Đề xuất kéo dài metro Bến Thành - Suối Tiên 41 km, kết nối trực tiếp sân bay Long Thành

Theo đề xuất của tỉnh Đồng Nai, tuyến kéo dài sẽ bắt đầu từ khu vực Tân Vạn - điểm cuối hiện tại của tuyến metro số 1, sau đó vượt sông Đồng Nai, đi dọc quốc lộ 1 vào trung tâm hành chính mới của tỉnh. Tuyến tiếp tục theo hành lang quy hoạch đường sắt Biên Hòa - Long Thành và tỉnh lộ 771, cắt qua cao tốc TP.HCM - Long Thành trước khi kết nối trực tiếp vào sân bay.

Tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 60.261 tỷ đồng, trong đó chi phí bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khoảng 4.323 tỷ đồng. Dự án sử dụng quỹ đất khoảng 192 ha và được đề xuất triển khai theo phương thức đối tác công tư (PPP), hợp đồng BT. Nhà đầu tư sẽ đảm nhận phần xây dựng, trong khi ngân sách nhà nước chi trả chi phí giải phóng mặt bằng. Thời gian thực hiện dự kiến từ năm 2026 đến 2030.

Hiện nay, tuyến metro Bến Thành - Suối Tiên dài gần 20 km, tổng vốn hơn 43.700 tỷ đồng, gồm 14 nhà ga và đã đưa vào vận hành từ cuối năm 2024. Đây là tuyến đường sắt đô thị đầu tiên của TP.HCM, đóng vai trò nền tảng cho việc mở rộng mạng lưới metro trong tương lai.

Đề xuất kéo dài metro Bến Thành - Suối Tiên 41 km, kết nối trực tiếp sân bay Long Thành

Theo đánh giá của tỉnh Đồng Nai, sân bay Long Thành là công trình trọng điểm quốc gia. Khi giai đoạn 1 đi vào hoạt động, dự kiến vào cuối năm 2026, nhu cầu vận chuyển hành khách sẽ tăng mạnh. Trong khi đó, hệ thống kết nối hiện chủ yếu dựa vào đường bộ, tiềm ẩn nguy cơ quá tải và ùn tắc.

Trong bối cảnh này, việc phát triển tuyến metro kết nối TP.HCM - Đồng Nai - sân bay Long Thành được xem là giải pháp vận tải khối lượng lớn, giúp giảm áp lực giao thông đường bộ, đồng thời tạo động lực phát triển đô thị và dịch vụ theo định hướng giao thông công cộng.

UBND tỉnh Đồng Nai cho rằng dự án cần được triển khai theo cơ chế khẩn cấp theo quy định của Luật Xây dựng 2020, nhằm bảo đảm tiến độ đồng bộ với sân bay. Nếu thực hiện theo quy trình thông thường, dự án khó đáp ứng yêu cầu về thời gian.

Tỉnh đề xuất được giao làm cơ quan chủ trì triển khai dự án, trong khi Bộ Xây dựng sẽ đảm nhận thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi và các bước thiết kế kỹ thuật.

Để rút ngắn tiến độ, dự án được kiến nghị áp dụng cơ chế đặc thù như lựa chọn nhà đầu tư trong trường hợp đặc biệt, cho phép chỉ định thầu ở nhiều khâu từ khảo sát, thiết kế đến thi công. Đồng thời, phương thức “thiết kế - thi công đồng thời” cũng được đề xuất nhằm đẩy nhanh tiến độ triển khai.

Bên cạnh dự án này, TP.HCM cũng đang hoàn tất thủ tục đầu tư tuyến metro Thủ Thiêm - Long Thành, dự kiến khởi công vào giữa năm 2026, qua đó từng bước hoàn thiện mạng lưới giao thông kết nối khu vực phía Đông và sân bay quốc tế Long Thành.

Hùng Nguyễn