Cận cảnh loại quả giống hệt dưa nhưng lại là 'anh em ruột' của cà chua

Dưa pepino (Solanum muricatumà một loài cây ăn quả thuộc chi Solanum – "đại gia đình" của cà chua, khoai tây, cà tím và cà chua thân gỗ (Solanum betaceum). Có nguồn gốc từ vùng núi Andes của Peru, Ecuador và Colombia, loài cây này đã được người bản địa trồng từ hàng nghìn năm trước và hiện được canh tác ở nhiều quốc gia có khí hậu ôn hòa như New Zealand, Chile, Tây Ban Nha, Nhật Bản và một số vùng cao của Việt Nam.

Ảnh: truebenecker

Điều khiến dưa pepino nổi bật chính là những quả có hình bầu dục, vỏ màu vàng kem hoặc vàng nhạt với các sọc tím chạy dọc đẹp mắt. Quả thường nặng từ 100–400 gram, nhưng ở điều kiện chăm sóc tốt có thể đạt gần 1 kg. Khi chín, lớp vỏ tỏa mùi thơm dịu, còn phần thịt mọng nước có vị ngọt thanh, pha trộn giữa dưa lưới, lê, dưa gang và một chút hương của dưa chuột, tạo nên hương vị rất riêng.

Ảnh: pureasiaseeds

Dù được gọi là "dưa", Solanum muricatum thực chất không hề thuộc họ Bầu bí (Cucurbitaceae) như dưa hấu hay dưa lưới. Cây có dạng bụi bán thân gỗ, cao khoảng 0,5–1,5 mét, lá và hoa lại rất giống cây khoai tây hoặc cà tím. Hoa màu tím nhạt hoặc trắng với nhị vàng đặc trưng của chi Solanum. Cây có thể sinh sản bằng hạt, nhưng trong sản xuất thương mại người ta thường nhân giống bằng cành giâm để giữ nguyên đặc tính của giống.

Pepino không chỉ hấp dẫn bởi hương vị mà còn chứa nhiều nước, vitamin C, kali và chất chống oxy hóa. Quả thường được ăn tươi sau khi gọt bỏ lớp vỏ mỏng, ngoài ra còn có thể dùng trong salad, sinh tố, món tráng miệng hoặc kết hợp với các món mặn như thịt nguội và phô mai. Do hàm lượng calo thấp và vị ngọt nhẹ, pepino cũng được nhiều người lựa chọn trong chế độ ăn cân bằng.

Ảnh: ukrseeds

Ở Việt Nam, dưa pepino từng gây chú ý khi được đưa vào trồng thử nghiệm tại Đà Lạt và một số vùng có khí hậu mát. Cây thích hợp với nhiệt độ khoảng 18–25°C, nhiều ánh sáng, đất giàu dinh dưỡng và thoát nước tốt. Nếu chăm sóc đúng kỹ thuật, cây có thể cho quả liên tục trong nhiều tháng, vừa làm cây ăn quả vừa có giá trị trang trí nhờ những chùm quả vàng sọc tím nổi bật giữa tán lá xanh.

Trong thế giới đa dạng của chi Solanum, dưa pepino là minh chứng rằng họ hàng của cà chua không chỉ giới hạn ở những loại rau quen thuộc. Với vẻ ngoài bắt mắt, hương vị độc đáo và lịch sử canh tác lâu đời tại Nam Mỹ, Solanum muricatum xứng đáng là một trong những loài cây ăn quả thú vị nhất mà thiên nhiên đã tạo ra.

Giống cừu kỳ lạ với bốn sừng cong đối xứng và gần như không có đuôi

Thanh Bình (tổng hợp)