về số lượng và danh sách 27 cổ phiếu. Tuy nhiên, FTSE Russell mới xác định thành phần các rổ chỉ số; giá trị mua dành cho từng mã vẫn là ước tính của các công ty chứng khoán, được xây dựng dựa trên tổng tài sản của các quỹ, tỷ trọng dự kiến và dữ liệu thị trường tại thời điểm lập báo cáo.

Theo lịch công bố, các thay đổi của kỳ rà soát tháng 9/2026 dự kiến có hiệu lực sau khi thị trường đóng cửa ngày 18/9, tương ứng từ phiên giao dịch ngày 21/9. FTSE Russell vẫn có thể thực hiện một số điều chỉnh kỹ thuật trước khi xác nhận danh mục cuối cùng.

Lực cầu tập trung vào một số cổ phiếu

Điểm đáng chú ý không chỉ nằm ở số lượng 27 cổ phiếu mà còn ở mức độ phân hóa của dòng tiền. Theo mô hình của Yuanta sử dụng dữ liệu đến ngày 31/7/2026, tổng giá trị mua trong toàn bộ quá trình đưa cổ phiếu Việt Nam vào FTSE GEIS được ước tính khoảng 1,5 tỷ USD. Trong đó, phần lớn vốn tập trung vào một số mã có tỷ trọng cao.

Theo ước tính của Yuanta, VIC và VHM có thể nhận gần 49% tổng giá trị mua dự kiến trong toàn bộ lộ trình đưa cổ phiếu Việt Nam vào FTSE GEIS. Ảnh minh họa

VIC dẫn đầu với giá trị mua dự kiến khoảng 554,18 triệu USD, tương đương 36,95% tổng lượng vốn. VHM đứng thứ hai với gần 173,87 triệu USD, chiếm 11,59%.

Như vậy, riêng VIC và VHM có thể nhận khoảng 728 triệu USD, tương đương gần 49% tổng giá trị mua dự báo. Nếu tính cả VCB, nhóm cổ phiếu được FTSE xếp vào Large Cap chiếm xấp xỉ 53% dòng vốn.

Sau VIC và VHM, HPG được dự báo thu hút khoảng 85,53 triệu USD; VPB hơn 56,24 triệu USD; MSN khoảng 55,18 triệu USD; FPT khoảng 53,7 triệu USD và VCB gần 51,93 triệu USD.

Một số cổ phiếu khác có giá trị mua dự kiến tương đối lớn gồm VNM với 48,51 triệu USD, SSI hơn 39,28 triệu USD, STB khoảng 38,42 triệu USD, MCH hơn 35,13 triệu USD, HDB khoảng 32,45 triệu USD và VIX hơn 30,35 triệu USD.

Ở nhóm còn lại, giá trị mua ước tính dao động từ khoảng 14 triệu USD đến hơn 27 triệu USD mỗi mã. Tuy cùng được bổ sung vào FTSE Global All Cap, mức phân bổ dành cho các cổ phiếu có thể chênh nhau hàng chục lần.

Tác động đến giá cổ phiếu còn phụ thuộc vào tương quan giữa lượng mua và thanh khoản giao dịch. Một mã nhận giá trị mua lớn nhưng có thanh khoản cao có thể hấp thụ dòng vốn nhanh hơn cổ phiếu nhận ít tiền nhưng lượng giao dịch hằng ngày thấp.

Theo tính toán của Yuanta, MCH là cổ phiếu có thời gian hấp thụ dòng vốn đợt đầu cao nhất. Giá trị mua dự kiến khoảng 3,51 triệu USD, trong khi giá trị giao dịch bình quân 20 phiên chỉ đạt 1,65 triệu USD mỗi ngày, tương đương khoảng 2,1 ngày giao dịch.

Với VIC, dòng tiền đợt đầu được ước tính khoảng 55,42 triệu USD, tương đương 1,9 ngày giao dịch theo thanh khoản bình quân 20 phiên. VHM cần khoảng 1,2 ngày để hấp thụ lượng vốn dự kiến.

Ngược lại, SHB và GEX có thanh khoản lớn hơn nhiều so với lượng mua trong đợt đầu. Mỗi mã chỉ cần khoảng 0,1 ngày giao dịch để hấp thụ dòng tiền dự báo. Do đó, tác động cung - cầu tại các cổ phiếu này có thể không rõ bằng MCH, VIC hay VHM.

Những ước tính trên cũng cho thấy không thể đồng nhất việc được bổ sung vào chỉ số với khả năng giá cổ phiếu tăng ngay. Các quỹ thụ động mua cổ phiếu theo trọng số, nhưng diễn biến giá còn chịu ảnh hưởng của định giá, kết quả kinh doanh, xu hướng thị trường và hoạt động mua bán của các nhóm nhà đầu tư khác.

Một phần kỳ vọng cũng có thể đã được phản ánh vào giá trước ngày cơ cấu. Bên cạnh đó, trọng số và giá trị mua thực tế còn thay đổi theo thị giá, tỷ giá, tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng, dư địa sở hữu nước ngoài và quy mô tài sản của các quỹ tại thời điểm giải ngân.

Vì vậy, sau khi danh mục 27 mã được xác định, yếu tố cần theo dõi không còn chỉ là cổ phiếu nào “có tên” trong rổ FTSE. Mức phân bổ chính thức, thanh khoản và khả năng đáp ứng nhu cầu mua của nhà đầu tư nước ngoài mới quyết định mức độ tác động tại từng mã.

Hải Yên/Báo Tin tức và Dân tộc