Đề xuất giảm 50% đoàn phí công đoàn, tăng phúc lợi cho người lao động

Ngày 3-6, Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam nhiệm kỳ 2026 - 2031 chính thức khai mạc phiên làm việc thứ nhất cùng các phiên thảo luận chuyên đề với nhiều đề xuất liên quan trực tiếp đến thu nhập và đời sống của hàng triệu đoàn viên, người lao động.

Một trong những nội dung thu hút nhiều sự quan tâm là đề xuất giảm mức đóng đoàn phí công đoàn.

Tiếp tục tinh gọn bộ máy

Trình bày báo cáo sửa đổi, bổ sung Điều lệ Công đoàn Việt Nam, ông Nguyễn Xuân Hùng, Phó Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam cho biết dự thảo Điều lệ khóa XIV có nhiều điều chỉnh về tài chính nhằm phù hợp với chủ trương của Đảng và quy định pháp luật hiện hành.

Đáng chú ý, dự thảo đề xuất sửa đổi điểm a khoản 1 Điều 23 theo hướng giảm mức đóng đoàn phí công đoàn từ 1% xuống còn 0,5% mức tiền lương làm căn cứ đóng BHXH.

Nếu được thông qua, đây sẽ là thay đổi tác động trực tiếp đến khoản đóng góp thường xuyên của đoàn viên công đoàn.

Thêm vào đó, dự thảo cũng đề xuất điều chỉnh quy định về đối tượng đóng 2% kinh phí công đoàn để bảo đảm thống nhất với Luật Công đoàn năm 2024.

Một điểm mới khác là bổ sung quy định hằng năm Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam báo cáo Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam về dự toán và quyết toán tài chính công đoàn nhằm tăng tính công khai, minh bạch.

Ông Nguyễn Xuân Hùng, Phó Chủ tịch Tổng Liên đoàn lao động Việt Nam báo cáo về sửa đổi, bổ sung Điều lệ Công đoàn Việt Nam. Ảnh: CTV

Đáng chú ý, nhiều quy định mang tính “đóng khung” về mô hình công đoàn sẽ không đưa trực tiếp vào Điều lệ mà giao Ban Chấp hành Tổng Liên đoàn hướng dẫn thực hiện để tăng tính linh hoạt.

Đồng thời, dự thảo bổ sung các quy định về một số mô hình tổ chức đặc thù như công đoàn tập đoàn kinh tế, công đoàn xã - phường - đặc khu, công đoàn khu công nghiệp, công đoàn đơn vị sự nghiệp trung ương, công đoàn đại học và Nghiệp đoàn Nghề cá Việt Nam.

Không chỉ tăng lương mà phải giúp công nhân giảm chi phí sống

Tại các phiên thảo luận chuyên đề, nhiều ý kiến cho rằng câu chuyện cải thiện thu nhập cho người lao động cần nhìn rộng hơn việc tăng lương.

Hiện tiền lương của một bộ phận lao động nữ vẫn chưa tương xứng với cường độ làm việc, trong khi chi phí nhà ở, gửi trẻ và chăm sóc sức khỏe ngày càng tạo áp lực lớn.

Từ thực tế đó, các địa phương đề xuất tiếp tục đầu tư nhà ở xã hội, phát triển nhà trẻ, bổ sung các thiết chế phục vụ công nhân tại khu công nghiệp và nghiên cứu chính sách hỗ trợ với nhóm lao động khó khăn.

Nhiều ý kiến cho rằng nếu giảm được các khoản chi cố định hằng tháng thì thu nhập thực tế của người lao động sẽ được cải thiện rõ hơn so với chỉ tăng lương danh nghĩa.

Điểm đáng chú ý của các tham luận lần này là cách tiếp cận mới: Chuyển từ tư duy “đòi tăng lương” sang “tăng năng lực – giảm chi phí – tăng quyền thương lượng”.

Theo bà Nguyễn Thị Thanh Hoàn, Trưởng ban Chính sách, pháp luật và Quan hệ lao động Công đoàn Dệt may Việt Nam, người lao động hiện nay không chỉ quan tâm đến tiền lương mà còn cần môi trường làm việc an toàn, cơ hội phát triển nghề nghiệp, chăm sóc sức khỏe thể chất, tinh thần và phúc lợi cho gia đình.

Vì vậy, nhiều hoạt động chăm lo mới đã được triển khai như đào tạo kỹ năng để giữ việc làm bền vững, hỗ trợ vé xe về quê, tổ chức bữa cơm công đoàn, phiên chợ nghĩa tình, trợ giá hàng thiết yếu, xây dựng không gian thể thao – giải trí trong doanh nghiệp và chính sách riêng cho lao động nữ.

Riêng giai đoạn 2023-2025, ngành dệt may cho biết đã có hơn 181.700 lượt công nhân được đào tạo kỹ năng nghề; hơn 600.000 lượt đoàn viên hưởng các chương trình phúc lợi với tổng giá trị trên 30 tỉ đồng.

VIẾT LONG