Cần 500.000 tỷ đồng để hoàn chỉnh các tuyến đường cao tốc đầu tư phân kỳ

Theo Bộ Xây dựng, trong bối cảnh nguồn lực còn hạn chế, giai đoạn 2007 - 2023, nhiều tuyến đường cao tốc đã được đầu tư theo hình thức phân kỳ, với quy mô 2 làn xe hoặc 4 làn xe hạn chế, nhằm đáp ứng trước mắt nhu cầu vận tải và phù hợp khả năng cân đối vốn.

Đến nay, cả nước có 2.801 km đường cao tốc được đầu tư theo quy mô phân kỳ. Trong đó, 2.107 km đã đưa vào khai thác hoặc thông xe kỹ thuật, gồm 548 km cao tốc 2 làn xe và 1.559 km cao tốc 4 làn xe hạn chế.

Bộ Xây dựng đánh giá, trong bối cảnh nhu cầu vận tải dự báo tiếp tục tăng mạnh và nguồn lực đầu tư của Nhà nước đã cải thiện so với trước, việc mở rộng và hoàn thiện các tuyến đường cao tốc phân kỳ được đánh giá là cần thiết, nhằm bảo đảm tiêu chuẩn kỹ thuật và nâng cao năng lực khai thác.

Theo kết quả rà soát của Bộ Xây dựng, để hoàn thiện các tuyến đường cao tốc 2 làn xe, tổng nhu cầu vốn khoảng 79.600 tỷ đồng. Trong đó, nguồn vốn đã xác định gần 49.000 tỷ đồng, còn khoảng 30.600 tỷ đồng cần bổ sung từ ngân sách Trung ương trong giai đoạn 2026 - 2030.

Các tuyến dự kiến được đầu tư hoàn chỉnh gồm: Cam Lộ - La Sơn, La Sơn - Hòa Liên, Yên Bái - Lào Cai, Tuyên Quang - Hà Giang (đoạn qua Hà Giang), Cốc Nam - Hữu Nghị, Hòa Lạc - Hòa Bình, Thái Nguyên - Chợ Mới, Đồng Đăng - Trà Lĩnh, Hòa Bình - Mộc Châu, Ninh Bình - Hải Phòng.

Đối với các tuyến đường cao tốc 4 làn xe hạn chế, tổng nhu cầu vốn để mở rộng lên quy mô theo quy hoạch 4 - 8 làn xe khoảng 417.460 tỷ đồng, được chia thành ba nhóm dự án.

Nhóm thứ nhất gồm các đoạn tuyến đang được thi công mở rộng với tổng chiều dài khoảng 66 km. Trong đó, tuyến Cao Bồ - Mai Sơn đầu tư bằng vốn ngân sách, dự kiến hoàn thành năm 2026 và cơ bản đã bố trí đủ vốn; tuyến Trung Lương - Mỹ Thuận đầu tư theo phương thức PPP, dự kiến hoàn thành năm 2028, vốn do nhà đầu tư huy động.

Nhóm thứ hai là các tuyến thuộc dự án đường bộ cao tốc Bắc - Nam phía Đông với tổng chiều dài 1.222 km. Trong đó, đoạn Lạng Sơn - Hà Nội hiện còn hai đoạn chưa đáp ứng đầy đủ quy chuẩn cao tốc; đoạn Hà Nội - TPHCM đang được Bộ Xây dựng báo cáo Chính phủ các phương án mở rộng (nếu mở rộng các đoạn tuyến hướng tâm vào Hà Nội và TPHCM với tổng chiều dài khoảng 534 km, tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 63.500 tỷ đồng; nếu mở rộng toàn tuyến dài 1.144 km, tổng mức đầu tư khoảng 154.335 tỷ đồng); đoạn TPHCM - Cà Mau có tuyến Trung Lương - Mỹ Thuận đang được đầu tư mở rộng theo phương thức PPP, đoạn Cần Thơ - Cà Mau được nghiên cứu tách thành các dự án riêng.

Nhóm thứ ba gồm các tuyến đường cao tốc khác như: Tuyên Quang - Phú Thọ, Cao Lãnh - Lộ Tẻ - Rạch Sỏi, Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột, Mỹ An - Cao Lãnh - An Hữu, Vành đai 3 TPHCM, Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng. Với tổng mức đầu tư mở rộng sơ bộ khoảng 143.600 tỷ đồng, việc triển khai sẽ được xem xét trên cơ sở đánh giá lưu lượng giao thông và hiệu quả thu phí, trước khi báo cáo cấp có thẩm quyền quyết định.

MINH ANH