'Cuộc đua' 11%: Khi doanh nghiệp trở thành lực lượng tạo tăng trưởng

Hà Nội đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP từ 11% trong năm 2026 và bình quân từ 11%/năm trở lên giai đoạn 2026-2030. Khoảng cách từ mức tăng 8,22% của nửa đầu năm tới mục tiêu cả năm cho thấy đây không chỉ là cuộc đua về tốc độ. Phía sau con số 11% là yêu cầu tái cấu trúc động lực tăng trưởng, khơi thông nguồn lực và đưa hàng nghìn doanh nghiệp Thủ đô từ vị trí thụ hưởng chính sách trở thành lực lượng trực tiếp tạo ra tăng trưởng.

Từ 8,22% đến mục tiêu 11%

Sáu tháng đầu năm 2026, GRDP Hà Nội tăng 8,22% so với cùng kỳ, cao hơn tốc độ tăng chung của cả nước. Khu vực dịch vụ tiếp tục giữ vai trò trụ đỡ khi tăng 8,51% và đóng góp 5,80 điểm phần trăm vào mức tăng chung; công nghiệp và xây dựng tăng 8,18%. Cùng thời gian này, Hà Nội có khoảng 19.000 doanh nghiệp thành lập mới với 397,9 nghìn tỷ đồng vốn đăng ký và 7.400 doanh nghiệp quay trở lại hoạt động. Những con số cho thấy sức bật của nền kinh tế được duy trì, nhưng mục tiêu cả năm vẫn đòi hỏi một nhịp tăng tốc rất mạnh trong nửa cuối năm.

KỊCH BẢN TĂNG TRƯỞNG 6 THÁNG CUỐI NĂM 2026

13,44%

Mức tăng trưởng cần đạt trong nửa cuối 2026 để hoàn thành mục tiêu cả năm

Quý III: 12,54%  |  Quý IV: 14,26%

Theo Chỉ thị số 17/CT-UBND ngày 23/7/2026, để GRDP cả năm đạt từ 11% trở lên, Hà Nội xây dựng kịch bản tăng trưởng 6 tháng cuối năm ở mức 13,44%, trong đó quý III tăng 12,54% và quý IV tăng 14,26%. Thành phố đồng thời giao nhiệm vụ cụ thể cho các sở, ngành và địa phương, tập trung vào các động lực như công nghiệp - xây dựng, thương mại - dịch vụ, du lịch và giải ngân đầu tư công. Cách điều hành được yêu cầu chuyển sang "quản trị bằng mục tiêu, điều hành bằng số liệu, đánh giá bằng kết quả và kiểm soát bằng sản phẩm đầu ra".

"Quản trị bằng mục tiêu, điều hành bằng số liệu, đánh giá bằng kết quả và kiểm soát bằng sản phẩm đầu ra"

Nhìn từ những chỉ tiêu này, khoảng cách từ 8,22% tới 11% không đơn giản là hơn hai điểm phần trăm. Với quy mô kinh tế lớn như Hà Nội, tăng trưởng phải được tạo thêm đồng thời từ đầu tư, sản xuất, tiêu dùng, dịch vụ, công nghệ và năng suất. Bởi vậy, câu hỏi quan trọng không chỉ là Thành phố sẽ giải ngân thêm bao nhiêu vốn hay hoàn thành bao nhiêu công trình, mà là các nguồn lực đó sẽ mở thêm bao nhiêu năng lực sản xuất, bao nhiêu thị trường và bao nhiêu giá trị gia tăng mới cho doanh nghiệp.

Kế hoạch 303: Tăng nhanh nhưng phải đổi mô hình tăng trưởng

Ngày 4/8/2026, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng ký Kế hoạch số 303/KH-UBND triển khai phong trào thi đua "Quyết tâm thực hiện thắng lợi mục tiêu tăng trưởng bền vững 2 con số" giai đoạn 2026-2030.

Điểm cốt lõi là mục tiêu GRDP bình quân từ 11%/năm trở lên. Tuy nhiên, Kế hoạch không coi tăng trưởng chỉ là một chỉ tiêu kinh tế. Hà Nội đồng thời đặt ra các nhóm chỉ tiêu về văn hóa - xã hội, quy hoạch, đô thị, nông thôn, môi trường, cùng yêu cầu về xây dựng hệ thống chính trị, quốc phòng, an ninh và đối ngoại.

Thông điệp sâu hơn nằm ở mô hình tăng trưởng mới. Hà Nội hướng tới dịch chuyển từ tăng trưởng dựa nhiều vào vốn sang tăng trưởng dựa nhiều hơn vào năng suất, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và kinh tế số; từ đầu tư công trực tiếp sang đầu tư công có vai trò dẫn dắt, kích hoạt vốn tư nhân; từ các ngành truyền thống sang các ngành dựa trên tri thức và giá trị gia tăng cao.

Đây là sự thay đổi về chất của từng điểm phần trăm tăng trưởng. Cùng một mức tăng GRDP, nhưng nếu phần tăng đó được tạo ra nhiều hơn từ năng suất, công nghệ và dữ liệu, khả năng duy trì trong dài hạn sẽ cao hơn.

3 chuyển dịch lớn trong mô hình tăng trưởng mới

Từ vốn → Năng suất & Công nghệ: Tăng trưởng dựa nhiều hơn vào năng suất, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và kinh tế số

Từ đầu tư công trực tiếp → Đầu tư công dẫn dắt: Đầu tư công có vai trò kích hoạt vốn tư nhân thay vì trực tiếp triển khai

Từ ngành truyền thống → Ngành tri thức: Chuyển sang các ngành dựa trên tri thức và giá trị gia tăng cao

Kế hoạch 303 cũng đặt yêu cầu 100% sở, ngành và chính quyền các cấp phải xây dựng kế hoạch hằng năm với nhiệm vụ, sản phẩm cụ thể. Dữ liệu phục vụ tính toán GRDP phải rõ nguồn, rõ phạm vi và giải thích được nguyên nhân tăng, giảm.

Nếu được thực hiện đến cùng, đây sẽ là bước chuyển từ quản lý mục tiêu tăng trưởng bằng một con số cuối kỳ sang quản trị bằng dữ liệu, tiến độ, nhiệm vụ và những kết quả có thể kiểm đếm.

Từ "hỗ trợ doanh nghiệp" đến cùng doanh nghiệp tạo tăng trưởng

Tại tọa đàm "Doanh nghiệp Thủ đô hành động vì mục tiêu tăng trưởng bền vững 2 con số" sáng 25/8, Chánh Văn phòng UBND TP Hà Nội Nguyễn Tiến Thiết nhấn mạnh cộng đồng doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, phải trở thành một trong những lực lượng hành động trung tâm.

Ông Nguyễn Tiến Thiết, Chánh Văn phòng UBND TP.Hà Nội, phát biểu tại Tọa đàm.

Theo đó, Thành phố cần tạo môi trường kinh doanh minh bạch, ổn định, dễ dự báo; thủ tục phải nhanh và rõ hơn; chính sách phải được triển khai sớm hơn. Những khó khăn, kiến nghị của doanh nghiệp cũng cần được tiếp nhận, phân loại và theo dõi đến kết quả cuối cùng.

Điểm đáng chú ý là sự chuyển dịch từ tư duy "hỗ trợ doanh nghiệp" sang "đồng hành cùng doanh nghiệp tạo tăng trưởng". Nếu chỉ dừng ở hỗ trợ, doanh nghiệp vẫn chủ yếu là bên tiếp nhận chính sách. Khi được đặt vào vai trò tạo tăng trưởng, mối quan hệ giữa chính quyền và doanh nghiệp cũng thay đổi.

Thành phố cung cấp thể chế, hạ tầng, dữ liệu, dịch vụ công và môi trường thuận lợi; còn doanh nghiệp phải đổi mới quản trị, minh bạch tài chính, đầu tư công nghệ, nâng năng suất, mở rộng thị trường và tăng khả năng liên kết. Khi đó, mỗi phản ánh từ doanh nghiệp không chỉ là một hồ sơ cần giải quyết, mà còn là tín hiệu để Thành phố nhìn lại chất lượng chính sách và hiệu quả thực thi.

Doanh nghiệp được khuyến khích duy trì

Tốc độ tăng trưởng doanh thu: 8–12%/năm

Tăng trưởng lợi nhuận: 5–10%

Nộp ngân sách: Tăng 5%/năm

Năng suất lao động: Tăng từ 6–8%/năm

Tiên phong ứng dụng khoa học công nghệ, tiết kiệm năng lượng, sản xuất sạch và thực hiện trách nhiệm xã hội

Đáng chú ý, Kế hoạch 303 đưa mục tiêu tăng trưởng xuống khá cụ thể ở cấp độ doanh nghiệp. Theo đó, doanh nghiệp được khuyến khích duy trì tốc độ tăng trưởng doanh thu từ 8-12%/năm, tăng trưởng lợi nhuận ổn định từ 5-10%/năm, nộp ngân sách tăng 5%/năm và năng suất lao động tăng từ 6-8%/năm.

Cùng với các chỉ tiêu về doanh thu, lợi nhuận và năng suất, doanh nghiệp cũng được khuyến khích tiên phong ứng dụng khoa học công nghệ, tiết kiệm năng lượng, sản xuất sạch và thực hiện trách nhiệm xã hội.

Việc đặt ra những chỉ tiêu cụ thể cho thấy mục tiêu tăng trưởng hai con số của Hà Nội không chỉ dừng ở các chỉ số vĩ mô. Để GRDP có thể duy trì mức tăng cao trong nhiều năm, nền tảng phía dưới phải là một cộng đồng doanh nghiệp có khả năng mở rộng quy mô, nâng năng suất, cải thiện hiệu quả kinh doanh và tạo thêm giá trị cho nền kinh tế.

Các đại biểu trao đổi tại Tọa đàm đối thoại chính sách và hành động "Doanh nghiệp Thủ đô hành động vì mục tiêu tăng trưởng bền vững 2 con số", ngày 25/8/2026 tại Hà Nội.

Chính sách tốt chưa đủ nếu doanh nghiệp không hấp thụ được

Từ góc độ nghiên cứu, TS Nguyễn Việt Hùng, Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội, cho rằng trong ngắn hạn, dư địa tăng trưởng vẫn có thể đến từ đầu tư công, xây dựng, giao thông, logistics, bán buôn và bán lẻ.

Tuy nhiên, về trung và dài hạn, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số mới là những nền tảng quan trọng để tạo ra động lực tăng trưởng bền vững.

Với doanh nghiệp nhỏ và vừa, một vấn đề đáng lưu ý là chi phí tuân thủ. Một thủ tục kéo dài hay quy định khó dự báo có thể làm hao hụt nguồn lực mà doanh nghiệp lẽ ra dành cho đầu tư, tuyển dụng, đổi mới công nghệ hoặc mở rộng thị trường.

GS.TS Mạc Quốc Anh, Bí thư Đảng ủy, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký HANOISME:

"Doanh nghiệp phải có 'năng lực hấp thụ chính sách'. Một chương trình vốn, một dự án hạ tầng hay một cơ chế hỗ trợ chỉ tạo ra cơ hội; để biến cơ hội thành doanh thu, doanh nghiệp phải có dữ liệu, tài chính minh bạch, quản trị tốt và sản phẩm đáp ứng tiêu chuẩn."

Trong khi đó, GS.TS Mạc Quốc Anh, Bí thư Đảng ủy, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký HANOISME, đặt vấn đề ở chiều ngược lại: Doanh nghiệp phải nâng cao “năng lực hấp thụ chính sách”. Một chương trình vốn, dự án hạ tầng hay cơ chế hỗ trợ mới chỉ tạo ra cơ hội; để chuyển hóa cơ hội thành doanh thu và tăng trưởng, doanh nghiệp cần có dữ liệu, tài chính minh bạch, năng lực quản trị và sản phẩm đáp ứng tiêu chuẩn.

Đặc biệt, theo ông, nếu muốn tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị của các tập đoàn và doanh nghiệp FDI, doanh nghiệp nhỏ và vừa phải chuyển từ tư duy bán một sản phẩm đơn lẻ sang khả năng đảm nhiệm ổn định một mắt xích trong chuỗi cung ứng.

Ở góc độ thị trường vốn, ông Nguyễn Minh Hạnh, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Quản lý Quỹ Việt Cát, cho rằng nhà đầu tư ngày càng quan tâm tới mô hình kinh doanh, khả năng tạo dòng tiền, kế hoạch tăng trưởng và hiệu quả sử dụng nguồn vốn.

Theo cách tiếp cận này, minh bạch tài chính và chuẩn hóa quản trị không còn chỉ là yêu cầu về tuân thủ. Đây còn là nền tảng để doanh nghiệp tiếp cận thị trường vốn, tìm kiếm đối tác chiến lược, tham gia các thương vụ M&A và từng bước tiến sâu hơn vào những chuỗi cung ứng có giá trị cao.

TS Bùi Thanh Minh, Phó Giám đốc chuyên môn Văn phòng Ban IV:

"Quá trình chuẩn hóa cần có thời gian, vì vậy việc thực thi chính sách phải giữ được sự cân bằng: không hạ thấp chuẩn mực, nhưng cũng không để chi phí chuyển đổi trở thành rào cản khiến doanh nghiệp nhỏ không đủ nguồn lực lớn lên."

TS Bùi Thanh Minh, Phó Giám đốc chuyên môn Văn phòng Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân - Ban IV, lưu ý doanh nghiệp đang đồng thời đối mặt với những yêu cầu ngày càng cao về dữ liệu, thuế, kế toán và quản trị.

Theo ông, quá trình chuẩn hóa cần có thời gian, vì vậy việc thực thi chính sách phải bảo đảm sự cân bằng: Không hạ thấp các chuẩn mực, nhưng cũng không để chi phí chuyển đổi trở thành rào cản khiến doanh nghiệp nhỏ thiếu nguồn lực để phát triển. Một môi trường kinh doanh thuận lợi, vì thế, không chỉ cần những quy định rõ ràng mà còn phải giúp doanh nghiệp dự báo được lộ trình, yêu cầu và nguồn lực cần thiết để từng bước đáp ứng các chuẩn mực mới.

11% phải được nhìn thấy trong sự lớn lên của doanh nghiệp

Một mục tiêu GRDP có thể khá xa với hoạt động thường ngày của từng doanh nghiệp. Nhưng trên thực tế, tăng trưởng của Thành phố được tạo nên từ những thay đổi rất cụ thể: một thủ tục được giải quyết sớm hơn, một dự án được tháo gỡ, một doanh nghiệp tiếp cận được vốn, một dây chuyền được tự động hóa hay một quy trình được số hóa.

Đó cũng có thể là việc một nhà cung cấp Việt Nam bước vào chuỗi của tập đoàn quốc tế, hoặc một sản phẩm của Hà Nội mở được thị trường mới.

Đứng riêng, mỗi thay đổi chỉ tạo ra một phần giá trị. Nhưng khi những chuyển động này diễn ra ở hàng nghìn, hàng chục nghìn doanh nghiệp, chúng sẽ chuyển hóa thành năng suất, doanh thu, đầu tư, việc làm và cuối cùng được phản ánh trong con số GRDP.

Vì vậy, thước đo của hành trình tăng trưởng hai con số không nên chỉ là Hà Nội đạt bao nhiêu phần trăm vào cuối mỗi năm. Một câu hỏi khác cũng cần được đặt ra: Sau mỗi năm tăng trưởng, Hà Nội có thêm bao nhiêu doanh nghiệp khỏe hơn, lớn hơn, năng suất cao hơn và đủ khả năng bước lên nấc thang cao hơn trong chuỗi giá trị?

Nếu câu trả lời ngày càng rõ ràng, mục tiêu 11% sẽ không chỉ là một chỉ tiêu trong kế hoạch, mà có thêm nền tảng để duy trì trong dài hạn.

Bởi xét đến cùng, tăng trưởng bền vững của một thành phố phải được nhìn thấy trong sự lớn lên của chính những doanh nghiệp đang tạo ra việc làm, sản phẩm, dịch vụ và những giá trị mới cho nền kinh tế.

Thực hiện: Nhật Minh

(Đồ họa được tạo với sự hỗ trợ của AI)