Câu hỏi Olympia khiến thí sinh 'vò đầu bứt tóc', nhiều người bó tay

Là sân chơi trí tuệ nổi tiếng cho học sinh trung học phổ thông, Đường lên đỉnh Olympia nhận được sự yêu mến của khán giả ở nhiều lứa tuổi.

Bên cạnh màn so tài kịch tính giữa các thí sinh, chương trình còn thường xuyên đưa ra nhiều câu hỏi hóc búa, thách thức tài suy luận của các nhà leo núi và cả khán giả theo dõi.

"Ba vương" trong câu vè dân gian là vị vua nào?

Tại chung kết năm Đường lên đỉnh Olympia năm thứ 22, phần thi Về đích của thí sinh Anh Đức xuất hiện câu hỏi mang yếu tố dân gian. Cụ thể, câu đố trích dẫn những câu vè: “Chu tri rành rành/Cái đanh nổ lửa/Con ngựa đứt cương/Ba vương tập đế/Cấp kế đi tìm/Hú tim bắt ập”. Thí sinh phải xác định “ba vương” là những vị vua nào?

Anh Đức không đưa ra được đáp án, nhường phần trả lời lại cho Nguyên Sơn, song vẫn không có câu trả lời đúng.

Theo lý giải từ chương trình, "Chu tri rành rành" có nghĩa là bố cáo cho mọi người đều biết. "Cái đanh nổ lửa" nói về việc thực dân Pháp nổ súng gây hấn. "Ngựa đứt cương" chỉ việc băng hà của vua Tự Đức và sự rối loạn của Triều đình Huế lúc bấy giờ.

Còn "Ba vương tập đế" nói về việc trong vòng chưa đầy 4 tháng sau khi vua Tự Đức mất, đã có liên tiếp 3 vị vua thay nhau lên ngôi, đó là vua Hàm Nghi, Kiến Phúc và Hiệp Hòa.

Sau khi kết thúc chương trình, nhiều ý kiến cho rằng đáp án câu hỏi lịch sử này chưa chính xác, vua Hàm Nghi không thể nằm trong câu vè này.

Sự kiện "tứ nguyệt tam vương" là từ 19/7/1883 (ngày vua Tự Đức mất) đến 29/11/1883 (vua Kiến Phúc lên ngôi). Còn vua Hàm Nghi lên ngôi 2/8/1884 nên không liên quan đến câu vè "ba vương tập đế".

Tuy nhiên sau đó, BTC xác nhận lại việc phế - lập ba vua trên diễn ra trong khoảng một năm chứ không phải trong vòng chưa đầy 4 tháng, nên đáp án “Hiệp Hòa, Kiến Phúc, Hàm Nghi” là không sai.

Câu hỏi về vaccine gây bất ngờ

Trong phần thi Về đích của thí sinh Nguyên Phú tại vòng chung kết năm Đường lên đỉnh Olympia 2024, câu hỏi về vaccine được đưa ra là:

"Vaccine '5 trong 1' DPT-VGB-Hib được Bộ Y tế đưa vào Chương trình Tiêm chủng mở rộng trong nhiều năm gần đây. Nó có tác dụng phòng chống kết hợp 5 loại bệnh, bao gồm bệnh do vi khuẩn Hib (viêm phổi, viêm màng não mủ), ho gà, uốn ván và 2 loại bệnh nào nữa?".

Trả lời câu hỏi, Nguyên Phú đưa ra đáp án là "sởi và bạch hầu", song không chính xác. Sau đó, Trung Kiên đưa ra đáp án là "sởi và phế cầu 23". Tuy nhiên, đây lại là đáp án không đúng. Đáp án đúng của chương trình là "bạch hầu và viêm gan B".

Theo Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế), vaccine DPT-VGB-Hib (SII) là loại vaccine phối hợp phòng được 5 bệnh: Bạch hầu, ho gà, uốn ván, viêm gan B, viêm phổi/viêm màng não mủ do vi khuẩn Hib. Đây là những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm. Trẻ nhỏ dễ mắc các bệnh này, ảnh hưởng tới sức khỏe và sự phát triển trong tương lai.

Vaccine DPT-VGB-Hib được Bộ Y tế cấp phép lưu hành tháng 9/2018 và được sử dụng trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng, miễn phí cho trẻ em dưới 1 tuổi.

Ngày 1/1/2079 là thứ mấy?

Phần thi Về đích của thí sinh Tô Đức Quang (trường THPT chuyên Lương Văn Tụy, Ninh Bình) tại cuộc thi quý III, Olympia 2019 có câu hỏi tính toán: "Biết ngày 1/1/2019 là thứ ba, hỏi ngày 1/1/2079 là thứ mấy?".

Đức Quang đưa ra câu trả lời "thứ ba" song không giành được điểm. Ba thí sinh còn lại cũng không đưa ra được câu trả lời. Đáp án đúng là “chủ nhật” và MC không giải thích gì thêm.

Cách giải câu này như sau: Từ 1/1/2019 đến 1/1/2079 là 60 năm. Trong khoảng 2019-2078 có 15 năm nhuận.

Số ngày trôi qua là: 60 × 365 + 15 = 21.915 ngày.

Một tuần có 7 ngày, nên số ngày dư là: 21.915 : 7 = 3.130 dư 5.

Vì ngày 1/1/2019 là thứ ba, ta cộng thêm 5 ngày dư vào thứ ba, đáp án là chủ nhật.

Thí sinh ngồi hẳn xuống sàn vẫn không giải được câu Toán

Tại cuộc thi Đường lên đỉnh Olympia tháng 3, quý III phát sóng ngày 7/6/2020, câu hỏi Về đích của thí sinh Lê Văn Sơn (THPT chuyên Lam Sơn, Thanh Hóa) gây chú ý.

Nội dung câu hỏi như sau: "An đã tập xà 119 cái trong 7 ngày. Mỗi ngày tăng 4 cái so với hôm trước. Hỏi An đã tập xà bao nhiêu cái trong ngày đầu tiên?".

Vừa nghe MC đọc câu hỏi, Văn Sơn lập tức ngồi xuống sàn để giải. Hết 20 giây suy nghĩ, nam sinh đưa ra câu trả lời là "10" nhưng không giành được điểm.

Sau đó, thí sinh Chu Đình Bảo (THPT chuyên Phan Bội Châu, Nghệ An) nhấn chuông giành quyền trả lời, đưa ra con số là “3”. Đây cũng không phải đáp án đúng.

MC Ngọc Huy giải thích đáp án: “Ta có số cái xà An tập mỗi ngày trong 7 ngày lập thành một cấp số cộng có 7 số hạng với công sai là 4, tổng là 119. Do đó, áp dụng công thức, ta có số hạng đầu tiên của dãy = (119 x 2 / 7 - 6 x 4) / 2. Số cái xà An tập trong ngày đầu tiên là đáp án của phép tính đó là 5".

Câu trả lời đúng nhưng gây tiếc nuối

Ở trận chung kết Đường lên đỉnh Olympia 2025, thí sinh Lê Quang Duy Khoa, học sinh trường THPT chuyên Quốc học - Huế (TP Huế) nhận được câu hỏi: "Để đo tốc độ âm trong gang, một nhà vật lý đã dùng một ống bằng gang dài 951,25 m. Một người đập một nhát búa vào một đầu ống gang, một người ở đầu kia nghe thấy hai tiếng gõ, một truyền qua gang và một truyền qua không khí trong ống. Hai tiếng gõ cách nhau 2,5s. Biết tốc độ âm trong không khí là 340 m/s. Hãy tính tốc độ âm trong gang, làm tròn đến chữ số hàng đơn vị".

Duy Khoa đã ngồi hẳn xuống để tập trung tính toán. Chưa hết thời gian, nam sinh đưa ra câu trả lời "3.194,3 m/s", nhưng đáp án không được chấp nhận. Sau đó, MC mời các thí sinh còn lại bấm chuông.

Thí sinh Bảo Khánh là người nhanh tay nhất và chọn đáp án 180 m/s, tuy nhiên, đây cũng không phải là câu trả lời chính xác.

Theo MC Khánh Vy, cách giải như sau:

"Gọi tốc độ âm thanh trong gang là V (m/s). Khi đó ta có phương trình: 951,25/340 - 951,25/V = 2,5 (s).

Giải phương trình trên, ta được kết quả V = 3.194,3 m/s. Làm tròn đến hàng đơn vị, V = 3.194 m/s".

Thực tế, Duy Khoa đã tính đúng song đã quên yêu cầu "làm tròn đến hàng đơn vị". Việc này khiến Duy Khoa và nhiều khán giả tiếc nuối.

Ngọc Bích