Cần xử lý triệt để ô nhiễm từ bãi rác Sông Công

Bãi rác Sông Công do Công ty CP Môi trường và Công trình đô thị Sông Công quản lý chưa thực hiện quy trình đóng bãi, đang ảnh hưởng đến môi trường khu vực xung quanh.

Bãi rác Sông Công do Công ty CP Môi trường và Công trình đô thị Sông Công quản lý, khai thác. Trung bình mỗi ngày, nơi đây tiếp nhận trên 40 tấn rác sinh hoạt của các xã, phường thuộc TP. Sông Công cũ, nay là các phường Sông Công, Bách Quang, Bá Xuyên.

Trong nhiều năm, phương thức xử lý chủ yếu là chôn lấp thủ công nên không bảo đảm các yêu cầu kỹ thuật về chống thấm, thu gom nước rỉ rác và khí phát sinh. Hệ quả là đã tạo thành núi rác khổng lồ có diện tích 5ha, khiến môi trường đất, nước và không khí khu vực xung quanh bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Sau nhiều kiến nghị của người dân, giữa năm 2024, bãi rác Sông Công chính thức dừng tiếp nhận rác. Toàn bộ lượng rác sinh hoạt của các phường Sông Công, Bá Xuyên và Bách Quang được chuyển đến Công ty TNHH Môi trường Sông Công để xử lý. Đây là đơn vị được đầu tư hệ thống xử lý chất thải hiện đại với tổng công suất khoảng 3.530 tấn/ngày, đủ khả năng xử lý cả chất thải công nghiệp và chất thải sinh hoạt, góp phần giảm áp lực cho các địa phương phía Nam của tỉnh.

Việc chuyển đổi này đã giải quyết được tình trạng đổ rác mới, giảm đáng kể mùi hôi phát sinh hằng ngày. Tuy nhiên, ảnh hưởng môi trường mà bãi rác cũ để lại vẫn chưa được xử lý triệt để.

Công ty TNHH Môi trường Sông Công đã đào rãnh ngăn cách tuy nhiên mỗi khi mưa lớn nước thải từ bãi rác chôn lấp sơ sài này vẫn rỉ ra môi trường khiến người dân trong khu vực rất bức xúc.

Gia đình bà Đinh Thị Cường, ở xóm Lý Nhân, phường Bá Xuyên, là một trong những hộ chịu ảnh hưởng trực tiếp. Theo bà, dù mùi hôi đã giảm so với trước đây nhưng nước giếng vẫn không thể sử dụng, nhiều diện tích đất nông nghiệp bị bỏ hoang do nước rỉ rác tiếp tục thấm ra môi trường, nhất là sau các trận mưa lớn.

Trong đợt mưa lớn đầu mùa tháng 4 vừa qua nước rỉ ngầm từ bãi rác đã tràn ra gây sự cố môi trường khu vực xung quanh khiến người dân kiến nghị lên các cơ quan chức năng của tỉnh.

Theo ông Bùi Phi Long, Giám đốc Công ty TNHH Môi trường Sông Công: Đơn vị đã lắp đặt hệ thống xử lí rác thải sinh hoạt nhưng chỉ thực hiện nhiệm vụ tiếp nhận và xử lý lượng rác sinh hoạt phát sinh sau khi được bàn giao. Việc đóng bãi rác, xử lý nước rỉ rác, cải tạo môi trường và khắc phục ô nhiễm thuộc trách nhiệm của đơn vị quản lý bãi rác trước đây cũng như cơ quan có thẩm quyền. Đây cũng chính là điểm nghẽn lớn nhất hiện nay. Việc đào xúc toàn bộ lượng rác đã chôn lấp để xử lý bằng công nghệ hiện đại là giải pháp căn cơ nhưng đòi hỏi nguồn kinh phí rất lớn, chưa kể các yêu cầu kỹ thuật phức tạp nhằm bảo đảm không phát tán ô nhiễm thứ cấp.

Diện tích đất ruộng của người dân không canh tác được phải bỏ hoang do ảnh hưởng từ bãi rác.

Theo quy định tại Thông tư số 02/2022/TT-BTNMT của Bộ Tài nguyên và Môi trường (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường), bãi chôn lấp sau khi dừng hoạt động phải được thực hiện đầy đủ quy trình đóng bãi, gồm phủ kín bề mặt bằng các lớp đất và vật liệu chống thấm, xây dựng hệ thống thoát nước, thu gom nước rỉ rác, trồng cây xanh, đồng thời tiếp tục quan trắc môi trường trong nhiều năm sau khi đóng bãi rác. Đây không chỉ là yêu cầu kỹ thuật mà còn là điều kiện bắt buộc nhằm ngăn chặn nguy cơ ô nhiễm kéo dài.

Bãi rác Sông Công là bài học điển hình cho việc xử lý rác thải sinh hoạt theo phương pháp thô sơ, chưa tính đến vòng đời của một bãi rác chôn lấp. Điều người dân mong đợi lúc này là lộ trình cụ thể về đóng bãi rác, phục hồi môi trường và quan trắc lâu dài. Chỉ khi xử lý dứt điểm những "điểm đen" tồn lưu như vậy mới có thể tiến tới mục tiêu phát triển xanh, kinh tế tuần hoàn và nâng cao chất lượng sống của người dân.

Ngọc Quang