Căn hầm bí mật của Biệt động Sài Gòn thu hút khách tham quan dịp lễ 30-4

Nhân kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30-4) và 140 năm Ngày Quốc tế Lao động (1-5), nhiều địa điểm gắn với lịch sử đấu tranh cách mạng tại TP.HCM thu hút đông đảo người dân và du khách đến tham quan, tìm hiểu.

Nơi cất giấu khoảng 2 tấn vũ khí

Đặc biệt, hầm chứa vũ khí của Biệt động Sài Gòn tại căn nhà 287/70 đường Nguyễn Đình Chiểu (phường Bàn Cờ) là một điểm đến tiêu biểu.

Nằm trong con hẻm thông ra đường Võ Văn Tần, căn nhà từng là cơ sở bí mật của ông Trần Văn Lai, nơi cất giấu khoảng 2 tấn vũ khí phục vụ trận đánh Dinh Độc Lập trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968.

Hầm chứa vũ khí của Biệt động Sài Gòn tại căn nhà 287/70 đường Nguyễn Đình Chiểu (phường Bàn Cờ) thu hút khách du lịch.

Hiện nay, địa điểm này lưu giữ và trưng bày nhiều tư liệu, hiện vật có giá trị về lực lượng Biệt động Sài Gòn, góp phần tái hiện sinh động khí thế đấu tranh cách mạng.

Ngôi nhà có diện tích khoảng 35 m², nằm trên hai mặt hẻm giữa đường Phan Đình Phùng (nay là Nguyễn Đình Chiểu) và Trần Quý Cáp (nay là Võ Văn Tần).

Năm 1966, ông Trần Văn Lai (bí danh Năm Lai, tự Mai Hồng Quế) mua lại căn nhà với mục đích xây dựng cơ sở bí mật. Dưới vỏ bọc sửa chữa, ông lấy lý do đào hố ga nhà vệ sinh để tổ chức đào hầm, đồng thời sử dụng những thợ tin cậy vận chuyển, cất giấu vũ khí từ ngoại thành vào nội đô.

Căn nhà là nơi ẩn giấu hầm vũ khí bí mật của Biệt động Sài Gòn.

Để tránh bị phát hiện, đất đào hầm được cho vào thùng carton, đưa lên ôtô chở đi nơi khác. Sau khoảng 7 tháng, căn hầm hoàn thành. Việc vận chuyển vũ khí được thực hiện vào thời điểm nhá nhem tối, với xe từ khu vực Củ Chi đưa vào.

Ngoài hầm chính dưới lòng đất, căn nhà còn có một hầm nổi thông lên mái, giúp các chiến sĩ có thể thoát ra ngoài bằng dây thừng khi cần thiết.

Người dân thắp hương, tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh tại không gian trưng bày trong căn nhà.

Điểm đặc biệt của căn nhà là hệ thống hầm chứa vũ khí được ngụy trang tinh vi ngay dưới nền nhà, phía dưới chiếc bàn trà và lớp gạch bông kiểu Sài Gòn xưa.

Lối xuống hầm đặt gần cầu thang, được thiết kế như một phần sàn nhà bình thường, với nắp hầm dài khoảng 60 cm, rộng 40 cm, có chốt vặn mở bằng khoen nhấc. Bên trong hầm dài hơn 8 m, rộng 2 m, sâu 2,5 m, có các khung tròn nối với ống thoát nước để thông khí và tạo lối thoát hiểm.

Từ năm 1966 đến 1968, gần 2 tấn vũ khí đã được cất giấu tại đây, gồm súng AK, đầu đạn B40, bộc phá, kíp nổ, súng ngắn, lựu đạn và nhiều loại đạn dược. Có thời điểm, hầm lưu giữ khoảng 350 kg thuốc nổ TNT, C4, 15 khẩu AK, 3.000 viên đạn cùng nhiều vũ khí khác.

Du khách tham quan căn hầm.

Đáng chú ý, căn hầm nằm ngay giữa trung tâm thành phố, chỉ cách Dinh Độc Lập hơn 1 km, nhưng toàn bộ quá trình đào hầm, vận chuyển và cất giấu vũ khí vẫn được giữ bí mật tuyệt đối. Sau một trận đánh, căn nhà từng bị đối phương nghi ngờ và bắn phá, song bí mật về hầm vũ khí vẫn không bị phát hiện.

Chủ căn nhà là ông Trần Văn Lai, qua đời năm 2002 và được Đảng, Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân vào năm 2015.

Du khách xuống cầu thang tham quan hầm.

Năm 1988, di tích “Hầm chứa vũ khí của Biệt động Sài Gòn tấn công Dinh Độc Lập Tết Mậu Thân năm 1968” được công nhận là di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia.

Hiện nay, địa điểm này mở cửa miễn phí, thu hút hàng ngàn lượt người dân và du khách đến tham quan, tìm hiểu về một thời kỳ lịch sử đặc biệt của Sài Gòn.

Di tích “Hầm chứa vũ khí của Biệt động Sài Gòn tấn công Dinh Độc Lập Tết Mậu Thân năm 1968” được công nhận là di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia.

Học lịch sử ngoài sách vở

Tại đây, anh Minh Tuấn (32 tuổi, ngụ TP.HCM) đưa con trai 8 tuổi đến tham quan căn nhà tại 287/70 Nguyễn Đình Chiểu như một cách “học lịch sử ngoài sách vở”.

Anh Tuấn cho biết trước đây từng nghe nói về hầm vũ khí của Biệt động Sài Gòn, nhưng phải đến dịp nghỉ lễ năm nay mới có dịp trực tiếp ghé thăm. Khi cúi xuống quan sát lối vào hầm được ngụy trang dưới nền nhà, anh không khỏi bất ngờ trước sự kín đáo của công trình.

Vũ khí chứa trong hầm.

“Con tôi trước giờ chỉ học lịch sử qua sách. Đưa cháu đến đây để tận mắt nhìn thấy, sẽ dễ hình dung hơn về một giai đoạn chiến tranh. Những nơi như thế này rất cần thiết để thế hệ trẻ hiểu rằng lịch sử không phải điều gì xa vời” - anh Tuấn chia sẻ.

HẢI NHI