Đống Đa gỡ điểm nghẽn môi trường từ ngõ phố

Từ phong trào thi đua đến chuyển động ở cơ sở

Trong câu chuyện xây dựng đô thị văn minh, môi trường luôn là một trong những bài toán khó, bởi đây không chỉ là chuyện thu gom rác hay quét dọn đường phố, mà còn là câu chuyện ý thức, nếp sống và trách nhiệm cộng đồng. Với một địa bàn đô thị đông dân, nhiều tuyến phố, nhiều khu dân cư đan xen, phường Đống Đa càng phải đi bằng con đường bền bỉ, kiên trì, lấy sự tham gia của người dân làm trung tâm để gỡ dần những “nút thắt” đã tồn tại lâu nay. Đó cũng là tinh thần chung của Hà Nội khi thành phố đang triển khai đồng bộ các giải pháp khắc phục điểm nghẽn về ô nhiễm môi trường, huy động tổng lực các nguồn lực để cải thiện chất lượng sống cho người dân Thủ đô.

Phụ nữ phường Đống Đa tích cực tham gia vệ sinh môi trường. Ảnh: PV

Trên địa bàn phường Đống Đa, hướng đi ấy được cụ thể hóa khá rõ từ sau khi UBND phường ban hành Kế hoạch số 06/KH-UBND ngày 11-7-2025 về thực hiện phong trào thi đua “Sáng - xanh - sạch - đẹp”. Kế hoạch xác định mục tiêu không chỉ nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cấp ủy, tổ dân phố và nhân dân trong giữ gìn vệ sinh môi trường, mà còn gắn chặt với cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”, trọng tâm là xây dựng đô thị văn minh. Việc tổng vệ sinh vì thế được duy trì thành nền nếp vào chiều thứ sáu đối với cơ quan, đơn vị và sáng thứ bảy tại các tổ dân phố, thay vì chỉ làm theo đợt hay theo phong trào ngắn hạn.

Thanh niên Đống Đa chung tay bóc xóa quảng cáo rao vặt, tạo bộ mặt đô thị sạch đẹp. Ảnh: PV

Từ định hướng đó, hàng loạt phần việc cụ thể được đặt ra như chỉnh trang tường rào, cổng ngõ, trồng cây xanh, phát quang, bóc xóa quảng cáo rao vặt trái phép, xử lý các bảng quảng cáo vi phạm, giữ gìn mỹ quan đô thị và ngăn ngừa các hành vi xả rác bừa bãi. Điều đáng nói là cách làm ở Đống Đa không tách rời bảo vệ môi trường khỏi đời sống hằng ngày, mà biến thành một phần của sinh hoạt cộng đồng. Khi mỗi cơ quan duy trì “Cuối tuần xanh”, mỗi tổ dân phố có lịch tổng vệ sinh, mỗi khu dân cư chủ động chọn việc cụ thể để làm, thì bảo vệ môi trường không còn là khẩu hiệu treo trên băng rôn, mà trở thành việc thường xuyên, ai cũng có phần trách nhiệm.

Sáng 21-3 vừa qua, không khí ấy tiếp tục được nối dài khi phường Đống Đa tổ chức Lễ phát động “Ngày cuối tuần xanh”, ký kết chương trình phối hợp bảo vệ môi trường năm 2026 và đồng loạt ra quân tổng vệ sinh tại nhiều tuyến phố, khu dân cư, công viên trên địa bàn.

Trong sự kiện "Ngày cuối tuần xanh", Công ty Sản xuất nhựa Duy Tân trao tặng phường 400 thùng rác các loại và các suất quà cho hội viên phụ nữ, công nhân môi trường có hoàn cảnh khó khăn tích cực tham gia vệ sinh môi trường trên địa bàn. Ảnh: PV

Khi tham gia các hoạt động chỉnh trang đô thị, Phó Chủ tịch UBND phường Đống Đa Nguyễn Trọng Hải đã kêu gọi mỗi hộ dân, mỗi tuyến phố, mỗi tổ dân phố đồng loạt tổng vệ sinh, dọn rác, phát quang cây cỏ, quét vôi gốc cây, trồng và chăm sóc hoa cỏ, cây xanh. Ông cũng đề nghị các đoàn thể, tổ chức chính trị - xã hội, lực lượng vũ trang và thanh niên tình nguyện tích cực bóc xóa quảng cáo, xóa các “điểm đen rác”, thu gom phế thải, chỉnh trang khu vực công cộng.

Lan tỏa nếp sống xanh từ những ngõ phố hạnh phúc

Một trong những điểm dễ nhận thấy nhất trong nỗ lực gỡ điểm nghẽn môi trường ở Đống Đa là sự xuất hiện ngày càng nhiều mô hình ngõ phố xanh, sạch, đẹp gắn với cảm xúc cộng đồng. Không chỉ đơn thuần là dọn sạch rác hay quét lại tường cũ, nhiều khu dân cư đã chủ động làm đẹp không gian sống bằng tranh tường, cờ dây, cây xanh, giỏ hoa, tạo nên diện mạo mới cho những con ngõ vốn trước đây chật chội, lộn xộn hoặc thiếu điểm nhấn cảnh quan. Những đổi thay ấy không chỉ tác động đến mỹ quan đô thị, mà còn tác động trực tiếp đến tâm lý, ý thức và cách ứng xử của người dân với chính không gian mình đang sống.

Ngõ phố hạnh phúc với tranh bích họa kích thước lớn. Ảnh: PV

Tiêu biểu là công trình “Ngõ phố hạnh phúc” tại ngõ 3 phố Thái Hà. Công trình gồm ba hạng mục chính là tranh vẽ tường diện tích 175m2, cờ dây trải dài 700m và hơn 70 cây hạnh phúc bố trí dọc ngõ. Từ một không gian từng có nhiều xe máy để lộn xộn, đôi chỗ khá bừa bộn, nơi đây đã trở thành điểm nhấn sinh động, sáng sủa và nhiều cảm xúc hơn trong đời sống dân cư. Thành công của mô hình cho thấy, khi biết khơi dậy tinh thần đồng thuận và trao cho cộng đồng một mục tiêu cụ thể, thì việc giữ gìn môi trường sẽ bền hơn rất nhiều so với cách làm chỉ trông chờ vào lực lượng chức năng.

Ngõ nhỏ sạch đẹp lan tỏa ý thức bảo vệ môi trường ở phường Đống Đa. Ảnh: PV

Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Đống Đa Trần Thị Minh Xuân chia sẻ, mong muốn của phường là tạo ra một không gian “sáng - xanh - sạch - đẹp”, xóa bỏ hình ảnh con ngõ trước đây khá bừa bộn. “Khi người dân sau giờ làm việc, học tập trở về nhà, đi qua con ngõ rợp cờ đỏ, có tranh sinh động và dãy cây xanh mướt, ai cũng cảm thấy phấn khởi hơn”, bà Trần Thị Minh Xuân chia sẻ.

Từ mô hình điểm, tinh thần “ngõ phố hạnh phúc” đang tiếp tục được lan tỏa trên địa bàn phường. Mỗi bức tranh tường, mỗi giỏ hoa, mỗi đoạn ngõ được chỉnh trang đều góp phần nhắc nhở người dân về trách nhiệm giữ gìn vệ sinh, bảo vệ không gian sống chung. Ở một góc độ khác, đây cũng chính là cách phường Đống Đa tháo gỡ điểm nghẽn môi trường bằng phương thức mềm nhưng bền - lấy thay đổi cảnh quan để dẫn dắt thay đổi hành vi, lấy niềm tự hào khu dân cư để nuôi dưỡng nếp sống văn minh. Khi người dân thấy con ngõ của mình đẹp hơn, sạch hơn, đáng tự hào hơn, họ cũng sẽ có xu hướng gìn giữ và nhắc nhau cùng giữ.

Hoa Thành - Đỗ Hưng