Chính quyền địa phương hai cấp ở Cao Bằng: Hiệu quả quản trị địa phương được nâng cao

Trong cuộc trao đổi với phóng viên Báo Quân đội nhân dân, đồng chí Lê Hải Hòa, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Phó bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng, đã chia sẻ những kết quả bước đầu, kinh nghiệm thực tiễn và những kiến nghị nhằm tiếp tục hoàn thiện mô hình này trong thời gian tới.

Kết quả bước đầu đáng ghi nhận

Phóng viên (PV): Thưa đồng chí, sau gần một năm vận hành, mô hình chính quyền địa phương hai cấp tại tỉnh Cao Bằng đã phát huy hiệu quả như thế nào?

Đồng chí Lê Hải Hòa. Ảnh: ĐỨC TÍNH

Đồng chí Lê Hải Hòa: Thực hiện chủ trương của Trung ương về sắp xếp tổ chức bộ máy theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp, tỉnh Cao Bằng đã triển khai với quyết tâm rất cao. Giai đoạn đầu, địa phương phải giải quyết nhiều công việc như: Sắp xếp tổ chức, bố trí cán bộ, chuyển giao nhiệm vụ từ cấp huyện về cấp xã mới. Tuy nhiên đến nay, bộ máy cơ bản đã vận hành ổn định, công việc từng bước đi vào nền nếp.

Tỉnh hiện tổ chức lại thành 56 xã, phường, trong đó có 3 phường trung tâm. Cơ sở vật chất, nhân lực và phương tiện làm việc cơ bản đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ. Dù vẫn còn những vấn đề cần tiếp tục điều chỉnh nhưng nhìn chung, bộ máy đã hoạt động hiệu quả hơn, gần dân và sát dân hơn.

Những kết quả bước đầu rất đáng ghi nhận. Tỷ lệ giải quyết thủ tục hành chính đúng hạn ở cấp tỉnh đạt 97-98%, cấp xã đạt hơn 99%. Đặc biệt, trong điều kiện một tỉnh miền núi, biên giới còn nhiều khó khăn về địa hình, khoảng cách và chất lượng nguồn nhân lực, đây là những con số rất tích cực.

Về kinh tế, năm 2025, Cao Bằng đạt mức tăng trưởng 7,2%-cao nhất trong 15 năm qua; giải ngân vốn đầu tư công đạt 100%; thu ngân sách vượt 4.500 tỷ đồng, mức cao nhất từ trước đến nay. Những kết quả đó cho thấy chủ trương tổ chức chính quyền địa phương hai cấp là đúng đắn, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị tại địa phương.

Chủ tịch UBND xã Trường Hà (tỉnh Cao Bằng) Linh Thanh Tuyền (mặc áo trắng) trò chuyện cùng người dân tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã. Ảnh: CHIẾN THẮNG

PV: Là địa phương miền núi, biên giới, nhiều địa bàn vùng sâu, vùng xa, tỉnh Cao Bằng đã triển khai những giải pháp gì để mô hình chính quyền địa phương hai cấp vận hành thông suốt trên toàn tỉnh?

Đồng chí Lê Hải Hòa: Cao Bằng có diện tích hơn 6.700km², đường biên giới dài khoảng 333km. Đặc biệt, khoảng 95% diện tích là đồi, núi dốc, bị chia cắt mạnh, dân cư phân bố thưa và không tập trung. Đây là những thách thức rất lớn trong công tác quản lý nhà nước.

Để bảo đảm chính quyền thực sự gần dân, chúng tôi triển khai đồng thời nhiều giải pháp. Một mặt, phát huy vai trò của chính quyền tại 56 xã, phường; tăng cường các tổ công tác lưu động để tiếp cận người dân ở những địa bàn xa trung tâm. Mặt khác, tỉnh đẩy mạnh chuyển đổi số, dù đây là lĩnh vực còn gặp nhiều khó khăn do trình độ tiếp cận công nghệ của người dân chưa đồng đều.

Các tổ công nghệ số cộng đồng, Phong trào “Bình dân học vụ số” được triển khai rộng khắp nhằm hỗ trợ người dân tiếp cận dịch vụ công trực tuyến. Đồng thời, tỉnh cũng đơn giản hóa quy trình giải quyết thủ tục hành chính. Ví dụ, các thủ tục thuộc thẩm quyền cấp tỉnh đều có thể thực hiện ở bất kỳ địa phương nào trong tỉnh, tạo thuận lợi tối đa cho người dân.

Ngay cả những việc tưởng chừng rất nhỏ như hỗ trợ người dân khôi phục tài khoản VNeID, cán bộ tại cơ sở cũng được bố trí hướng dẫn trực tiếp để hạn chế việc đi lại nhiều lần. Mục tiêu cuối cùng là giảm chi phí, thời gian, công sức cho người dân và nâng cao chất lượng phục vụ.

PV: Theo đồng chí, đâu là những vấn đề cần tiếp tục hoàn thiện để mô hình chính quyền địa phương hai cấp hoạt động hiệu quả hơn?

Đồng chí Lê Hải Hòa: Điều quan trọng nhất là phải tiếp tục đẩy mạnh phân cấp, phân quyền. Việc gì cấp cơ sở làm tốt hơn, gần dân hơn thì cần mạnh dạn giao cho cơ sở thực hiện.

Tuy nhiên, phân quyền phải đi đôi với hỗ trợ. Thực tế cho thấy những địa phương có cán bộ từ cấp huyện hoặc cấp tỉnh tăng cường về xã thường bắt nhịp công việc rất nhanh. Trong khi đó, nhiều cán bộ từ mô hình xã cũ chuyển sang xã mới vẫn còn bỡ ngỡ.

Vì vậy, ngoài đào tạo, tập huấn, chúng tôi đặc biệt coi trọng phương thức “cầm tay chỉ việc”. Có những thời điểm, tỉnh phải tập trung cán bộ về một đầu mối để hướng dẫn trực tiếp, chẳng hạn trong công tác quyết toán ngân sách khi nhiều địa phương thiếu cán bộ kế toán. Đây là cách làm thực chất, giúp cơ sở tháo gỡ khó khăn kịp thời.

Lực lượng vũ trang có vai trò rất quan trọng

PV: Là tỉnh có vị trí chiến lược về quốc phòng, an ninh, Cao Bằng đã phối hợp với LLVT như thế nào trong quá trình vận hành chính quyền địa phương hai cấp?

Đồng chí Lê Hải Hòa: Với tỉnh miền núi, biên giới như Cao Bằng, quốc phòng, an ninh luôn là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng. Chúng tôi đánh giá LLVT, nhất là Quân đội, có vai trò rất quan trọng trong sự phát triển của địa phương.

Trong hệ thống chính trị từ tỉnh đến cơ sở đều có sự tham gia của lực lượng quân sự. Không chỉ thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, Quân đội còn đồng hành với địa phương trong phát triển kinh tế-xã hội, phòng, chống thiên tai, cứu hộ, cứu nạn và xây dựng hạ tầng.

Đơn cử như dự án đường cao tốc Đồng Đăng-Trà Lĩnh hay xây dựng trường phổ thông nội trú liên cấp cho học sinh các xã biên giới trong tỉnh, đều có sự hỗ trợ rất tích cực của lực lượng Quân đội. Hiện nay, hàng nghìn cán bộ, chiến sĩ đang trực tiếp tham gia hỗ trợ các nhiệm vụ trên địa bàn tỉnh.

PV: Đồng chí đánh giá như thế nào về vai trò của Bộ đội Biên phòng trong xây dựng hệ thống chính trị cơ sở?

Đồng chí Lê Hải Hòa: Các mô hình của Bộ đội Biên phòng là những minh chứng rất sinh động cho tình quân dân gắn bó. Nhiều cán bộ biên phòng tham gia cấp ủy địa phương, hỗ trợ xây dựng hệ thống chính trị cơ sở. Bên cạnh đó còn có các mô hình giàu tính nhân văn, như “Con nuôi đồn biên phòng”, hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh khó khăn...

Trong nhiều tình huống thiên tai, mưa lũ hoặc khó khăn đột xuất, người dân thường tìm đến đồn biên phòng đầu tiên. Điều đó cho thấy sự tin yêu và gắn bó giữa Bộ đội Biên phòng với nhân dân vùng biên giới.

PV: Đồng chí kỳ vọng gì về sự phối hợp giữa địa phương và LLVT tỉnh trong thời gian tới?

Đồng chí Lê Hải Hòa: Chúng tôi tin tưởng rằng với bản lĩnh chính trị, kinh nghiệm thực tiễn và truyền thống gắn bó máu thịt với nhân dân, LLVT tỉnh sẽ tiếp tục đồng hành với địa phương trong thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh.

Điều quan trọng nhất là mọi chương trình, công trình hay sáng kiến đều phải hướng tới lợi ích thiết thực của người dân. Thành công của mô hình chính quyền địa phương hai cấp không chỉ được đo bằng những con số mà phải được thể hiện ở cảm nhận của người dân: Thủ tục thuận tiện hơn, dịch vụ công dễ tiếp cận hơn, được quan tâm nhiều hơn và không ai bị bỏ lại phía sau.

PV: Trân trọng cảm ơn đồng chí!

CHIẾN THẮNG - THANH HÀ - ĐỨC TÍNH (thực hiện)