Chấm dứt tình trạng 'lách luật' để đưa lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài

Chuyển mạnh sang "hậu kiểm"

Tiếp tục chương trình phiên họp, sáng 15/7, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.

Nêu tờ trình, Bộ trưởng Nội vụ Đỗ Thanh Bình cho biết, việc sửa đổi, bổ sung luật nhằm hướng tới mục tiêu khơi thông, giải phóng tối đa các nguồn lực xã hội, giải quyết các "điểm nghẽn" bởi những quy định không còn phù hợp; đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam trên thị trường cung ứng lao động quốc tế.

Bộ trưởng Nội vụ Đỗ Thanh Bình. Ảnh: QH

Bộ trưởng Đỗ Thanh Bình nêu rõ, việc xây dựng luật tập trung vào 4 nhóm vấn đề lớn. Trong đó, lần sửa đổi này sẽ thúc đẩy chuyển đổi số, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện đầu tư, kinh doanh theo định hướng chuyển mạnh từ cơ chế "tiền kiểm" sang "hậu kiểm".

Đồng thời, dự thảo cũng hoàn thiện các khái niệm và bổ sung định nghĩa một số hành vi bị nghiêm cấm nhằm bao quát các phương thức vi phạm ngày càng tinh vi, làm cơ sở để xử lý vi phạm, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người lao động.

Lần sửa đổi này cũng đẩy mạnh phân quyền đối với địa phương, đề cao tính chủ động, tự chịu trách nhiệm của chính quyền địa phương, đồng thời đưa dịch vụ công đến gần người dân, tạo thuận lợi tối đa cho người lao động trong tiếp cận và thụ hưởng.

Dự thảo luật bãi bỏ 5/19 thủ tục hành chính; cắt giảm, đơn giản hóa đối với 6/19 thủ tục hành chính, cắt giảm 34% chi phí tuân thủ của người dân, doanh nghiệp. Cùng với đó, dự thảo bổ sung quy định về điều kiện cấp giấy phép, hạn chế doanh nghiệp hoặc người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp đã bị thu hồi giấy phép do vi phạm pháp luật nhưng vẫn "lách luật" để tiếp tục đề nghị cấp giấy phép cho doanh nghiệp khác.

Nghiêm cấm hành vi tư vấn sai sự thật

Đại diện cơ quan thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết, có ý kiến đề nghị bổ sung phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng đối với các trường hợp: người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng thời vụ; việc triển khai các thỏa thuận hợp tác lao động giữa các địa phương của Việt Nam và địa phương của nước tiếp nhận lao động; lao động khu vực biên giới, lao động qua biên giới làm việc theo thời vụ hoặc không theo hợp đồng.

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh. Ảnh: QH

Tuy nhiên, theo Thường trực Ủy ban, đây là những vấn đề mới phát sinh trong thực tiễn, một số nội dung đang được triển khai thí điểm theo Nghị quyết của Chính phủ; trường hợp lao động qua biên giới không theo hợp đồng không thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật này.

Do đó, Ủy ban Văn hóa và Xã hội đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục nghiên cứu, tổng kết, đánh giá đầy đủ kết quả thí điểm và nghiên cứu bổ sung khi sửa đổi toàn diện Luật; đồng thời rà soát các quy định của pháp luật có liên quan, hoàn thiện cơ chế quản lý phù hợp nhằm tránh khoảng trống pháp lý và tăng cường bảo vệ người lao động.

Về một số nội dung lớn, Thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu, bổ sung chính sách Nhà nước đưa chuyên gia, lao động chất lượng cao đi làm việc ở nước ngoài.

Bên cạnh đó, cơ quan thẩm tra cũng đề nghị rà soát, bổ sung quy định nghiêm cấm hành vi tư vấn sai sự thật, tư vấn gian dối hoặc cung cấp thông tin sai lệch nhằm lừa dối người lao động.

Kết luận nội dung này, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh đề nghị Chính phủ tiếp tục tiếp thu tối đa ý kiến, hoàn thiện dự thảo luật để trình Quốc hội tại kỳ họp tới. Trong đó, cần lưu ý rà soát các hành vi nghiêm cấm, trách nhiệm của doanh nghiệp và chính quyền cấp xã.

Luân Dũng