Dầu bật tăng, căng thẳng leo thang tại Hormuz, lo lắng trước dự luật mới

Thị trường dầu mỏ toàn cầu vừa trải qua một phiên giao dịch đầy biến động khi giá dầu Brent và WTI đồng loạt bật tăng, xóa sạch đà giảm của đầu tuần. 

Kết thúc phiên giao dịch 6/8, giá dầu Brent tăng 3,89% lên 82,54 USD/thùng, trong khi dầu WTI tăng 3,31% lên 77,71 USD/thùng. Sáng 7/8, đà tăng tiếp tục khi Brent tiến sát 83,48 USD/thùng và WTI lên 78,84 USD/thùng.

Nguyên nhân chính vẫn đến từ những diễn biến địa chính trị mới nhất liên quan đến tuyến huyết mạch vận chuyển năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới - eo biển Hormuz.

Căng thẳng leo thang tại eo biển Hormuz

Theo thông tin từ hãng thông tấn bán chính thức Fars của Iran, Ủy ban An ninh Quốc gia và Chính sách Đối ngoại của Quốc hội nước này đang xem xét dự thảo "Hành động Chiến lược vì An ninh và Phát triển Bền vững Eo biển Hormuz và Vịnh Ba Tư". 

Dự luật quy định cấm tàu thuyền mang cờ Mỹ, Israel và các quốc gia bị Tehran coi là "thù địch" lưu thông qua eo biển Hormuz. Các tàu chở hàng hóa quân sự hoặc dân sự liên quan đến Israel, cũng như tàu bị cáo buộc tham gia hoạt động chống Iran và các lực lượng đồng minh cũng thuộc diện bị cấm. 

Dự luật đề xuất mức phạt lên tới 20% giá trị lô hàng và tàu vi phạm, đồng thời yêu cầu các bên gây thiệt hại cho Iran phải bồi thường trước khi được phép quá cảnh.

 Các tàu chở dầu băng qua eo biển Hormuz, huyết mạch vận chuyển năng lượng của thế giới. Ảnh: Xinhua

Trước khi xung đột bùng phát vào cuối tháng 2, eo biển Hormuz vận chuyển khoảng 1/5 tổng nguồn cung dầu thô và khí đốt tự nhiên hóa lỏng toàn cầu mỗi ngày. Việc phong tỏa hoặc hạn chế lưu thông qua tuyến đường này sẽ gây ra cú sốc lớn đối với thị trường năng lượng thế giới.

Iran đang tìm cách thu phí từ 5% đến 7% giá trị hàng hóa đối với các tàu sử dụng eo biển. Trong khi đó, Oman thảo luận về mức phí khoảng 3%, còn phía Mỹ muốn hoàn toàn không áp phí. 

Chuyên gia Tim Waterer từ KCM Trade nhận xét: "Thị trường đã chứng kiến ít nhất một thỏa thuận ngắn hạn vào đầu năm nay và niềm tin rằng một hiệp ước mới sẽ khôi phục hoàn toàn các chuyến tàu chở dầu vẫn còn thấp. Sự hoài nghi này đã tiếp tục tạo ra một ‘sàn đỡ’ cho giá dầu”.

Các điểm nóng khác gia tăng rủi ro

Không chỉ căng thẳng tại Hormuz, thị trường còn đối mặt với hàng loạt rủi ro khác. Tại Yemen, lực lượng Houthi tuyên bố đã tấn công bằng tên lửa vào tàu chở dầu của Saudi Arabia tại Biển Đỏ và Vịnh Aden. 

Houthi tuyên bố đã nhắm mục tiêu vào 8 tàu chở dầu của Saudi và buộc 29 tàu khác phải quay đầu. 

Dữ liệu vận chuyển cho thấy xuất khẩu dầu thô của các nước Vùng Vịnh trong tháng 7 vẫn thấp hơn khoảng 40% so với thời điểm trước chiến tranh.

Tại Nga, các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái vào các nhà máy lọc dầu diễn ra thường xuyên hơn, với những cơ sở hạ tầng năng lượng trọng yếu trở thành mục tiêu. Chỉ trong tháng 7/2026, các báo cáo ghi nhận nhiều vụ tấn công vào các nhà máy lọc dầu quy mô lớn trên khắp lãnh thổ Nga. 

Việc hoạt động của nhiều nhà máy bị gián đoạn đã góp phần gây ra tình trạng thiếu hụt nhiên liệu tại một số khu vực và khiến chính phủ Nga phải gia hạn lệnh cấm xuất khẩu dầu diesel, đồng thời thắt chặt bảo vệ các cơ sở lọc dầu. 

Điều này đã làm dấy lên lo ngại về nguồn cung các sản phẩm lọc dầu từ một trong những nhà sản xuất năng lượng hàng đầu thế giới.

Dự báo: Thị trường vẫn bất định

Dennis Kissler, Phó Chủ tịch cấp cao tại BOK Financial, nhận định: "Các nhà giao dịch vẫn tập trung vào thỏa thuận Mỹ - Iran; quá trình này càng kéo dài, giá càng có xu hướng quay đầu tăng trở lại".

John Kilduff, chuyên gia tại Again Capital, cảnh báo các cuộc tấn công của Houthi cho thấy tuyến vận chuyển qua Biển Đỏ vẫn đang bị đe dọa thường xuyên.

"Thị trường không kỳ vọng một thỏa thuận hoàn hảo. Họ hiểu rằng dù có thỏa thuận, Hormuz sẽ chỉ mở lại một phần với các điều kiện kiểm soát", Lin Ye từ Rystad Energy nhận xét.

Vandana Hari, nhà sáng lập Vanda Insights, nhận xét: "Các tín hiệu tuần này về thỏa thuận vận chuyển tiềm năng giữa Iran và Oman đã tạo ra một chuyến tàu lượn siêu tốc trong tâm lý thị trường, nhưng hiện tại vẫn để ngỏ câu hỏi về những điều kiện cần đạt được để thỏa thuận được chốt".

Tương lai của giá dầu sẽ phụ thuộc rất lớn vào diễn biến của cuộc xung đột Iran-Mỹ và khả năng đạt được một thỏa thuận bền vững cho eo biển Hormuz. 

Miễn là bất ổn còn tồn tại, các nhà đầu tư và thị trường sẽ vẫn ở trong tình trạng "thấp thỏm", sẵn sàng đẩy giá lên cao hơn nữa trước bất kỳ dấu hiệu căng thẳng mới nào.

Theo Financial Times, Vanda Insights, Fars News Agency

Tử Huy