Cụ ông 75 tuổi đạp xe từ Kon Tum về Nghệ An xét nghiệm ADN tìm anh trai liệt sĩ

Ngày 29.6, Thiếu tá Hồ Kiên Trung, Phó trưởng Công an xã Quỳnh Phú (Nghệ An) cho biết, để tạo điều kiện thuận lợi cho thân nhân các liệt sĩ tham gia chương trình thu nhận mẫu sinh phẩm ADN, địa phương đã bố trí 4 chuyến xe đưa 421 người là thân nhân của 359 liệt sĩ đến điểm lấy mẫu tại phường Tân Mai, cách trung tâm xã khoảng 20km.

Trong số hàng trăm người đăng ký tham gia, câu chuyện của ông Hồ Xuân Trường (75 tuổi), quê ở xã Quỳnh Thuận cũ, nay là xã Quỳnh Phú khiến nhiều người xúc động. Để kịp trở về tham gia đợt lấy mẫu ADN, ông đã một mình đạp chiếc xe đạp cũ gần 800km từ tỉnh Kon Tum về Nghệ An trong vòng ba ngày.

Ông Trường được xác thực thông tin trước khi lấy mẫu máu phục vụ xét nghiệm ADN phục vụ đối sánh ADN của liệt sĩ. Ảnh: Thanh Hoàn

Theo Thiếu tá Hồ Kiên Trung, khi nhận được thông tin ông Trường đang trên đường trở về quê, cán bộ Công an xã không khỏi bất ngờ trước quyết tâm của người đàn ông tuổi đã ngoài thất thập.

"Chiều 27.6, chúng tôi gọi điện hỏi thăm thì bác cho biết đã đến Hà Tĩnh. Nghe vậy ai cũng ngỡ ngàng bởi quãng đường bác đã vượt qua là rất dài. Đơn vị đã thông báo bố trí xe vào đón để bác đỡ vất vả nhưng bác kiên quyết từ chối, nói vẫn còn đủ sức để tự đạp xe về quê. Tinh thần của bác khiến chúng tôi rất cảm phục", Thiếu tá Hồ Kiên Trung chia sẻ.

Năm 2009, ông Trường theo con cháu vào Kon Tum sinh sống. Dù tuổi ngày một cao, ông vẫn duy trì thói quen đạp xe rèn luyện sức khỏe mỗi ngày. Bởi vậy, ngay khi biết Công an tỉnh Nghệ An triển khai thu nhận mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ phục vụ công tác xác định danh tính hài cốt liệt sĩ chưa rõ thông tin, ông lập tức quyết định trở về quê bằng phương tiện quen thuộc là chiếc xe đạp.

Trước ngày khởi hành, ông cẩn thận kiểm tra sức khỏe, chuẩn bị đầy đủ thuốc men, nước uống, lương thực và những vật dụng cần thiết cho hành trình kéo dài hàng trăm cây số.

Ban đầu, các con cháu đều lo lắng vì ông tuổi đã cao, quãng đường quá xa và thời tiết miền Trung đang trong đợt nắng nóng gay gắt. Chỉ sau khi thấy ông vẫn khỏe mạnh và quyết tâm thực hiện chuyến đi, mọi người mới đồng ý để ông lên đường.

Rạng sáng 25.6, ông bắt đầu hành trình từ Kon Tum theo Quốc lộ 14 hướng về Nghệ An. Nhờ nhiều năm luyện tập thể thao, người đàn ông 75 tuổi vẫn giữ được sức bền đáng nể. Mỗi ngày, ông chỉ dừng lại để ăn uống, nghỉ ngơi rồi tiếp tục đạp xe.

"Tối 26.6 tôi đến Hà Tĩnh, nghỉ một đêm rồi sáng hôm sau tiếp tục về Nghệ An. Trời nắng rất gắt, nhiều đoạn đường nóng rát, nhưng cứ nghĩ đến việc phải về kịp để lấy mẫu ADN thì tôi lại có thêm động lực. Chuyến đi có vất vả nhưng tôi thấy hoàn toàn xứng đáng", ông Trường bộc bạch.

Công an hỗ trợ ông Trường hoàn tất việc xác minh thông tin thân nhân liệt sĩ. Ảnh: Thanh Hoàn

Động lực đưa ông vượt gần 800km không đơn thuần là một chuyến trở về quê, mà là khát vọng tìm lại hai người anh đã hi sinh, điều mà gia đình ông đã mong mỏi suốt hơn nửa thế kỉ.

Gia đình ông Trường có bốn anh em trai, trong đó ba người lên đường nhập ngũ trong những năm tháng chiến tranh ác liệt. Chỉ một người may mắn trở về. Anh cả là liệt sĩ Hồ Văn Hữu, hi sinh năm 1964 tại chiến trường miền Nam. Người anh thứ hai là liệt sĩ Hồ Văn Lập, hi sinh năm 1972 tại Quy Nhơn. Hai người anh mãi mãi nằm lại chiến trường, chưa xác định được nơi an nghỉ.

Sau ngày đất nước thống nhất, cuộc sống gia đình quá khó khăn nên việc đi tìm kiếm hài cốt các liệt sĩ gần như là điều không thể. Cha mẹ ông Trường mang theo nỗi day dứt ấy đến cuối cuộc đời, luôn đau đáu mong một ngày các con được trở về với quê hương, dòng họ.

Khi điều kiện kinh tế khá hơn, ông Trường nhiều lần tự mình dò tìm những thông tin ít ỏi còn lưu giữ về nơi các anh hi sinh. Có lần, ông xác định được khu vực người anh cả ngã xuống thuộc địa bàn tỉnh Quảng Nam cũ và trực tiếp tìm đến.

Tuy nhiên, người dân địa phương cho biết nơi đây từng hứng chịu bom đạn khốc liệt trong chiến tranh, địa hình thay đổi nhiều lần nên gần như không còn dấu tích nào để xác định nơi an táng.

Dẫu nhiều chuyến đi đều kết thúc trong tiếc nuối, người em trai vẫn chưa bao giờ nguôi hi vọng. Ông luôn tin rằng, nếu còn cơ hội, gia đình sẽ tiếp tục tìm kiếm để các anh được trở về.

Khi biết lực lượng Công an triển khai thu nhận mẫu sinh phẩm ADN trong khuôn khổ "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ", ông coi đây là cơ hội quý giá mà bản thân không thể bỏ lỡ.

"Anh trai tôi cũng đã mất, giờ trong gia đình chỉ còn mình tôi là thân nhân trực hệ của hai liệt sĩ. Nếu lần này không về lấy mẫu thì sau này sẽ không còn ai nữa. Tôi chỉ mong kết quả ADN sẽ mở ra thêm hi vọng để gia đình có thể tìm được các anh sau hơn 50 năm xa cách", ông Trường xúc động nói.

Theo kế hoạch, từ ngày 25.6 đến 1.7, Công an tỉnh Nghệ An phối hợp với các đơn vị liên quan triển khai đợt cao điểm thu nhận hơn 22.200 mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ trên địa bàn 130 xã, phường trong toàn tỉnh.

Việc lấy mẫu được tổ chức tại 7 điểm gồm Trường Vinh, Đại Đồng, Diễn Châu, Đô Lương, Tương Dương, Tân Mai và Quỳ Hợp. Hoạt động này góp phần đẩy nhanh quá trình xác định danh tính các liệt sĩ chưa rõ thông tin, từng bước thực hiện tâm nguyện của hàng nghìn gia đình đã chờ đợi nhiều thập kỉ để người thân được trở về với tên tuổi và quê hương.

PHẠM NGÂN