Đánh thức tiềm năng giữa đại ngàn

Người dân và du khách trải nghiệm các dịch vụ tại khu vực thác Đồng Quan. Ảnh: Thùy Linh

Những ngày hè, thác Đồng Quan bước vào mùa đông khách nhất trong năm. Trên các lối đi dẫn lên thác, từng đoàn khách nối nhau khám phá các tầng thác, tận hưởng làn nước mát lạnh giữa cái nắng như đổ lửa của mùa hè. Dưới chân thác nhiều em nhỏ thích thú nô đùa.

Chị Lê Minh Trang, du khách đến từ Nông Cống, chia sẻ: “Gia đình tôi thường chọn những điểm du lịch gần để nghỉ ngơi vào dịp cuối tuần. Điều chúng tôi thích ở Đồng Quan là cảnh quan còn nguyên sơ, không khí mát mẻ, phù hợp cho các con trải nghiệm thiên nhiên. Mỗi lần đến đây đều có cảm giác thư giãn, dễ chịu”.

Không chỉ có du khách trong tỉnh, những năm gần đây, thác Đồng Quan còn thu hút nhiều đoàn khách đến từ các tỉnh lân cận. Theo những người làm dịch vụ tại đây, cuối tuần luôn là thời điểm đông khách nhất. Từ đầu mùa hè đến nay, Khu Du lịch sinh thái thác Đồng Quan đón hơn 7.000 lượt khách đến tham quan, trải nghiệm. Con số ấy cho thấy sức hút ngày càng rõ nét của điểm đến giữa vùng núi phía Tây xứ Thanh.

Thác Đồng Quan bắt nguồn từ đỉnh núi Bù Mùn cao hơn 1.000m so với mực nước biển. Từ những khe suối nhỏ len lỏi giữa đại ngàn, dòng nước hội tụ rồi đổ xuống qua nhiều tầng đá, tạo nên thắng cảnh mang vẻ đẹp vừa hùng vĩ, vừa thơ mộng. Chính nét nguyên sơ ấy đã trở thành lợi thế để Đồng Quan thu hút du khách trong và ngoài tỉnh.

Sức hút của Đồng Quan không chỉ đến từ cảnh sắc thiên nhiên mà còn bắt nguồn từ văn hóa bản địa. Những năm gần đây, cùng với lượng khách ngày càng tăng, các hoạt động dịch vụ và trải nghiệm văn hóa cũng từng bước được hình thành, góp phần tạo thêm sinh kế cho người dân địa phương.

Ông Hà Thanh Xuyến, một hộ kinh doanh dịch vụ ăn uống tại khu vực thác, cho biết: “Vào cuối tuần và các dịp lễ, lượng khách tăng mạnh. Có thời điểm các nơi nghỉ, nhà sàn đều kín chỗ. Du khách đến đây không chỉ để tắm thác mà còn muốn thưởng thức các món ăn đặc sản, tìm hiểu đời sống văn hóa của người dân địa phương. Do đó, tôi đã vận động đội văn nghệ thôn tham gia các chương trình biểu diễn văn nghệ cộng đồng, giới thiệu những làn điệu dân ca, dân vũ truyền thống của đồng bào Thái phục vụ du khách. Những hoạt động này bước đầu tạo thêm trải nghiệm cho khách tham quan, đồng thời góp phần gìn giữ và lan tỏa các giá trị văn hóa bản địa”.

Khi xu hướng du khách ngày càng ưu tiên những trải nghiệm gắn với thiên nhiên và văn hóa bản địa thì xã Hóa Quỳ càng có lợi thế để phát triển du lịch cộng đồng. Bên cạnh cảnh quan sinh thái đặc sắc của thác Đồng Quan, địa phương còn lưu giữ nhiều giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào Thổ, đồng bào Thái, tạo nên nét riêng cho điểm đến.

Để khai thác hiệu quả những tiềm năng đó, xã Hóa Quỳ đang từng bước gắn phát triển du lịch với bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa địa phương. Ngoài việc tổ chức các lớp tập huấn, trang bị kỹ năng làm du lịch cho người dân, địa phương còn huy động thành viên các câu lạc bộ văn hóa, văn nghệ tham gia phục vụ du khách thông qua các chương trình biểu diễn dân ca, dân vũ truyền thống.

Cùng với phát huy vai trò của cộng đồng, xã Hóa Quỳ cũng chú trọng nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động du lịch. Hiện nay, địa phương giao cho Trung tâm Cung ứng dịch vụ công quản lý khu vực bãi đỗ xe, bể bơi và các hoạt động dịch vụ tại Khu Du lịch thác Đồng Quan. Việc quản lý tập trung góp phần bảo đảm an ninh trật tự, giữ gìn vệ sinh môi trường.

Hành trình phát triển du lịch ở Đồng Quan cũng gặp không ít khó khăn. Đợt bão số 10 năm 2025 đã gây thiệt hại nhiều hạng mục trong khu du lịch. Để kịp đón khách mùa hè, xã Hóa Quỳ đã huy động cán bộ, công chức, giáo viên, lực lượng vũ trang và người dân tham gia dọn dẹp vệ sinh, chỉnh trang cảnh quan. Tuy nhiên, địa phương vẫn gặp khó khăn trong huy động nguồn lực đầu tư hạ tầng. Một số khu vực ven suối cần được kè chống sạt lở để bảo đảm an toàn cho du khách, đồng thời cần tiếp tục đầu tư các hạng mục phục vụ phát triển du lịch.

Phó Chủ tịch UBND xã Hóa Quỳ Lê Anh Tuấn, cho biết: ‘Nghị quyết Đại hội Đảng bộ xã xác định phát triển du lịch gắn với bảo tồn văn hóa là một trong những định hướng quan trọng của địa phương. Vì vậy, trên cơ sở khai thác lợi thế về cảnh quan thiên nhiên, địa phương chú trọng phát huy vai trò chủ thể của người dân, đưa các giá trị văn hóa bản địa vào hoạt động du lịch, từng bước hoàn thiện hạ tầng, nâng cao sức hấp dẫn cho điểm đến, phát triển du lịch cộng đồng bền vững”.

Từ thắng cảnh tự nhiên giữa đại ngàn, thác Đồng Quan đang từng bước trở thành điểm đến thu hút du khách và tạo thêm sinh kế cho người dân địa phương. Dù vẫn còn khó khăn về hạ tầng và nguồn lực đầu tư, nhưng với lợi thế về cảnh quan, văn hóa cùng sự đồng hành của cộng đồng dân cư, du lịch đang mở ra hướng phát triển mới cho Hóa Quỳ, góp phần đánh thức những tiềm năng vốn còn ngủ quên ở miền núi phía Tây xứ Thanh.

Thùy Linh