Đà Nẵng: Kiến tạo hệ sinh thái sản xuất xanh từ kinh tế tuần hoàn

Tận thu năng lượng, khép kín quy trình sản xuất không xả thải

Kinh tế tuần hoàn trong sản xuất công nghiệp Đà Nẵng đang được hiện thực hóa sinh động thông qua các mô hình áp dụng công nghệ sạch và giải pháp tái sử dụng tài nguyên ngay tại nhà máy sản xuất.

Nhà máy Bia HEINEKEN Việt Nam tại Đà Nẵng sử dụng nguồn năng lượng sinh khối từ mô hình cộng sinh công nghiệp cho lò hơi.

Tại Công ty TNHH Nhà máy Bia HEINEKEN Việt Nam tại Đà Nẵng (Khu công nghiệp Hòa Khánh), ông Trần Bảo Ngọc, Trưởng phòng Kỹ thuật nhà máy cho biết, đơn vị đang sử dụng năng lượng nhiệt cung cấp cho lò hơi từ 100% năng lượng sinh khối (Biomass từ phụ phẩm nông nghiệp như vỏ trấu, mùn cưa, dăm gỗ) thay thế hoàn toàn cho năng lượng hóa thạch (dầu DO).

Nguồn năng lượng này được dẫn ống từ một đơn vị cung cấp ngay tại khu công nghiệp, đây là mô hình cộng sinh công nghiệp tiêu biểu tại Khu công nghiệp Hòa Khánh. Bên cạnh đó, đơn vị cũng thu hồi Biogas từ hệ thống xử lý nước thải để sản xuất hơi nước cấp cho quá trình sản xuất; tận thu nhiệt thừa từ quá trình đun sôi dịch đường để tái cung cấp cho khâu gia nhiệt và thanh trùng. Nước ngưng được thu hồi trên 90%. Bên cạnh đó, việc áp dụng biến tần 100% cho hệ thống bơm, tối ưu hóa hệ thống nén khí, hệ thống làm lạnh tự động cùng chương trình cải tiến liên tục (TPM) đã giúp tổng năng lượng sử dụng trên đơn vị sản phẩm tại nhà máy năm 2024 giảm 8% so với năm 2023, và năm 2025 tiếp tục giảm thêm 5% so với năm 2024. Nhà máy cũng đã đạt mục tiêu không có rác thải chôn lấp từ năm 2021.

Khu vực hóa lỏng khí CO2 tại Nhà máy Sản xuất ethanol Quảng Nam.

Còn tại Nhà máy Sản xuất ethanol Quảng Nam (xã Phú Thuận), chuỗi tuần hoàn tài nguyên được khép kín triệt để. Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, ông Phạm Văn Tĩnh, Phó Giám đốc nhà máy cho hay, tận dụng nguồn hơi dư thừa từ quy trình sản xuất cồn, nhà máy đã vận hành turbine đồng phát điện, đáp ứng khoảng 50% nhu cầu điện tự dùng và giảm 50% lượng điện mua từ lưới điện quốc gia. Khí biogas thu hồi từ hệ thống xử lý nước thải được dùng làm nhiên liệu sấy bã hèm.

Đáng chú ý, 100% khí CO2 sinh ra từ quá trình lên men trong bồn kín được thu hồi và hóa lỏng thành sản phẩm thương mại, không phát thải ra môi trường. Toàn bộ bã hèm sắn, ngô (phế phẩm sản xuất) được chế biến thành thức ăn chăn nuôi cung cấp cho các tập đoàn lớn.

Ngoài ra, toàn bộ nước thải tại phát sinh trong quá trình sản xuất sẽ được xử lý đạt tiêu chuẩn, được tái sử dụng cho mục đích sản xuất, tưới cây. Dữ liệu quan trắc nước thải được kết nối liên thông trực tiếp 24/24 về Sở Nông nghiệp và Môi trường.

Hỗ trợ tiền tỷ để thúc đẩy kinh tế tuần hoàn trong sản xuất công nghiệp

Theo ông Phạm Văn Tĩnh, công tác xác định giảm phát thải, sản xuất theo mô hình kinh tế tuần hoàn, hướng tới phát triển bền vững là tất yếu, để doanh nghiệp nâng cao hiệu quả hoạt động và năng lực cạnh tranh.

Hệ thống xử lý nước thải tại Nhà máy Sản xuất ethanol Quảng Nam.

Do đó, trong thời gian tới, đơn vị sẽ tiếp tục đổi mới công nghệ, chưng cất đa áp suất, sử dụng các loại enzyme thế hệ mới nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng hơi và khai thác tối đa nguồn khí biogas. Đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý năng lượng và tối ưu dây chuyền sản xuất. “Nhà máy Sản xuất ethanol Quảng Nam tiếp tục hướng tới mô hình sản xuất xanh, sử dụng năng lượng hiệu quả, giảm phát thải và phát triển bền vững”, ông Phạm Văn Tĩnh chia sẻ.

Tương tự, tại HEINEKEN Đà Nẵng, đại diện nhà máy cho hay, sẽ tiếp tục thực hiện các chương trình cải tiến liên tục và được triển khai để nâng cao hiệu quả, hiệu suất chất lượng sản phẩm và giảm tiêu thụ năng lượng tại từng công đoạn trong quy trình sản xuất.

TP. Đà Nẵng đang kiên trì thực hiện mục tiêu xây dựng Đà Nẵng là thành phố môi trường. Trong đó, để thúc đẩy kinh tế tuần hoàn trong sản xuất công nghiệp, UBND TP. Đà Nẵng đã phê duyệt Đề án Phát triển khoa học và ứng dụng, chuyển giao công nghệ mới, tiên tiến, công nghệ sạch, tiết kiệm năng lượng trong hoạt động sản xuất thúc đẩy kinh tế tuần hoàn trên địa bàn thành phố đến năm 2030.

Trong đó, thành phố đặt mục tiêu đến năm 2030 sẽ hỗ trợ ít nhất 200 doanh nghiệp công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp ưu tiên áp dụng các công nghệ thuộc 10 nhóm công nghệ tuần hoàn ưu tiên; hỗ trợ hơn 100 doanh nghiệp áp dụng các tiêu chuẩn quản lý quốc tế (ISO 50001, ISO 14000, ISO 14064...); bảo hộ hơn 50 tài sản trí tuệ và đào tạo trên 500 kỹ sư, cán bộ quản lý về kinh tế tuần hoàn.

TP. Đà Nẵng dành hơn 20 tỷ đồng hỗ trợ doanh nghiệp đầu tư các giải pháp công nghệ, xây dựng kế hoạch giảm phát thải khí nhà kính trong sản xuất công nghiệp. Trong hình: Sản xuất thức ăn chăn nuôi từ phế phẩm bã sắn, ngô.

Triển khai ứng dụng Blockchain, hệ thống truy vết số để quản lý vòng đời sản phẩm, xây dựng bản đồ GIS theo thời gian thực về phát sinh chất thải và nhu cầu tái chế. Đồng thời, thành phố thúc đẩy các dự án hợp tác quốc tế, chuyển giao công nghệ sạch và hỗ trợ thương mại hóa sản phẩm xanh.

Cùng theo đề án này, TP. Đà Nẵng dự kiến sẽ dành hơn 20 tỷ đồng để hỗ trợ, tư vấn cho doanh nghiệp kiểm kê khí nhà kính, tính toán dấu chân carbon, xây dựng kế hoạch giảm phát thải khí nhà kính, hướng tới mục tiêu Net Zero vào năm 2050.

Nhiều nhà máy công nghiệp tại Đà Nẵng đã và đang từng bước áp dụng hiệu quả mô hình kinh tế tuần hoàn trong sản xuất. Đồng hành với doanh nghiệp, TP. Đà Nẵng đã phê duyệt Đề án thúc đẩy kinh tế tuần hoàn trong sản xuất công nghiệp đến năm 2030. Trong đó, Đà Nẵng sẽ triển khai nhiều hoạt động hỗ trợ như: tư vấn công nghệ sạch, đào tạo nhân lực, ứng dụng công nghệ số và dành hơn 20 tỷ đồng hỗ trợ doanh nghiệp kiểm kê khí nhà kính...

Vũ Lê