Chuyển đổi xanh tạo động lực tăng trưởng mới cho doanh nghiệp Gia Lai

Tại Hội nghị đánh giá tình hình kinh tế - xã hội 6 tháng đầu năm, triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm của tỉnh Gia Lai tổ chức vào chiều 14/7, một trong những nội dung được chú ý đó là doanh nghiệp kiến nghị tỉnh đồng hành trong việc "mở đường băng xanh" để phát triển bền vững và thích ứng với yêu cầu của thị trường trong bối cảnh mới.

Khác với trước đây, doanh nghiệp tập trung phản ánh những điểm nghẽn về vốn, giải phóng mặt bằng, cải cách hành chính, lần này các doanh nghiệp ở Gia Lai tập trung vào chuyển đổi xanh.

Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Phạm Anh Tuấn

Nói về điều này chuyển đổi xanh đối với doanh nghiệp xuất khẩu nông sản, ông Thái Như Hiệp, Phó Chủ tịch Hiệp hội Cà phê – Ca cao Việt Nam, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty TNHH Vĩnh Hiệp- doanh nghiệp xuất khẩu cà phê hàng đầu trong nước cho hay, những quy định mới thị trường Liên minh châu Âu (EU), đặc biệt là Quy định chống phá rừng (EUDR) đang tác động trực tiếp đến hoạt động xuất khẩu của doanh nghiệp. Đây cũng là một trong những nguyên nhân đã tác động tới kim ngạch xuất khẩu 6 tháng đầu năm của doanh nghiệp giảm so với cùng kỳ.

Theo ông Hiệp, minh bạch dữ liệu vùng trồng và truy xuất nguồn gốc đang là thách thức lớn khi xuất khẩu sang EU. Trong khi thời điểm áp dụng EUDR đang đến rất gần (1/1/2027 áp dụng đầy đủ), việc xây dựng cơ sở dữ liệu vùng trồng vẫn là thách thức đối với doanh nghiệp.

"Chúng tôi có tài chính nhưng lại thiếu nhân lực, nếu thu thập hết đầy đủ dữ liệu vùng trồng cà phê để phục vụ xuất khẩu doanh nghiệp phải mất thời gian 2 năm. Hiện chúng tôi đã triển khai nhưng mới làm được một phần nhỏ, do vậy rất cần sự phối hợp của chính quyền địa phương trong việc thu thập, chuẩn hóa dữ liệu vùng trồng, xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu đồng bộ", ông Hiệp nhấn mạnh.

Ông Thái Như Hiệp nêu những vấn đề mà doanh nghiệp xuất khẩu nông sản đang gặp phải liên quan tới minh bạch dữ liệu và truy xuất vùng trồng

Ông Hiệp cho rằng, việc hoàn thiện dữ liệu không chỉ đáp ứng quy định EU mà còn tạo nền tảng để hình thành và phát triển chuỗi sản xuất cà phê phát thải thấp, áp dụng nông nghiệp tái sinh, nâng cao thu nhập cho người dân và tăng khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.

Điều đặc biệt hơn, Gia Lai hiện nay vẫn được đánh giá là vùng sản xuất cà phê có nhiều lợi thế như điều kiện vùng trồng tốt, độ cao lý tưởng; giống cây chất lượng và văn hóa sản xuất của người dân địa phương tốt. Tất cả là cơ sở để xây dựng thương hiệu "cà phê xanh" khi các yêu cầu về minh bạch dữ liệu, truy xuất nguồn gốc hoàn thành.

"Vĩnh Hiệp đang xây dựng một hệ sinh thái liên kết tới từng nông hộ. Bên cạnh đó dự án mới về phát triển vùng giống sử dụng công nghệ AI và vùng sản xuất, chế biến chuyên sâu giai đoạn 2026 – 2030 đang được triển khai, sẽ tăng cạnh tranh cho doanh nghiệp", ông Hiệp cho hay.

Xây dựng các chuỗi liên kết là cơ sở để hình thành vùng sản xuất cấp mã số vùng trồng, truy xuất nguồn gốc phục vụ xuất khẩu

Nếu Vĩnh Hiệp, một đại diện cho doanh nghiệp nông nghiệp bắt đầu chuyển đổi xanh từ vùng nguyên liệu thì ở lĩnh vực công nghiệp, chuyển đổi xanh bắt đầu từ hạ tầng và quy hoạch phát triển. Nói về điều này, ông Nguyễn Văn Lăng, Tổng Giám đốc Công ty CP Becamex VSIP Bình Định, chia sẻ hiện doanh nghiệp đang triển khai 7 dự án trọng điểm tại tỉnh với tổng vốn đầu tư hơn 5.458 tỷ đồng. Đến nay, toàn bộ công tác giải pháp mặt bằng phân 7 với diện tích 1.425 ha đã hoàn thành, đồng thời hạ tầng kỹ thuật cho khoảng 550 ha khu công nghiệp cũng đang được đầu tư đồng bộ. Hiện, KCN đã thu hút 10 dự án từ Đức, Hà Lan, Đan Mạch, Singapore, Hàn Quốc và Trung Quốc.

"Điều mà các nhà đầu tư quan hiện nay không chỉ là quỹ đất sạch. Các doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp FDI ngày càng ưu tiên nhưng khu công nghiệp đáp ứng tiêu chuẩn phát triển bền vững, sử dụng năng lượng hiệu quả, hạ tầng xử lý môi trường hiện đại và đáp ứng tiêu chí ESG", ông Lăng nói.

Theo ông Lăng, xu hướng "xanh" tác động rõ trong thu hút đầu tư các doanh nghiệp vào hoạt động tại Khu công nghiệp Becamex VSIP Bình Định.

Ông Nguyễn Văn Lăng, Tống giám đốc Công ty CP Becamex VSIP Bình Định nói nhân tố xanh trong thút hút các dự án vào KCN Becamex VSIP

Đển đón làn sóng đầu tư mới, lãnh đạo Becamex VSIP Bình Định kiến nghị tỉnh nên thành lập tổ công tác chuyên ngành về ESG; xây dựng và ban hành bộ chỉ số hướng dẫn, đo lường và công nhận ESG nhằm hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện các tiêu chuẩn phát triển bền vững.

Từ thực tế doanh nghiệp đề xuất, chuyển đổi xanh không còn là câu chuyện riêng của doanh nghiệp mà còn là động lực tăng trưởng cho cả nền kinh tế. Điều này đặt ra yêu cầu chính quyền chủ động cùng doanh nghiệp thúc đẩy chuyển đổi xanh.

Tại hội nghị chiều nay, nhiều doanh nghiệp trực tiếp chia sẻ những vướng mắc cũng như đề xuất để thúc đẩy phát triển kinh tế

Đi từ thực tế yêu cầu của doanh nghiệp, tại hội nghị ông ông Phạm Anh Tuấn, Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai, xác định chuyển đổi xanh là định hướng triển xuyên suốt trong giai đoạn tới. Theo đó, trong định hướng tỉnh sẽ ưu tiên phát triển các lĩnh vực kinh tế mũi nhọn gắn với phát triển xanh, bền vững, ứng dụng công nghệ tạo ra tăng trưởng. Đặc biệt trong thu hút đầu tư, phát triển khu, cụm cộng nghiệp tỉnh ưu tiên chọn phát triển theo hướng sinh thái, lựa chọn dự án đáp ứng tiêu chuẩn ESG (môi trường, xã hội và quản trị).

Theo UBND tỉnh Gia Lai, tại Hội nghị Xúc tiến đầu tư năm 2026, tỉnh đã trao chủ trương đầu tư và ký kết hợp tác cho 273 dự án với tổng vốn gần 850 nghìn tỷ đồng; lũy kế 6 tháng thu hút 165 dự án, gấp 2,4 lần về số dự án và hơn 3,2 lần về vốn đăng ký so với cùng kỳ; số doanh nghiệp thành lập mới tăng hơn 38%. Kết quả đó phản ánh niềm tin ngày càng lớn của cộng đồng doanh nghiệp, nhà đầu tư đối với tỉnh.

Nguyễn Thị Thu Dịu