'Đại biểu phải đi cùng nhịp thở của người dân, doanh nghiệp'

Trong cuộc trao đổi, ông Triêm chia sẻ về động lực ứng cử, ưu tiên hành động, cách thức bám sát kiến nghị cử tri, cùng định hướng nâng tầm cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa - lực lượng chiếm hơn 98% doanh nghiệp và là “mạch đập” của môi trường đầu tư, kinh doanh đô thị.

- Thưa ông, động lực lớn nhất của ông khi được Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam TP. Hồ Chí Minh giới thiệu ứng cử đại biểu HĐND thành phố nhiệm kỳ 2026-2031 là gì?

- Với tôi, đây là vinh dự lớn nhưng trước hết là trách nhiệm rất nặng. Danh xưng đại biểu sẽ không có ý nghĩa nếu không tạo ra chuyển động thật trong đời sống người dân và môi trường kinh doanh. Tôi nhận lời tham gia ứng cử với tâm thế của người “đi làm việc”, không phải “đi làm hình ảnh”. Và vì đã từng trải nghiệm vai trò đại biểu trước đây, tôi hiểu rằng niềm tin của cử tri rất cụ thể: họ muốn được lắng nghe đúng, được phản hồi rõ và được theo đuổi đến cùng.

Ông Phạm Văn Triêm, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa TP. Hồ Chí Minh, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Công ty CP Đầu tư Xây dựng Tân Phước Thịnh

Động lực lớn nhất là mong góp phần thu hẹp khoảng cách giữa chính sách và thực tiễn. Trong quản trị doanh nghiệp, mọi quyết định đều có chi phí cơ hội; trong quản trị đô thị cũng vậy. Nếu thủ tục chậm, phối hợp thiếu đồng bộ, thông tin không minh bạch, thì người chịu “phí” đầu tiên là dân, sau đó là doanh nghiệp, và cuối cùng là sức cạnh tranh của Thành phố. Tôi muốn đem tư duy quản trị “tôn trọng thời gian - đo bằng kết quả” vào việc đại diện và giám sát.

- Ông nhìn nhận thế nào về vai trò của HĐND TP. Hồ Chí Minh trong bối cảnh Thành phố đặt mục tiêu tăng tốc khu vực tư nhân và nâng tầm hệ sinh thái doanh nghiệp?

- HĐND là nơi thể hiện tiếng nói đại diện và vai trò giám sát thực thi ở cấp địa phương. Đối với TP. Hồ Chí Minh, điều quan trọng không chỉ là ban hành đúng, mà còn là thực thi “đúng nhịp” với nhu cầu phát triển. Thành phố đang đặt những mục tiêu tham vọng về khu vực tư nhân trong dài hạn; để đạt được, cần một hệ thống chính sách ổn định, minh bạch, có thể dự báo, đồng thời tháo gỡ được các điểm nghẽn về thủ tục, hạ tầng, chuyển đổi số, nguồn nhân lực.

Tôi đặc biệt quan tâm đến cách HĐND góp phần thúc đẩy một môi trường kinh doanh công bằng và chi phí tuân thủ hợp lý - vì đó là “đất sống” của doanh nghiệp vừa và nhỏ. Nghị quyết 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân cũng đặt yêu cầu tạo đột phá thể chế, củng cố liên kết chuỗi, nâng năng lực nội sinh và hội nhập. Tôi cho rằng vai trò đại biểu là cùng HĐND nhìn thẳng vào các vướng mắc lặp đi lặp lại, truy nguyên nhân đến tận khâu phối hợp, rồi giám sát để có chuyển biến thật.

Ở TP. Hồ Chí Minh, doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm tỷ trọng áp đảo trong cấu trúc doanh nghiệp, khoảng 98-98,5%, tạo việc làm, duy trì sức sống thị trường và góp phần quan trọng vào năng lực cạnh tranh đô thị. Vì vậy, hỗ trợ khu vực này không phải là “ưu ái nhóm yếu thế”, mà là đầu tư trực tiếp cho sức bền tăng trưởng và khả năng chống chịu trước biến động. Khi doanh nghiệp vừa và nhỏ “khỏe”, chuỗi cung ứng, thương mại, dịch vụ của Thành phố sẽ vận hành trơn tru hơn.

- Là người điều hành doanh nghiệp, ông rút ra bài học quản trị nào có thể áp dụng vào vai trò đại biểu dân cử?

- Bài học lớn nhất là: mọi cam kết phải có cơ chế thực hiện, có thước đo và có người chịu trách nhiệm. Doanh nghiệp tồn tại nhờ “uy tín - chất lượng - hiệu quả”; công việc đại biểu cũng vậy, chỉ khác ở chỗ “khách hàng” là cử tri và thước đo là sự hài lòng của người dân về dịch vụ công, hạ tầng, an sinh.

Tôi tin vào nguyên tắc “đi từ con người”: đầu tư cho con người, xây văn hóa chia sẻ, lắng nghe, thấu cảm. Doanh nghiệp muốn bền, phải giữ được đội ngũ; đô thị muốn bền, phải giữ được niềm tin xã hội. Và niềm tin được tạo ra bằng sự minh bạch, sự nhất quán, sự theo đuổi đến cùng các kiến nghị chính đáng. Tôi cũng quen làm việc theo chuỗi: nhận diện vấn đề - phân loại ưu tiên - xác định nút thắt - đề xuất giải pháp - theo dõi kết quả. Nếu trở thành đại biểu, tôi sẽ áp dụng đúng chuỗi đó trong tiếp xúc cử tri và giám sát.

- Ông thường nhấn mạnh “đại biểu gần dân”. Cụ thể, ông sẽ làm gì để việc tiếp xúc cử tri không dừng ở ghi nhận?

- Tôi coi tiếp xúc cử tri là một quy trình chứ không phải một sự kiện. Quy trình đó gồm ít nhất 4 bước: (1) lắng nghe và ghi nhận đầy đủ; (2) phân loại theo thẩm quyền và mức độ cấp bách; (3) chuyển kiến nghị đúng đầu mối, đúng kênh; (4) theo dõi, đôn đốc và phản hồi lại cho cử tri. Tôi muốn mọi kiến nghị đều có “mã theo dõi”, có mốc thời gian phản hồi, có trạng thái xử lý - như cách doanh nghiệp xử lý một yêu cầu khách hàng.

Và để làm được, cần gắn với thực địa: đi xuống khu phố, nhà máy, công trình, cơ sở dịch vụ… nơi vấn đề phát sinh. Nhiều chuyện nếu chỉ đọc báo cáo thì rất đẹp, nhưng người dân lại đang vướng ở khâu nhỏ nhất: một giấy phép, một điểm nghẽn hạ tầng, một thủ tục chồng chéo. Đại biểu phải nhìn thấy “điểm nghẽn ở tầng đất”, không chỉ “tầng giấy”.

- Nếu trở thành đại biểu HĐND, ông sẽ ưu tiên đề xuất/giám sát những nhóm vấn đề nào để vừa hỗ trợ doanh nghiệp vừa nâng chất lượng sống đô thị?

- Tôi ưu tiên các nhóm vấn đề “đụng” trực tiếp vào đời sống và năng lực cạnh tranh. Một là cải thiện môi trường kinh doanh theo hướng minh bạch, ổn định, có thể dự báo - điều kiện tiên quyết để doanh nghiệp nhỏ và vừa yên tâm đầu tư và mở rộng. Hai là các điểm nghẽn hạ tầng đô thị: giao thông, ngập, không gian xanh, quy hoạch - vì chi phí logistics nội đô, thời gian đi lại, chi phí cơ hội đều ảnh hưởng đến năng suất xã hội. Ba là chất lượng dịch vụ công: y tế cơ sở, giáo dục công lập, nhà ở cho công nhân… để lực lượng lao động ổn định, an cư và gắn bó.

Tôi cũng rất coi trọng việc xây dựng cơ chế đối thoại định kỳ giữa chính quyền - doanh nghiệp - hiệp hội theo đúng kênh, đúng thẩm quyền, để kiến nghị không bị “đứt gãy” khi chuyển tầng. Về nguyên tắc, vai trò của tổ chức xã hội - nghề nghiệp trong hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa đã được nêu trong Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, bao gồm đại diện về bảo vệ quyền lợi hợp pháp và tham gia xây dựng, phản biện chính sách.

- Xin cảm ơn ông!

Văn Tâm