Cận cảnh máy bay vận tải quân sự khổng lồ IL-76 của Iran bị Mỹ không kích phá hủy

Quân đội Mỹ mới đây đã công bố đoạn video ghi lại cảnh một máy bay vận tải quân sự hạng nặng Ilyushin IL-76 của Iran bị phá hủy trong một cuộc không kích nhằm vào cơ sở quân sự của nước này.

Hình ảnh từ video cho thấy chiếc máy bay đang đỗ trên đường băng tại một căn cứ không quân thì bị đánh trúng, tạo ra vụ nổ lớn và cột khói bốc lên cao.

Đoạn video nhanh chóng thu hút sự chú ý của giới quan sát quân sự bởi Ilyushin IL-76 là loại máy bay vận tải chiến lược hiếm hoi mà Iran sở hữu.

Việc mất đi một phương tiện như vậy được đánh giá là gây ảnh hưởng đáng kể tới năng lực vận tải quân sự và hậu cần của nước này.

Ilyushin IL-76 là máy bay vận tải quân sự hạng nặng do Liên Xô phát triển từ đầu thập niên 1970. Máy bay có chiều dài khoảng 46,6 m, sải cánh 50,5 m và chiều cao gần 14,8 m. Khối lượng cất cánh tối đa của máy bay vào khoảng 190 tấn.

IL-76 được trang bị 4 động cơ phản lực tuốc bin cánh quạt D-30KP, cho phép đạt tốc độ tối đa khoảng 850 km/h và tầm bay hơn 5.000 km khi mang tải trọng trung bình.

Khoang chở hàng rộng giúp máy bay có thể mang theo khoảng 40 đến 50 tấn hàng hóa hoặc vận chuyển hơn 120 binh sĩ cùng trang bị.

Với thiết kế khoang đuôi mở và sàn chịu lực lớn, IL-76 có thể vận chuyển nhiều loại phương tiện quân sự như xe bọc thép, pháo kéo, radar hoặc hàng tiếp tế.

Máy bay cũng có thể thực hiện nhiệm vụ thả hàng bằng dù, vận chuyển lính dù hoặc tham gia các chiến dịch cứu trợ nhân đạo.

Iran bắt đầu sở hữu loại máy bay vận tải này từ giai đoạn sau Cách mạng Hồi giáo 1979, khi nước này thiết lập quan hệ quân sự với Liên Xô và một số quốc gia trong khối Đông Âu.

Trong nhiều năm sau đó, Tehran tiếp tục mua thêm một số máy bay IL-76 từ Nga và các nước hậu Xô viết.

Theo các ước tính của giới quan sát quốc phòng, Iran hiện sở hữu khoảng 10 đến 15 máy bay vận tải IL-76 với nhiều biến thể khác nhau.

Ngoài nhiệm vụ vận tải quân sự thuần túy, một số máy bay còn được cải hoán để phục vụ các nhiệm vụ đặc biệt như tiếp dầu trên không hoặc chỉ huy cảnh báo sớm.

Trong lực lượng không quân Iran, IL-76 đóng vai trò quan trọng trong việc vận chuyển binh sĩ, khí tài và hàng tiếp tế giữa các căn cứ trong nước cũng như tới những khu vực hoạt động của lực lượng đồng minh ở Trung Đông.

Nhờ tải trọng lớn và tầm bay xa, loại máy bay này được xem là xương sống của năng lực vận tải chiến lược của Tehran.

Trong nhiều năm qua, các máy bay IL-76 của Iran thường xuyên được sử dụng để vận chuyển thiết bị quân sự, linh kiện vũ khí và hàng hóa tới nhiều khu vực trong khu vực Trung Đông.

Điều này khiến chúng trở thành mục tiêu tiềm tàng trong các chiến dịch nhằm làm suy yếu mạng lưới hậu cần của Iran.

Việc Mỹ công bố video phá hủy một chiếc IL-76 cho thấy các đòn tấn công gần đây không chỉ nhằm vào hệ thống vũ khí chiến đấu mà còn nhắm tới năng lực vận tải và hậu cần của Tehran.

Đối với quân đội hiện đại, hệ thống hậu cần và vận tải được xem là yếu tố sống còn trong việc duy trì hoạt động quân sự.

Một máy bay vận tải hạng nặng như IL-76 không chỉ có giá trị lớn về mặt kinh tế mà còn khó thay thế trong điều kiện Iran chịu cấm vận kéo dài.

Việc mua sắm máy bay vận tải quân sự mới từ thị trường quốc tế gần như không khả thi đối với Tehran.

Bên cạnh đó, đội máy bay IL-76 của Iran phần lớn đã có tuổi đời vài thập kỷ. Việc bảo dưỡng và duy trì khả năng hoạt động phụ thuộc nhiều vào nguồn linh kiện hạn chế và năng lực sửa chữa trong nước.

Trong bối cảnh đó, việc mất thêm một máy bay vận tải chiến lược như IL-76 được cho là sẽ làm giảm đáng kể khả năng vận chuyển khí tài và binh sĩ của Iran, đặc biệt trong các chiến dịch triển khai lực lượng ở khoảng cách xa.

Sự kiện này cũng cho thấy xu hướng các cuộc tấn công hiện đại ngày càng tập trung vào việc phá hủy những mắt xích quan trọng trong chuỗi hậu cần quân sự.

Khi năng lực vận tải chiến lược bị suy giảm, khả năng duy trì hoạt động quân sự trên diện rộng của bất kỳ quốc gia nào cũng sẽ bị ảnh hưởng đáng kể.

Việt Hùng