Dấu ấn sáng tạo từ triển lãm mỹ thuật tỉnh Bắc Ninh

Đa dạng phong cách, giàu sức biểu đạt

Gần 100 tác phẩm trưng bày với đủ thể loại hội họa, điêu khắc và phong phú chất liệu từ sơn mài, sơn dầu truyền thống đến các chất liệu tổng hợp mới đã thể hiện sự kế thừa và đổi mới trong tư duy nghệ thuật.

Ban Tổ chức Triển lãm Mỹ thuật Bắc Ninh 2026 cùng các họa sĩ bên tác phẩm đạt giải Nhất - "Ngày bình thường ở bản".

Họa sĩ Nguyễn Hồng Quang, Chi hội trưởng Chi hội Mỹ thuật Bắc Ninh (Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh) cho biết: Sau bước khởi đầu này, các họa sĩ sẽ có thêm động lực để tiếp tục lao động nghệ thuật với khát vọng sáng tạo mạnh mẽ hơn. Mục tiêu không phải tập trung vào số lượng mà là tạo nên những tác phẩm có giá trị tư tưởng và nghệ thuật, góp phần tôn vinh, nâng tầm giá trị văn hóa và con người Bắc Ninh.

Bước vào không gian triển lãm, công chúng dễ dàng cảm nhận sự đa dạng về ngôn ngữ tạo hình. Từ chiều sâu trầm lắng của sơn mài truyền thống, sự phóng khoáng trong bút pháp sơn dầu, acrylic đến hình khối giàu sức biểu đạt của điêu khắc, mỗi tác phẩm đều thể hiện cách xử lý chất liệu, tư duy tạo hình và cá tính sáng tạo riêng của từng tác giả. Sự độc lập trong phong cách, chỉn chu trong lao động nghệ thuật cùng khát vọng đổi mới của mỗi tác giả đã mang đến một không gian nghệ thuật đa chiều, góp phần khẳng định sức sống và khả năng thích ứng của mỹ thuật Bắc Ninh trong dòng chảy nghệ thuật.

Năm nay, Ban Tổ chức triển lãm đã tuyển chọn và trao 14 giải thưởng cho các tác phẩm tiêu biểu, trong đó có 1 giải A, 2 giải B, 3 giải C và 8 giải Khuyến khích.

Cùng với tên tuổi các họa sĩ gạo cội, triển lãm còn có sự tham gia của lực lượng họa sĩ trẻ được đào tạo bài bản với trữ lượng văn hóa và kiến thức tích lũy, cho thấy một tinh thần kế thừa, đổi mới của mỹ thuật Bắc Ninh. Từ những góc nhìn đa chiều, 97 tác phẩm trưng bày tại triển lãm đã phản ánh sinh động vẻ đẹp quê hương, đất nước, con người; đời sống lao động, sản xuất và công cuộc đổi mới, phát triển của quê hương Bắc Ninh ngàn năm văn hiến. Mỗi tác phẩm là một mảnh ghép của đời sống hiện thực được chưng cất từ những quan sát tinh tế, trải nghiệm thực tiễn và rung cảm chân thực của người nghệ sĩ. Nhiều tác giả có sự tìm tòi, đổi mới trong ngôn ngữ tạo hình, chất liệu và phương thức biểu đạt, khẳng định sức sáng tạo và sự phát triển tích cực của mỹ thuật Bắc Ninh.

Chia sẻ về tác phẩm đạt giải Nhất - "Ngày bình thường ở bản", tác giả Nguyễn Hồng Quang cho biết: Tác phẩm được hình thành từ chuyến đi thực tế tại các bản làng vùng cao, nơi vẻ đẹp bình yên của thiên nhiên tương phản với cuộc sống còn nhiều thiếu thốn của bà con. Hình ảnh cụ già lao động trong bức tranh chính là điểm nhấn giàu cảm xúc, được chăm chút tỉ mỉ từ tỷ lệ, cấu trúc đến sức nặng của hình khối nhằm truyền tải chân thực công việc, tuổi tác và tinh thần lao động của nhân vật.

Khẳng định bản sắc

Luôn quan tâm và theo sát đời sống sáng tạo mỹ thuật Bắc Ninh, họa sĩ Lương Xuân Đoàn, Chủ tịch Hội Mỹ thuật Việt Nam nhận định: Mỹ thuật Bắc Ninh đang vững vàng phát triển với một diện mạo đa dạng và giàu sức sống. Theo ông, việc đi sâu vào hiện thực, phản ánh chân thực đời sống là minh chứng cho sự sáng tạo không ngừng của đội ngũ họa sĩ, nhà điêu khắc. Điều đáng quý hơn cả là mỗi nghệ sĩ đều giữ được nét riêng, bản sắc sáng tạo độc lập. Trên nền tảng tri thức, sự điềm đạm, thấu hiểu sâu sắc di sản văn hóa cùng tinh thần đổi mới, họ đã tìm cho mình những tiếng nói, góc nhìn và cách biểu đạt mới so với chính họ ngày hôm qua.

Triển lãm Mỹ thuật Bắc Ninh 2026 thu hút công chúng trẻ thưởng lãm.

Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo và công nghệ đồ họa ngày càng thâm nhập sâu vào lĩnh vực nghệ thuật, câu hỏi về giá trị cốt lõi của sáng tạo đang được đặt ra. Liệu công nghệ có thể thay thế cảm xúc, trải nghiệm và trái tim của người nghệ sĩ?

Trao đổi về vấn đề này, họa sĩ Lương Xuân Đoàn bày tỏ niềm vui khi tại Triển lãm Mỹ thuật Bắc Ninh năm nay không thấy sự can thiệp của công nghệ làm mất đi tính chân thực của tác phẩm. Theo Chủ tịch Hội Mỹ thuật Việt Nam, công nghệ luôn có hai mặt lợi và hại song hành, đòi hỏi người nghệ sĩ phải hết sức cẩn trọng. Ông nhấn mạnh: "Điều quan trọng trước hết của mỗi người nghệ sĩ là bảo trọng phẩm cách cá nhân và giữ vững quyền lực sáng tạo. Tuyệt đối không lạm dụng công nghệ hay AI vào tác phẩm. Bởi, khi chấp nhận để công nghệ can thiệp đồng nghĩa với việc nghệ sĩ tự đánh mất đi quyền lực sáng tạo tối thượng của chính mình".

Trong kỷ nguyên số, công nghệ có thể hỗ trợ các nghệ sĩ mở rộng phương thức quảng bá, giới thiệu tác phẩm nhưng không thể thay thế trải nghiệm sống, chiều sâu văn hóa và những rung động thẩm mỹ được kết tinh từ cảm xúc chân thực. Giá trị bền vững của một tác phẩm nằm ở khả năng chạm đến trái tim, khơi gợi suy ngẫm và lưu giữ dấu ấn sáng tạo độc bản của mỗi tác giả. Đó cũng là thước đo để mỹ thuật Bắc Ninh tiếp tục khẳng định bản sắc.

Bài, ảnh: Thuận Thảo