Châu Âu chia rẽ về hiệu quả đầu tư vào bãi đỗ xe điện Mặt Trời

Bãi đỗ xe lắp pin năng lượng Mặt Trời tại Brugelette, Bỉ. Ảnh: Xinhua

Năng lượng Mặt Trời vốn được mô tả là “ngôi sao sáng” trong quá trình chuyển đổi năng lượng sạch của châu Âu. Năng lượng Mặt Trời đã trở thành nguồn điện cạnh tranh nhất ở nhiều khu vực của Liên minh châu Âu (EU). Theo Cơ quan Năng lượng Tái tạo Quốc tế (IRENA), vào năm 2024, các tấm pin Mặt Trời trung bình rẻ hơn 41% so với lựa chọn nhiên liệu hóa thạch có chi phí thấp nhất.

Điều này truyền cảm hứng cho hàng loạt các đổi mới về pin Mặt Trời vượt ra ngoài các trang trại năng lượng truyền thống lắp đặt trên mặt đất và mái nhà. Người dân châu Âu đã và đang khai thác điện miễn phí từ hàng rào pin Mặt Trời trong vườn nhà họ. Bên cạnh đó, đường sắt năng lượng Mặt Trời có thể sớm xuất hiện ở Italy sau thử nghiệm thành công ở Thụy Sĩ.

Bãi đỗ xe năng lượng Mặt Trời - một mũi tên trúng nhiều đích

Bãi đỗ xe có thể là một lựa chọn để cơ sở hạ tầng đô thị thích ứng với sự bùng nổ năng lượng tái tạo, và đã trở thành một phần trong chiến lược dài hạn của một số quốc gia châu Âu.

“Bãi đỗ xe có thể tạo ra điện mà không cần chưng dụng thêm diện tích đất, đây là yếu tố quan trọng cần xem xét do những thách thức về quy hoạch mà hệ thống năng lượng Mặt Trời lắp đặt trên mặt đất có thể gặp phải. Cơ sở hạ tầng này kết hợp với việc sạc xe điện (EV), giúp việc lắp đặt các điểm sạc dễ dàng và rẻ hơn ở những nơi cần thiết, hỗ trợ các mục tiêu khử carbon rộng hơn và tăng thêm lợi ích cho người sử dụng bãi đỗ xe cũng như công chúng nói chung”, ông Rob Stait tại Alight, một trong những nhà phát triển năng lượng Mặt Trời hàng đầu châu Âu, nhận xét.

Ông Satit bổ sung rằng các bãi đỗ xe năng lượng Mặt Trời cũng có thể cung cấp chỗ đỗ xe có mái che để giúp giảm nhiệt độ ô tô vào mùa Hè. Ông cho rằng điều này đang trở nên “ngày càng quan trọng” do mùa Hè nóng lên ở châu Âu - nơi đã trải qua một loạt các đợt nắng nóng liên tiếp trong năm nay.

Hai chiều hướng tại châu Âu

Một số quốc gia châu Âu như Pháp đã nhiệt tình ủng hộ phương án bãi đỗ xe năng lượng Mặt Trời. Tuy nhiên, có những quốc gia khác lại tỏ ra chần chừ.

Năm 2022, Pháp thông qua luật yêu cầu tất cả các bãi đậu xe hiện có và mới có sức chứa tối thiểu 80 xe phải lắp đặt tấm pin Mặt Trời. Các chủ sở hữu bãi đậu xe có từ 80 đến 400 chỗ được thông báo rằng họ có 5 năm (đến năm 2027) để tuân thủ các biện pháp này, trong khi các nhà điều hành của những bãi đậu xe có hơn 400 chỗ chỉ có 3 năm (đến năm 2025).

Ít nhất một nửa diện tích của các bãi đậu xe lớn hơn phải được lắp đặt pin Mặt Trời. Chính phủ Pháp cho biết các biện pháp này có thể bổ sung 11 gigawatt điện vào lưới điện, đủ để cung cấp năng lượng cho khoảng 12 triệu hộ gia đình. Các nhà điều hành phớt lờ quy định này có nguy cơ bị phạt tới 40.000 euro mỗi năm.

Năm ngoái, Pháp đã nới lỏng quy định về năng lượng Mặt Trời, cho phép các bãi đỗ xe ngoài trời có diện tích trên 1.500 mét vuông được phép phủ ít nhất một nửa diện tích bằng tấm pin Mặt Trời, cây xanh tạo bóng mát, hoặc kết hợp cả hai.

Các quy định tương tự cũng tồn tại ở Slovenia, nơi tất cả các bãi đỗ xe được xây dựng lại và mới có diện tích hơn 1.000 mét vuông đều bắt buộc phải lắp đặt tấm pin Mặt Trời. Tại Đức, các bãi đỗ xe mới ở một số vùng, bao gồm Baden-Württemberg, Bắc Rhine-Westphalia, Schleswig-Holstein, Rhineland-Palatinate và Hạ Saxony, có quy định bắt buộc về năng lượng Mặt Trời tùy thuộc vào số lượng chỗ đỗ xe.

Năm ngoái, chính phủ Anh đã phát động thu thập bằng chứng để hiểu cách “khai thác tiềm năng chưa được sử dụng” của năng lượng Mặt Trời tại các bãi đậu xe trên khắp cả nước. Ước tính ban đầu của chính phủ cho thấy một bãi đậu xe 80 chỗ có thể giúp tiết kiệm khoảng 28.000 bảng Anh (khoảng 32.000 euro) mỗi năm tiền điện bằng cách lắp đặt mái che năng lượng Mặt Trời và sử dụng toàn bộ điện năng được tạo ra. Các công ty cũng có thể thu hồi chi phí lắp đặt tấm pin Mặt Trời tại các bãi đậu xe bằng cách bán lại năng lượng được tạo ra cho lưới điện.

Chính phủ đã đề cập đến một số nghiên cứu điển hình chứng minh tác động của chính sách này, bao gồm cả mái che năng lượng Mặt Trời đầu tiên tại Leeds. Hệ thống này ước tính sẽ tạo ra 852.000 kWh mỗi năm, bù đắp 471 tấn carbon hàng năm, tương đương với việc loại bỏ 203 ô tô khỏi đường phố. Vì bãi đỗ xe có thể lưu trữ năng lượng dư thừa thu được từ ánh sáng Mặt Trời vào ban ngày, nên nó cung cấp điện với chi phí thấp hơn so với việc mua điện từ lưới điện. Thời gian hoàn vốn cho các điểm sạc xe điện ước tính dưới 10 năm, dựa trên trung bình hai lần sạc mỗi ngày trong năm đầu tiên.

Tuy nhiên, sau đó Bộ An ninh Năng lượng và Net Zero (DESZN) kết luận rằng chính sách này “sẽ không được tiếp tục thực hiện vào thời điểm này”. DESZN sau đó lên tiếng: “Qua cân nhắc kỹ lưỡng và tham vấn chặt chẽ với ngành công nghiệp, chúng tôi đã quyết định không bắt buộc lắp đặt tấm pin Mặt Trời trên các bãi đậu xe mới”.

DESZN khẳng định năng lượng Mặt Trời vẫn là “trọng tâm” trong sứ mệnh năng lượng sạch của họ, đồng thời bổ sung rằng họ tiếp tục hỗ trợ việc lắp đặt pin Mặt Trời trên các tòa nhà mới, bao gồm cả bãi đậu xe.

Hà Linh/Báo Tin tức và Dân tộc