Cần tạo môi trường thuận lợi hơn để doanh nghiệp nông nghiệp phát triển

Thông tin được đưa ra tại Diễn đàn Nông nghiệp 2026: Kiến tạo không gian phát triển và động lực tăng trưởng mới cho nông nghiệp Việt Nam do Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) và Tạp chí Diễn đàn Doanh nghiệp tổ chức tại TP. Hồ Chí Minh mới đây.

Ông Trần Ngọc Liêm, Phó Tổng Thư ký, Giám đốc VCCI khu vực TP. Hồ Chí Minh.

Ông Trần Ngọc Liêm, Phó Tổng Thư ký, Giám đốc VCCI khu vực TP. Hồ Chí Minh, dẫn số liệu của Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết cả nước hiện có hơn 50.000 doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, tương đương khoảng 1-2% trong gần một triệu doanh nghiệp đang hoạt động. Trong đó, số doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao còn rất hạn chế, dưới 300 doanh nghiệp và chưa đến 50 doanh nghiệp được công nhận là doanh nghiệp nông nghiệp công nghệ cao.

Các chuyên gia cho rằng, rào cản lớn nhất hiện nay là khó tiếp cận đất đai và nguồn vốn. Ông Ngô Xuân Chinh, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu chuyển giao tiến bộ kỹ thuật nông nghiệp, cho biết nhiều doanh nghiệp có năng lực đầu tư nhưng không thể mở rộng sản xuất do thiếu quỹ đất. Trong khi đó, ông Nguyễn Hoàng Anh, Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Công ty Đầu tư thủy sản Nam Miền Trung, nhận định việc tích tụ đất nông nghiệp vẫn rất khó khăn, gây cản trở các dự án quy mô lớn.

Theo TS. Phạm Viết Thuận, Viện trưởng Viện Kinh tế Tài nguyên và Môi trường TP. Hồ Chí Minh, tín dụng dành cho nông nghiệp hiện chỉ chiếm khoảng 11% tổng dư nợ, trong khi việc định giá tài sản thế chấp còn nhiều bất cập, khiến doanh nghiệp khó tiếp cận vốn. Ông đề xuất có cơ chế bảo lãnh tín dụng và chuyển dần sang mô hình cho vay theo dòng tiền, chuỗi giá trị thay vì phụ thuộc vào tài sản thế chấp.

Bên cạnh đó, các đại biểu cũng kiến nghị hoàn thiện chính sách tích tụ đất đai, phát triển ngân hàng đất, mở rộng tín dụng ưu đãi, thúc đẩy hợp tác công - tư (PPP), đồng thời đầu tư hạ tầng logistics và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho nông nghiệp.

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, năm 2025 kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản vượt 70 tỷ USD; Chính phủ đặt mục tiêu đạt 100 tỷ USD vào năm 2027. Các chuyên gia cho rằng để hiện thực hóa mục tiêu này, cần tạo môi trường thuận lợi hơn để doanh nghiệp mạnh dạn đầu tư, mở rộng quy mô và tham gia sâu vào chuỗi giá trị nông nghiệp.

Bình Nguyên