Cho con đứng tên sổ đỏ hơn 20 năm, chi tiết khiến cha mẹ 'mất trắng' hơn 1ha

Cha mẹ nói chỉ cho đứng tên hộ, con trai khẳng định được cho đất

Theo trình bày của ông T. (ngụ tỉnh Hậu Giang cũ, nay là TP Cần Thơ), từ năm 1972, vợ chồng ông nhận chuyển nhượng 3 thửa đất tại địa phương với tổng diện tích gần 11.500m2 và trực tiếp quản lý, canh tác suốt nhiều thập kỷ.

Đến năm 1999, con trai là ông H. cùng vợ đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đối với ba thửa đất này. Vợ chồng ông T. cho rằng việc sang tên được thực hiện khi chưa có sự đồng ý của mình.

Theo ông T., năm 1996, vợ chồng người con từng đề nghị "mượn" đất để đứng tên giấy chứng nhận nhưng không được chấp thuận. Sau đó, con trai và con dâu tự viết giấy tay mà không có chữ ký của vợ chồng ông T.

Mâu thuẫn phát sinh vào cuối năm 2021 khi ông H. yêu cầu cha mẹ giao trả đất vì cho rằng đây là tài sản thuộc quyền sử dụng của mình. Cho rằng quyền lợi bị xâm phạm, vợ chồng ông T. khởi kiện, yêu cầu tòa buộc con trai và con dâu trả lại gần 11.500m2 đất.

Tòa án bác yêu cầu đòi đất của cha mẹ sau khi phát hiện một chi tiết quan trọng trong hồ sơ. Ảnh minh họa: Nguyễn Huế

Trong khi đó, ông H. và vợ cho rằng phần đất tranh chấp do cha mẹ cho từ năm 1992. Đến năm 1995, vợ chồng ông kê khai đăng ký và được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất vào năm 1999. Theo ông H., từ đó đến nay, gia đình quản lý, sử dụng liên tục, thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính đối với Nhà nước.

Ông H. cũng cho biết sau khi bán hết đất tại tỉnh Bạc Liêu vào năm 2015, cha mẹ từng xin canh tác tạm một phần diện tích rồi trả lại vào năm 2018. Việc khởi kiện chỉ phát sinh sau khi gia đình xảy ra mâu thuẫn vào năm 2021.

Chi tiết khiến cha mẹ không đòi lại được hơn 1ha đất

Tại phiên sơ thẩm, TAND TP Vị Thanh (nay là TAND khu vực 11 - TP Cần Thơ) nhận định vợ chồng ông T. không chứng minh được căn cứ pháp lý cho yêu cầu đòi lại đất đối với diện tích đất tranh chấp. Trong khi đó, vợ chồng ông H. đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất từ năm 1999 và sử dụng ổn định trong thời gian dài. Vì vậy, tòa không chấp nhận yêu cầu khởi kiện.

Không đồng ý với phán quyết, vợ chồng ông T. kháng cáo.

Tại phiên phúc thẩm, TAND tỉnh Hậu Giang (nay là TAND TP Cần Thơ) xác định nguồn gốc ba thửa đất ban đầu thuộc vợ chồng ông T. Tuy nhiên, hồ sơ thể hiện từ năm 1995, ông H. đã trực tiếp kê khai đăng ký quyền sử dụng đất và được cơ quan có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận vào năm 1999. Trong khi đó, chính ông T. chỉ đăng ký các thửa đất khác, không kê khai ba thửa đất đang tranh chấp.

Hội đồng xét xử cũng đánh giá lời khai của các nhân chứng tại địa phương đều thể hiện vợ chồng ông H. là người trực tiếp quản lý, canh tác ổn định nhiều năm.

Đáng chú ý, khi Nhà nước thu hồi một phần đất để thực hiện dự án đê bao ngăn mặn năm 2019, ông H. được nhận tiền hỗ trợ hơn 29 triệu đồng và vợ chồng ông T. biết việc này nhưng không phản đối.

Đối với giấy viết tay lập năm 2006 mà vợ chồng ông T. cho là chứng cứ thể hiện con trai thừa nhận đất thuộc quyền sử dụng của ông bà, tòa phúc thẩm cho rằng tài liệu này được lập trong quá trình giải quyết tranh chấp ranh giới với hộ liền kề.

Vì vậy, đây không phải văn bản xác nhận quyền sử dụng đất hoặc quyền sở hữu của vợ chồng ông T., nên không đủ giá trị làm căn cứ chấp nhận yêu cầu khởi kiện.

Từ các tài liệu, chứng cứ và diễn biến vụ án, tòa phúc thẩm kết luận vợ chồng ông T. không chứng minh được căn cứ pháp lý cho yêu cầu đòi lại đất, qua đó bác kháng cáo và giữ nguyên bản án sơ thẩm.

(Tham khảo Bản án số 119/2023/DS-PT ngày 24/8/2023 của TAND tỉnh Hậu Giang, nay là TAND TP Cần Thơ)

Anh Phương